Lieuwe Kramer neemt na 40 jaar afscheid als regent van De Proeve

Maar liefst 40 jaar lang was Lieuwe Kramer regent van het Proveniershuis (de Proeve) aan de J.C. Brouwersgracht in Edam. Het mooie hofje dat in 1555 is opgericht door Jan Claeszoon Brouwer, de rijke bierbrouwer die samen met enkele vrienden deze voorziening bouwde op wat toen nog een eilandje was. De 15 huurwoningen zijn in goede conditie na diverse ingrijpende aanpassingen. Al blijft het een oud Rijksmonument! Kramer neemt op 29 juni afscheid in kerkgebouw De Swaen.

Lieuwe Kramer (84) woont sinds maart 2018 in Wilnis, gemeente De Ronde Venen. Zijn 11 jaar jongere vrouw komt uit die regio en wilde graag dichter bij haar (klein)kinderen zijn. Sinds 1 januari van dit jaar heeft Lieuwe zijn werk als secretaris overgedragen aan Christine Vreeswijk. Als regent (een vrijwilligersfunctie) stopt zijn werk deze maand definitief.

In al die jaren is De proeve bestuurd door drie regenten. In 1979 was dat met Jan Lodewijk de Vries en Hendrik Wolzak. Beide zijn inmiddels overleden. De laatste jaren bestond het bestuur uit voorzitter Chris Kotterer en Dik Rinkel (penningmeester).

Burgemeester Westendorp

“We vergaderen altijd een maal per maand. In de begintijd hebben we heel veel werk besteed aan de renovatie van het hofje. Er moest flink wat geld komen om De Proeve op te knappen en up to date te maken binnen de beperkingen van een monument. Klaas Boschma was in die tijd de architect die het restauratieplan heeft uitgevoerd. Toenmalig burgemeester Westendorp heeft toen heel veel voor ons betekend!”

Kramer noemt De Proeve inmiddels een gezond rijksmonument, waar heel veel mensen via een wachtlijst willen wonen. “Het betreft hier een van de 15 oudste hofjes van ons land. Bestaande uit 15 woningen en een regentenkamer.”

Oudste bewoonster

Van alle bewoners die hij in die lange periode heeft meegemaakt, woont er nog één persoon vanaf het ‘eerste uur’. “Mevrouw Loermans is al ver in de 90. Haar man heeft jarenlang de tuin vrijwillig onderhouden. Inmiddels is het werk uitbesteed aan de mensen van het werkvoorzieningsschap ‘Werkom’.”

Hoewel door al die eeuwen heen de mensen met plezier in het hofje hebben gewoond, blijven het anno 2019 woningen met beperkingen. “Het glas is monumentaal en dus enkel. De woningen zijn niet groot en bevatten weinig luxe. Wel is er een nieuwe fundering aangebracht en isolatiemateriaal. Maar dat was in de jaren tachtig.”

Wachtlijsten

Waar eind jaren zeventig de animo voor een woning flink was afgenomen, bestaan er tegenwoordig flinke wachtlijsten. “Dat is mede het gevolg van een groot tekort aan seniorenwoningen. En door een maatschappij die snel veranderd met veel een- en tweepersoonshuishoudens.”

Uitgangspunt om in dit bijzondere hofje te wonen is altijd hetzelfde gebleven: wie 50 jaar is of ouder kan zich aanmelden bij het secretariaat.

Mooie herinneringen

Lieuwe heeft in die 40 jaar veel bijzondere momenten meegemaakt. Zoals de oplevering van de grootschalige renovatie in 1987. Met een groot feest als slotstuk. En de organisatie van het eerste lustrumfeest van het landelijk Hofjesberaad in 2004. Maar ook het jubileumfeest in 2005, waar gevierd werd dat De Proeve 450 jaar bestond. “Later dat jaar volgde er ook nog een groot concert in de Grote Kerk met wel 500 bezoekers.” Het was het jaar dat hij ook werd onderscheiden met een lintje namens de Koningin!

Op 29 juni neemt Lieuwe Kramer definitief afscheid in kerkgebouw de Swaen aan de Voorhaven. Wat hem te wachten staat laat hij maar op zich afkomen. “Ik ben in ieder geval heel blij dat Christine mijn opvolgster is geworden.”

Gasloos koken

Hij ziet de toekomst voor De Proeve met vertrouwen tegemoet. “Binnenkort worden diverse keukenblokken vervangen en zal de stap naar gasloos koken worden gemaakt. Helemaal zonder gas lukt nu (nog) niet. Daar wordt in het landelijk Hofjesberaad wel over gepuzzeld.”

Foto Cor Kes www.luxphotography.nl.