Hoe een voetbalmoeder burgervader werd

Luzette Kroon (Midwoud, 1967) is meer bestuurder dan politicus, gelooft meer in doelen bereiken dan in belangen behartigen, meer in samenwerken dan partijpolitiek. Je zou kunnen zeggen dat de West-Friese geboren is om te besturen.

Haar carrière in het publieke domein ontstond vanuit een burgerinitiatief. Ze was voetbalmoeder in Oosterblokker. En elke keer als ze haar kinderen - ze heeft 2 zonen en 1 dochter - naar de sportvelden bracht, zag ze het gevaar De route leidde dwars over een industrieterrein. Ouders met kinderzitjes voor en achter stonden zij aan zij met grote trucks met opleggers, 10-jarigen kwamen op hun kinderfietsen niet boven de grove vrachtwagenbanden uit. Iets in Luzette ging aan, we spreken over omstreeks 2002. En dat iets is nooit meer uitgegaan. Het is de drang om een overduidelijke misstand op te lossen en dat samen te doen. Kroon haalde in één middag 200 handtekeningen op, twee keer het benodigde aantal en ging alle fracties in de politiek af (ze moest daarvoor naar twee gemeenteraden) en vond gewillige oren en steun bij een aantal raadsleden. Ook betrok ze de fietsersbond en Veilig Verkeer Nederland bij haar actie.

Tegen de verwachtingen

Dat ze eigenlijk een van de eerste burgerinitiatieven van Neder-land op poten aan het zetten was, dat besef had ze niet. Ook niet dat logica niet altijd wint in de politiek. Maar het kompas van de afgestudeerde marketeer was zuiver en ze wist haar boodschap helder en simpel - en in zekere zin niet politiek gekleurd - te brengen. "Het was mogelijk een veilige fietsroute te maken langs de spoorlijn Hoorn/Enkhuizen, dus wie kon daar nu tegen zijn?" Het is die drive, die combinatie van oprechtheid en onverzettelijkheid die haar heeft doen opvallen, ook buiten Oosterblokker. En natuurlijk het feit dat de door haar bepleite route er, tegen ieders verwachting in, gewoon gekomen is. Toen men in 2004 bij Gemeentebelangen een nieuwe wethouder zocht voor Drechterland, werd direct aan Luzette gedacht. En zo rolde zij in het vak van bestuurder. En haar stijl bleef onveranderd: geen politiek geneuzel of elkaar vliegen afvangen, maar sturen op oplossingen en verbeteringen.

Gekozen uit 56 kandidaten D66r ging zij ook en wel naar het zeer geliefde ambt als burgemeester. Toen in 2012 een politieke crisis leidde tot het vertrek van toenmalig burgemeester Ed Jongmans uit Waterland, sol-liciteerde Kroon gewoon. En tot op de dag van vandaag is ze trots, dat zij in die tijd, als vrouw, uit 56 kandidaten is verko-zen. En ook dat zij een van de 81 vrouwelijke burgemeesters van 380 ambtsdragers is. Een feministe is Kroon desgevraagd niet, al vinden haar kinderen van wel. Maar met 2 verkiezingen in aantocht, voor de Provinciale Staten en de waterschappen, haalt ze nog wel even een feitje aan. "Vrouwen hebben pas sinds 100 jaar kiesrecht; het is pas sinds eind jaren 60 dat duidelijk is, dat wij vrouwen na ons trouwen niet handelings-onbekwaam worden. Pas lang daarna kwam de eerste lichting bestuurders. Kiezen is écht een verworven recht, voor mannen en vrouwen". Niet gaan stemmen is voor de activist in haar ondenkbaar.

"Er speelt ook veel te veel. Op provinciaal niveau alleen al op het gebied van ruimtelijke ordening. De provincie bepaalt de speelruimte die wij als gemeente hebben voor, bijvoorbeeld, de bouw van woningen voor de jongvolwassenen van Waterland. Maar de provincie gaat ook over natuur en klimaat, over water, over infrastructuur zoals de ondertunne-ling bij Broek. Daar wil je over meestemmen, of je nu voor of tegen bent."

'Ik stem op mensen'

Een lans breken voor stemmen op de Waterschappen valt haar moeilijker. En ze is te eerlijk om het met een kulverhaal te pro-beren. "Ik ben niet voor de politieke kleuring binnen de Water-schappen. Het is immers een functionele democratie. Ze valt even stil. "Eigenlijk moet je alleen al voor de Waterschappen stemmen uit waardering voor wat ze allemaal voor Waterland doen. Jtáist voor Waterland". En dan vult ze, toch iets inhoude-lijker, aan: 7e gaan natuurlijk ook over keuzes als baggeren, vaarroutes, over het verwijderen van waterplanten en water-kwaliteit". En zelf? Natuurlijk gaat ze stemmen. "Maar ik stem op mensen, niet op partijen. Ik ben ooit lid geweest van het CDA maar nooit politiek actief. Inmiddels ben ik partijloos: een burgemeester moet immers boven de partijen staan. Ik stem op mensen in wie ik de kracht zie om veranderingen te brengen. En de integriteit om dat voor het algemeen belang te doen". Het had zo uit haar eigen juryrapport in 2012 kunnen komen.

Tekst Jasper Rombout. Foto Studio van der Zee.