De unieke Pokémonkaart die het Van Gogh Museum vorig jaar tijdelijk uitgaf, met chaotische taferelen tot gevolg, kun je vanaf zaterdag gewoon bij de speelgoedwinkel krijgen. Maar hoe bijzonder is die kaart dan nog? ‘De kwaliteit van een Pokémonkaart luistert erg nauw.’ Tientallen verzamelaars van Pokémonkaarten buitelden vorig jaar over elkaar heen om de zeldzame Van Gogh-Pokémonkaart te bemachtigen. Het museum gaf de kaart gratis weg als bezoekers een speurtocht met succes afrondden. Foto: Al vroeg op de dag grote rij bij Intertoys in Purmerend.

De exclusiviteit van de kaart zorgde voor geduw, getrek en onveilige situaties in en rondom het museum. Ook kwam er grootschalige doorverkoop op gang, waarbij grote aantallen kaarten werden opgekocht en voor honderden euro’s op platforms als Marktplaats belandden. Dat laatste was voor het museum de druppel; de actie werd voortijdig beëindigd.

Zaterdag maakt de felbegeerde kaart een comeback en krijgen fans er eentje gratis bij aankoop van minimaal 30 euro aan Pokémonkaarten. Renato Saturnino, taxateur bij veilinghuis Heritage Auctions Europe, is gespecialiseerd in Pokémonkaarten en de cultuur eromheen. Hij neemt kaarten aan van verzamelaars en organiseert veilingen waar Pokémonkaarten worden verkocht.

1. Waarom is de kaart zo gewild?

“Omdat het een heel exclusieve kaart blijft die Pokémon vooralsnog alleen in Nederland uitgeeft, eerst bij het Van Gogh Museum en nu bij meerdere speelgoedwinkels. Die exclusiviteit creëert veel angst in de markt, waardoor de prijs enorm omhooggaat. De allereerste exemplaren werden soms voor 1300 dollar doorverkocht.”

“Verder is het pas de tweede keer dat Pokémon een kaart in samenwerking met een museum uitbrengt. De eerste, van Pikachu die als De Schreeuw van Edvard Munch wordt afgebeeld, is nu zo’n 300 dollar waard. De combinatie van een klassiek kunstwerk en een Pokémon is enorm populair en uniek binnen de Pokémonkaarten. Het is een typisch voorbeeld van een hype die Pokémon eens in de paar jaar teweegbrengt. Kijk bijvoorbeeld naar Pokémon Go, dat in 2016 een doorslaand succes werd.”

2. Dus we kunnen weer rijen, drukte en uiteindelijk meer doorverkoop verwachten?

“De animo voor de kaart blijft enorm, dus ik gok dat er weer een grote run ontstaat. Maar een gekte als bij het Van Gogh Museum vorig jaar wordt het de komende weken niet. Er zijn veel meer mogelijkheden om de kaart te krijgen, vorig jaar kon het echt alleen in het museum. Maar zodra de voorraad op is, ontstaat er denk ik opnieuw fomo onder de fans en neemt de doorverkoop op online platforms als Marktplaats, Ebay of Vinted weer toe.

Die doorverkoop is eigenlijk nooit gestopt, maar neemt de komende tijd – met duizenden nieuwe kaarten – natuurlijk weer toe. Ook kan het zijn dat medewerkers van winkels, net als bij het Van Gogh Museum, kaarten en promomateriaal onder de toonbank houden.”

3. Hoeveel kaarten komen er op de markt?

“Dat wordt niet bekendgemaakt. Wel weet ik dat de aantallen per winkelketen uiteenlopen; grote ketens als Mediamarkt en Intertoys krijgen veel meer voorraad dan kleine speelgoedspeciaalzaken. Voor die kleine zaken kan dat erg vervelend zijn, omdat die wel veel vraag naar de kaarten hebben en dus snel klanten moeten teleurstellen als de voorraad op is.”

4. Is die kaart na zaterdag nog net zoveel waard als ervoor?

“Ik verwacht dat de kaart op korte termijn dezelfde waarde blijft houden, dus tussen 100 en 300 dollar. Maar doordat er meer kaarten op de markt komen, neemt de algemene waarde en exclusiviteit van de kaart wel af. Hoe snel dit zal gaan is lastig in te schatten, omdat we dus niet weten hoeveel nieuwe kaarten er op de markt komen.

Wel verwacht ik dat er nog steeds veel geld voor ‘goede’ exemplaren wordt neergelegd. De specifieke waarde verschilt namelijk per kaart en kan worden vastgesteld na een ‘grading’ door Professional Sports Authenticator (PSA), het Amerikaanse bedrijf dat Pokémonkaarten keurt op echtheid en kwaliteit. En die kwaliteit luistert erg nauw. PSA kijkt er echt microscopisch naar: deukjes, krasjes, of gerafelde hoekjes zorgen allemaal voor een minder hoge waarde.

Bij een grading van 10 zit je wel tegen de 300 dollar aan, en dat blijft de komende tijd wel zo, maar met een 6 is de kaart niet heel veel meer dan 50 dollar waard. Alle kaarten die de komende periode lager dan een 9 scoren, nemen af qua waarde.”