60 jaar IJsvereniging Edam!
Op 22 januari is het alweer 60 jaar geleden dat IJsvereniging Edam werd heropgericht. Na de eerste oprichting in 1883 (het jaartal dat ook op het logo van de vereniging staat) en een paar pauzemomenten tijdens de periode van oorlogen, is de vereniging in 1963 weer officieel opgestart.
Huidig voorzitter Kees Zwarthoed blikt samen met oud-voorzitter Thames Guit en oud-bestuursleden Klaas de Jong en Jaap Siebeling terug op het 60 jarig bestaan.
Kan het of kan het niet? Eén ding wat vroeger vanzelfsprekender was dan tegenwoordig is schaatsen op natuurijs. In het begin hadden de lokale schaatsers nog geen beschikking over een luxe kunstijsbaan, maar was alles gewoon buiten op bevroren water, voornamelijk op de Balkenhaven.
De winter van 62/63 was een strenge. Het was ook niet gek dat er toen veel animo was voor een schaatsclub. Oud-voorzitter Thames Guit vertelt over de zwarte wedstrijden die vóór de heroprichting van de Edamse IJsvereniging werden gehouden.
“We haalden wat geld op en nodigden de goede rijders uit die tijd uit om in Edam te gaan schaatsen. Gelukkig kwam daarnaast ook de officiële vereniging.” Klaas ‘Pijl’ de Boer werd toen de eerste voorzitter, waarna Thames het stokje overnam in 1973. Louis Meerman is daarna van 1997 tot 2012 voorzitter geweest.
Schaatstochten
Het organiseren van schaatstochten zodra het kon, was naast de ijsbaan op de Balkenhaven ook een belangrijke activiteit. Dat kwam vroeger veel vaker voor dan tegenwoordig. Het rijden van schaatstochten was vroeger ook een stuk vaker mogelijk dan tegenwoordig.
De Elfstedentocht hebben de oud-bestuursleden niet gereden, maar ze hebben meer dan genoeg kilometers in de benen zitten en verschillende tochten zelf georganiseerd. Met tochten als de Zeevangstocht, de Purmertocht, Noord-Hollandtocht en als het écht een goede winter was zelfs een tocht over het IJsselmeer van Edam naar Hoorn.
In nauwe samenwerking met diverse omliggende ijsclubs organiseerde IJsvereniging Edam de diverse tochten, werd de baan steeds netjes geveegd, werden stempelposten bemenst en aan het einde mooie medailles uitgereikt.
Jeugdschaatsen
Kees Zwarthoed, inmiddels al 22 jaar actief als jeugdschaatsleider en sinds 2012 voorzitter van de commissie jeugdschaatsen, vertelt dat er in 2022 meer kinderen dan ooit lid waren van de vereniging. Tijdens de corona periode is er zelfs even een rem op gezet omdat er zoveel animo was. “Bijna alle ouders van de jeugdleden hebben vroeger zelf ook op jeugdschaatsen gezeten.
Het wordt van generatie op generatie overgedragen,” vertelt Kees Zwarthoed. Inmiddels bekende namen in de schaatssport Merel Conijn en Johan de Wit zijn ook bij de IJsvereniging begonnen. Het is alweer 41 jaar geleden toen het jeugdschaatsen begon, de eerste 38 jaar in Alkmaar en tegenwoordig in Hoorn.
Vanaf 2012, toen verbonden aan het Glazen Huis, houdt de vereniging een jaarlijkse sponsoractie voor een goed doel. De kinderen kunnen zich dan laten sponsoren per gereden rondje. Tegenwoordig gaat 25 procent van de opbrengst naar de IJsvereniging, om de abonnementskosten zo laag mogelijk te houden, en 75 procent naar een goed doel, vaak een lokale stichting die iets te maken heeft met sport en het welzijn van kinderen. Dit jaar werd er een recordbedrag van maar liefst 8.250 euro bij elkaar geschaatst voor de Mentelity Foundation van Bibian Mentel.
Veranderingen
Natuurlijk zijn er ook een hoop dingen veranderd na de heroprichting van de vereniging. Sinds een jaar is het dragen van een helm verplicht en sinds de corona periode wordt er veel meer in groepjes bewogen, zoals bij het in- en uitstappen van de bus en de aankomst bij de baan/
Ook is de cursus verlengd van 10 naar 11 lessen, wordt er op het diploma nu ook een vaardigheidscijfer gegeven en is er een jaarlijkse ouder-kind schaatsles ingevoerd. Uiteraard wordt er tegenwoordig ook veel meer digitaal gecommuniceerd, per e-mail, Facebook en in Whatsapp groepjes.
“Maar de basis is niet zoveel veranderd. Er wordt nog steeds met veel enthousiasme les gegeven, waarbij vooral het plezier in het schaatsen voorop staat, we eindigen met een examen, rondjes rijden en de diploma-uitreiking.” geeft Kees Zwarthoed aan.
Op 22 januari wordt het 60 jarig bestaan gevierd met alle huidige schaatsleiders, bestuursleden, ereleden en leden van verdiensten.


