De Dam stort niet zo maar in! (foto)

Als een brug zo maar instort, wat kan er dan niet allemaal gebeuren met de Dam, de markante stenen overkluizing die aan het einde van de 18e eeuw zijn huidige vorm heeft gekregen. Het Hoogheemraadschap is eigenaar van de Dam en nog eens 450 andere objecten in de regio. We namen een kijkje in de keuken van het schap om te onderzoeken hoe het stenen monument ook de komende eeuwen fier overeind kan blijven staan.

Het was begin zeventiger jaren en de Speeltoren stond op instorten. Edammers, jong en oud, die massaal in afwachting waren van een mogelijke lokale oerknal, met alle gevolgen van dien, werd na enkele dagen gesommeerd de Dam niet meer te betreden. Die zou in het ergste geval ook kunnen instorten, was het verhaal.

Blikvanger
Terwijl de Kwakelbrug binnenkort weer wordt opgebouwd en de gemeente in ‘no time’ veel bruggen aan een inspectie heeft onderworpen, vroegen wij ons af hoe het Hoogheemraadschap omgaat met Edams grootste blikvanger.

Klopwerk
Voorlichter Marko Cortel vertelt dat de Dam een maal per jaar geïnspecteerd wordt door de rayonbeheerder. De inspectie bestaat uit een visuele controle. “Daarbij werd dit jaar een scheur boven een van de bogen geconstateerd. Hierna is nader onderzoek uitgevoerd door een ingenieursbureau. Dat gebeurt via boringen en klopwerk. Uit het opgemaakte rapport bleek echter dat het een oppervlaktescheur betreft. Binnenkort wordt dit hersteld via voegwerk. Met de Dam zelf is dus niets aan de hand.”

Nauwkeurig
Naast de algemene jaarlijkse controle wordt de voormalige sluis een maal in de vijf jaar nauwkeurig nagelopen door een civieltechnisch inspecteur. “Hierbij wordt zeer precies gekeken of de staat aanleiding geeft tot herstelwerkzaamheden. Mocht dit nodig zijn dan wordt een gespecialiseerd bureau ingezet om de problemen op te lossen.”

Monitoren
Op de vraag of het niet mogelijk is om gelijksoortige monumenten op elektronische wijze te monitoren is het antwoord dat dit te kostbaar wordt voor het schap. “Dat gebeurt feitelijk alleen wanneer we zelf eerst een probleem constateren. Maar het is niet zo dat we dag en nacht checken hoe - in dit geval - de Dam er voor staat.”