Wat een dag!

Donderdag stond de vuurdoop van BVNL Edam-Volendam op de agenda als het gaat om een begrotingsraad. Een hele dag bakkeleien met alle fracties over moties. Veel moties. Met tussen de bedrijven door ook nog ruimte voor een grapje onderling.

Het tekent voor ons wel de sfeer die momenteel heerst binnen de gemeenteraad en de wil om er met z’n allen het beste van te maken. Om samen in deze - door onze fractieleider Saul Jonk aangehaalde – uitermate, onzekere tijden er de schouders onder te zetten en ervoor te zorgen dat we met de gehele gemeenteraad (zowel coalitie als oppositie) het beste voor de inwoners van onze gemeenschap kunnen doen.

Het was – in goed Nederlands – a hell of a job, maar ik denk dat we als BVNL trots kunnen zijn op hetgeen we samen met de overige partijen hebben kunnen bewerkstelligen. Van de 21 ingediende moties, werden er uiteindelijk 3 in stemming gebracht. De overige moties werden in eerste termijn al door het college overgenomen of ontraden en daarop ingetrokken door de indieners.

Van 2 van de 3 overgebleven moties wisten wij al dat het goed zouden komen vanwege toezeggingen van onze wethouder Marisa Kes. Om echter het belang van de 2 motie aangaande het opknappen van het Breikie en een opgang voor onze mindervalide medemens bij de Parralelweg extra te benadrukken, hebben wij deze toch gesteund. Dat deze uiteindelijk geen meerderheid kregen, is dus bijzaak.

Wat rest is om ons betoog omtrent de algemene beschouwingen nog met jullie te delen en jullie de belofte doen dat wij ons in de komende – nog resterende – drie en half jaar van deze regeerperiode voor de volle 100% in zullen blijven zetten om zoveel mogelijk van onze verkiezingsbeloftes waar te maken!

Betoog

Allereerst willen wij eenieder die heeft bijgedragen aan het tot stand komen van de begroting bedanken voor al het werk.

Het is de eerste keer dat wij als BVNL de begroting onder ogen hebben gekregen en we kunnen ons niet eens indenken wat een enorme klus het moet zijn geweest om dit op orde te krijgen. En laten we vooral ook niet vergeten dat we zwarte cijfers schrijven. Dat op zich is een compliment waard voor de hele organisatie.

BVNL is dan ook zeker positief over de begroting, maar ook ons is gevraagd om er zéér kritisch naar te kijken en dat hebben we dan ook zeker gedaan.

En aangezien de meeste mensen binnen onze club nog nooit een dergelijke begroting hebben bekeken kunnen we ook met recht spreken van een frisse blik!

Het overgrote merendeel van de vragen die we hadden zijn in het voortraject reeds beantwoord door het college en de ambtenaren dus - als het aan ons ligt- zal het niet heel erg spannend worden vandaag.

Na het filteren blijven er een aantal zaken over waar wij - met oog op volgend jaar -graag nu jullie aandacht voor vragen. Een jaar wat – zoals het er nu naar uitziet - de boeken in zal gaan als het startpunt van een inktzwarte periode. En daarmee bedoel ik helaas niet de prachtige kleur van onze traditionele Pieten, maar wel het voltrekken van het potentiële doemscenario, dat we de meest onzekere financiële tijd van de afgelopen decennia tegemoet gaan.

Helaas hebben we geen van allen een glazen bol. En ook wij hebben jammer genoeg niet de beschikking over een DeLorean waarmee we even snel vooruit in de tijd kunnen reizen om te zien welke uitdagingen ons allemaal nog te wachten staan.

Anderzijds moeten we positief zijn. En moeten we blijven uitgaan van onze eigen kracht en de capaciteit van onze eigen mensen. En daarmee dus ook de hoop uitspreken dat de begroting er volgend jaar nóg positiever opstaat dan nu al het geval is.

Maar goed, vandaag zal ongetwijfeld een lange en vermoeiende dag worden, dus laten we proberen om het enigszins kort te houden. Wanneer we kijken naar het programma Bestuur kunnen we niets anders zeggen dan chapeau. Hoewel er een hoop partijen zijn die zich hier kritisch tot zéér kritisch over hebben uitgelaten, is de keuze voor een extra wethouder wat óns betreft een gouden greep geweest. Als we zien wat een berg werk het college sinds de verkiezingen al verzet heeft, is dat absoluut prijzenswaardig.

En zonder de overige wethouders tekort te doen wil ik daar graag aan toevoegen dat met name de wethouder RO, de afgelopen maanden een verpletterende indruk heeft achtergelaten. En dan niet alleen bij ons maar ook bij andere partijen. We worden op straat zelfs door onbekende mensen aangehouden die aan ons vragen: “wie is dát??”

Het is misschien ietwat voorbarig maar we zijn dan ook ernstig aan het overwegen of we misschien een fanclub moeten gaan oprichten.
Daarover later wellicht meer. Maar goed, fanclub of niet, wij zullen het college ook scherp moeten houden. En daarnaast zullen we schouder aan schouder moeten staan om onze gezamenlijke doelstelling te bereiken.

En die doelstelling is simpel: dat we het best mogelijke willen voor de inwoners van onze gemeente. Als wij dan ook teruglezen in de begroting dat ‘de gemeente eisen gaat stellen aan de manieren waarop de gemeente bereikbaar is en contact heeft met inwoners, hoe afspraken worden vastgelegd en nagekomen, hoe gecommuniceerd wordt m.b.t. nieuwe projecten en beleidsvoornemens’, hopen wij dan ook dat er iets gedaan wordt met ons eerdere idee om een soort “track en trace-systeem” te implementeren.

Op die manier kan daadwerkelijk gevolgd worden wat de status is van een vraag die is gesteld vanuit de samenleving. Zo voegen we direct daad bij het woord en weten we zeker dat het geld welbesteed is.

En als we het dan toch over geld hebben: wij van BVNL Edam-Volendam steunen onze landelijke afdeling die onder andere pleit voor het invoeren van een acute asielstop.

Inmiddels mag toch wel duidelijk zijn dat ons hele sociale stelstel – alsmede de woningmarkt – het simpelweg niet meer aankan. Ook binnen de gemeente merken wij dat we de instroom van asielzoekers niet meer kunnen bolwerken. Er ligt voor de eerste helft van 2023 weer een harde eis om 44 statushouders te huisvesten terwijl we simpelweg geen huizen beschikbaar hebben. Ook niet voor onze eigen inwoners.

Wanneer wij echter in gebreke blijven, kan dit grote financiële consequenties met zich meebrengen. De statushouders kunnen in dit geval op onze kosten in bijvoorbeeld een hotel worden gehuisvest, of – en het is echt waar – er zullen door het COA huizen in onze gemeente worden gekocht voor statushouders. En dat op kosten van de gemeente.

Het COA gaat dan letterlijk kijken op Funda wat er te koop staat in onze gemeente, koopt het voor de vraagprijs en stuurt vervolgens de factuur naar het Stadskantoor.

Dit alles klinkt als een hele slechte B-film maar niets is minder waar. Dit scenario hangt als het zwaard van Damocles boven onze nek te bungelen en er is niets wat we daartegen kunnen doen.

Wij hopen dat er voor de beleidsbepalers die dit soort dingen verzinnen, een speciaal plekje in de hel is gereserveerd.

Daarnaast hopen we ook dat er - in overeenstemming met onze eerder aangenomen motie - vanuit de gemeente ferme druk richting Den Haag en de provincie wordt gegeven om kenbaar te maken dat het niet langer zo kan.

En hoewel wij van BVNL het hier absoluut niet mee eens zijn, hebben statushouders in Nederland het recht op een woning. Dit staat nou eenmaal in de wet en dat hebben we simpelweg te accepteren.

Aan ons de schone taak om onze medelanders in ieder geval zo goed en zo soepel mogelijk te laten integreren in onze samenleving. Dat betekent onder andere zo snel mogelijk de taal leren en zorgen dat ze betaald werk kunnen gaan doen.

In de begroting lezen wij echter het volgende:

Het streven is dat alle inburgeraars een actieve bijdrage leveren en tenminste de helft van de inburgeraars die betaald werk kunnen uitvoeren, dit ook daadwerkelijk doen.

Voor de begroting van volgend jaar kunnen wij alvast aangeven dat wij geen genoegen nemen met dit streven. Zeker in een tijd waarin er meer vacatures dan werkzoekenden zijn, moet het streven te allen tijde 100% zijn. Met minder mogen we als gemeente niet tevreden zijn.

Tot slot zijn we heel blij dat de regeling “Kansen Voor Alle Kinderen” wordt voortgezet. Voor degenen die niet op het netvlies hebben wat dit is; dit is een regeling waarbij kinderen van minima subsidie krijgen om lid te worden van een sportvereniging of om bijvoorbeeld zwemles te volgen.

Wij staan hier zeker achter, maar – zoals wij in eerdere raadsvergaderingen al aan hebben gekaart – hopen we dat niet alleen de minima hier aanspraak op mogen en kunnen maken.

Er is namelijk een zeer grote groep mensen binnen onze gemeente die net boven het minimum zitten en alle eindjes aan elkaar moeten knopen. Zij zullen dit niet van de daken schreeuwen, maar moeten zich soms letterlijk in de schulden steken om hun kind te laten sporten of kunnen het soms gewoon niet permitteren.

Daarom hopen we dat er in ieder geval een glijdende schaal wordt geïmplementeerd in het programma zodat er daadwerkelijk Kansen komen voor álle Kinderen. Hier willen we het wat ons betreft bij laten.

We hopen dat het college en de betreffende ambtenaren het komende jaar aan de slag gaan met onze aanbevelingen zodat we volgend jaar met nog meer trots de begroting kunnen lezen en goedkeuren.

Dank u wel, voorzitter.