Oostzaan is een bijzonder dorp. Een gemeenschap waar mensen elkaar kennen, waar verenigingen en vrijwilligers het verschil maken en waar betrokken inwoners en ondernemers zich dagelijks inzetten voor hun omgeving. Dat dorpse karakter koesteren wij. Tegelijkertijd staan we voor uitdagingen die vragen om realisme, samenwerking en nieuwe manieren van werken. Met dit coalitieakkoord kiezen CDA, GroenLinks, D66 en PvdA voor een koers die stevig geworteld is in de kracht van Oostzaan. Een koers die niet wordt gekenmerkt door grote beloften, maar door verantwoordelijkheid, verbinding en vertrouwen. Wij willen behouden wat Oostzaan sterk maakt, werken aan een leefbare toekomst en samen met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties keuzes maken die ons dorp verder helpen.

Wij zijn eerlijk over de omstandigheden waarin Oostzaan zich bevindt. Als kleine gemeente staan wij voor grote opgaven. De financiële situatie vraagt om zorgvuldige afwegingen, de ambtelijke organisatie staat onder druk en de uitdagingen voor gemeenten nemen toe. Tegelijkertijd zien wij juist in deze periode kansen om de kracht van onze gemeenschap beter te benutten. Want Oostzaan beschikt over iets wat niet in cijfers is uit te drukken: een sterke samenleving vol betrokken mensen die willen meedenken, meedoen en meebouwen.

Daarom staat samenwerking centraal in dit akkoord. Niet alleen tussen de coalitiepartijen en de gemeenteraad, maar vooral met de inwoners, ondernemers, verenigingen en maatschappelijke organisaties die Oostzaan iedere dag vormgeven. Wij geloven dat de beste oplossingen ontstaan wanneer overheid en samenleving samen optrekken. Initiatieven vanuit het dorp verdienen ruimte, ideeën worden serieus genomen en inwoners krijgen meer invloed op de keuzes die hun leefomgeving raken. De eerste stappen op deze weg zijn al gezet. Tijdens gesprekken op 12 mei deelden inwoners en organisaties hun ideeën, zorgen en ambities voor de toekomst van Oostzaan. Hun betrokkenheid en waardevolle inbreng hebben bijgedragen aan de totstandkoming van dit akkoord. Dat is voor ons geen eenmalige exercitie, maar het begin van een nieuwe manier van samenwerken.

Als symbool van die verbinding laten wij ook een vertrouwde traditie terugkeren: de nieuwjaarsreceptie. Een moment waarop inwoners, ondernemers, verenigingen, vrijwilligers en bestuur elkaar ontmoeten, ideeën uitwisselen en samen vooruitkijken naar het nieuwe jaar. De komende vier jaar bouwen wij verder aan een Oostzaan dat financieel verantwoord bestuurd wordt, waar voorzieningen zoveel mogelijk behouden blijven, waar leefbaarheid vooropstaat en waar inwoners zich gehoord en betrokken voelen. Niet ieder vraagstuk kent een eenvoudige oplossing, maar met openheid, samenwerking en vertrouwen in elkaar kunnen we veel bereiken. Dit akkoord is daarom meer dan een bestuurlijk document. Het is een uitnodiging aan iedereen die Oostzaan een warm hart toedraagt om samen verantwoordelijkheid te nemen voor de toekomst van ons dorp. Samen maken we Oostzaan sterker. Samen houden we Oostzaan Oostzaan.

Burgerparticipatie
De coalitie wil inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties structureel meer betrekken bij beleid en besluitvorming. Participatie moet vroegtijdig plaatsvinden, vooral bij plannen die grote invloed hebben op inwoners en ondernemers. Daarbij wil de gemeente duidelijk zijn over de invloed die inwoners daadwerkelijk hebben. Er komt een opvolger van de Burgeradviesraad, in de vorm van een krachtige en permanente dorpsraad . Ook wil de coalitie groepen bereiken die nu minder vertegenwoordigd zijn in de lokale politiek. Initiatieven vanuit inwoners krijgen meer ruimte, onder andere via het “right to challenge”, waarbij inwoners gemeentelijke taken kunnen overnemen als zij denken die beter of slimmer te kunnen uitvoeren. De gemeente wil daarnaast vaker actief in gesprek gaan met inwoners, ondernemers en organisaties. De kindergemeenteraad blijft bestaan en er komt een kinderburgemeester.

Dienstverlening
Inwoners en ondernemers moeten zich gehoord en geholpen voelen. Daarom zet de coalitie in op toegankelijke, duidelijke en betrokken dienstverlening. Er zijn vragen van inwoners en ondernemers waarbij meerdere ambtenaren nodig zijn om het antwoord te geven of een dienst te verlenen. Dat leidt soms tot versnippering van informatie, onnodige vertraging en kan maatwerk in de weg zitten. Eén vaste contactpersoon of een andere werkwijze kan deze problemen oplossen.

Een fysiek gemeenteloket blijft behouden. De website moet begrijpelijker, actueler en beter bruikbaar zijn op mobiele apparaten. Meldingen over de openbare ruimte moeten eenvoudiger gedaan kunnen worden en sneller worden afgehandeld. Ook wordt ingezet op betere terugkoppeling aan inwoners over wat er met meldingen gebeurt.

Sociaal domein
Goede dienstverlening is belangrijk — maar de gemeente heeft ook een bredere verantwoordelijkheid voor het welzijn van inwoners. De coalitie wil een sociaal Oostzaan waarin inwoners naar elkaar omzien en iedereen kan meedoen. Preventie speelt daarbij een belangrijke rol. Wij richten ons daarbij op:

• armoede en schulden;
• energiearmoede;
• eenzaamheid;
• ondersteuning van mantelzorgers;
• veiligheid achter de voordeur.

De gemeente wil regels vereenvoudigen en werken vanuit vertrouwen. Iedereen moet kunnen deelnemen aan sport, cultuur, onderwijs en maatschappelijke activiteiten, ongeacht achtergrond of inkomen. Jeugdzorg en Wmo blijven belangrijke speerpunten. De coalitie wil leren van andere gemeenten en innovatieve werkwijzen gebruiken om zorg zo mogelijk te verbeteren en betaalbaar te houden. Ook blijft Oostzaan regionale afspraken over vluchtelingenopvang uitvoeren.

De huidige huisvesting van De Kolk sluit steeds minder aan op de toekomstige zorgvraag (vergrijzing). Een toekomstbestendige oplossing is nodig voor o.a. ouderen in Oostzaan. Waar de gemeente kan bijdragen om dit proces te helpen, nemen wij die verantwoordelijkheid op ons.

Meedoen in Oostzaan
De coalitie streeft naar een inclusieve samenleving waarin iedereen kan meedoen. Voor jongeren staat daarbij goed jongerenwerk, sport en cultuur, brede school- en naschoolse activiteiten centraal. Daarbij zoeken wij samenwerking met scholen, zorg en verenigingen. Jongeren moeten ondersteuning krijgen bij hun ontwikkeling en talenten. Om problemen in de toekomst zoveel mogelijk te voorkomen, is preventie, waaronder vroegsignalering van problemen, belangrijk. Daarnaast wordt geïnvesteerd in goede onderwijshuisvesting en veilige, inclusieve speelplekken en wij streven naar Integrale Kindcentra. Bij jeugdoverlast kiest de coalitie voor een combinatie van begeleiding, duidelijke grenzen en handhaving. Ouders worden nadrukkelijk betrokken.

Ruimtelijke ontwikkeling
Een fijne gemeenschap heeft ook een fijne omgeving nodig. De coalitie wil meer woningen bouwen, maar wel passend bij het dorpse karakter van Oostzaan. Uitgangspunten zijn: minimaal 30% sociale woningbouw, middenhuur en betaalbare koop, levensloopbestendige woningen en ruimte voor starters en gezinnen. Ook wordt gekeken naar tijdelijke woningen voor spoedzoekers zoals jongeren, statushouders en gescheiden ouders. De gemeente wil woningbouw stimuleren. We onderzoeken of het vereenvoudigen van regels en bescheiden grondpolitiek daarbij kan helpen. Daarnaast gaan wij op zoek naar nieuwe bouwlocaties (ook voor tijdelijke huisvesting). Tegelijkertijd blijft aandacht bestaan voor natuur, biodiversiteit en leefbaarheid. Bij sociale woningbouw blijft 50% van de woningen beschikbaar voor Oostzaners. Leegstand van sociale huurwoningen moet verder worden teruggedrongen.

Duurzaamheid, natuur en klimaat
De coalitie wil verduurzaming bereikbaar maken voor zoveel mogelijk inwoners. Daarom wordt blijvend ingezet op verduurzaming van huur- en koopwoningen en de inzet van energiecoaches. Daarnaast informeren wij huurders en eigenaren over subsidies en andere mogelijkheden om te verduurzamen en bekijken wij of een lokaal verduurzamingsfonds kan helpen. Gemeentelijke gebouwen worden stapsgewijs verduurzaamd. Plannen van het Recreatieschap Twiske-Waterland toetsen wij nadrukkelijker op de balans natuur-recreatie. Uitgangspunt is dat wanneer natuur verloren gaat, er elders natuur terugkomt. Het Oostzanerveld is uniek en van grote natuur-, maar ook maatschappelijke waarde. Het masterplan Oostzanerveld blijft voor ons leidend. De coalitie zet daarnaast in op meer groen, biodiversiteit, klimaatadaptatie, minder verharding, en zo veel mogelijk ecologisch maaibeheer. Bij festivals in het Twiske wil de coalitie streng toezien op bescherming van natuur en broedgebieden en in gesprek gaan over locaties voor festivals die de natuur minder belasten.

Lokale economie
Een leefbaar dorp vraagt niet alleen om groen en goede woningen, maar ook om een gezonde lokale economie. Ondernemers zijn daarin een belangrijke pijler. De coalitie zet in op verbetering van de dienstverlening aan hen.  Onderdeel daarvan is meer zichtbaarheid van het ondernemersloket, een vaste contactpersoon bij ingewikkelde vragen waar meerdere ambtenaren bij betrokken zijn, regelmatige bedrijfsbezoeken door college en raad en behoud van winkels, horeca en de vrijdagmarkt. Economische ontwikkeling moet passen bij de schaal en leefbaarheid van het dorp. Uitbreiding van bedrijventerreinen is niet voorzien, groei moet plaatsvinden binnen bestaande locaties.

Groen en leefomgeving
De coalitie wil een schone, veilige en duurzame leefomgeving voor alle inwoners. Oostzaan blijft zich inzetten op afvalscheiding, recycling en hergebruik. Initiatieven zoals kringloopwinkels en reparatiecafés worden waar mogelijk ondersteund. Bij herinrichtingen en bij groot onderhoud passen we de inrichting van straten aan om 30‑kilometerzones te versterken en houden wij rekening met betere fietsverbindingen, veiligere oversteekplaatsen, veilige schoolroutes en meer ruimte voor voetgangers. Voor openbaar vervoer wordt ook gekeken naar flexibele en kleinschalige oplossingen. Vrijwilligersinitiatieven zoals de Belbus blijven belangrijk. Wij kiezen voor een parkeerbeleid dat de leefbaarheid in Oostzaan beschermt en zorgt voor een gebalanceerd gebruik van onze openbare ruimte. De coalitie is tegen betaald parkeren, maar onderzoekt wel blauwe zones en andere vormen van parkeerregulering om parkeerdruk vanuit omliggende gemeenten tegen te gaan. We willen openbare ruimte waar iedereen zich vrij en veilig kan bewegen en zichzelf kan zijn. Sociale veiligheid staat daarbij centraal. We zetten in op preventie, publiekscampagnes gericht op het gedrag van mensen en goede inrichting van de openbare ruimte (waaronder ook verbetering van de verkeerssituatie rondom scholen).

Bestuur en organisatie
Oostzaan is een dorp met een sterk eigen karakter: groen, kleinschalig en met een hechte gemeenschap waar mensen elkaar kennen en naar elkaar omzien. In de discussie over de bestuurlijke toekomst van Oostzaan staat voor deze coalitie één ding voorop: wat er ook gebeurt, het groene en dorpse karakter, de identiteit en de nabijheid van bestuur en ambtenaren moeten behouden blijven en waar mogelijk worden versterkt. Dat geldt ook voor de invloed van inwoners. Inwoners en ondernemers moeten ook na een eventuele fusie invloed blijven houden, onder andere via een dorpsraad. Belangrijke voorzieningen zoals De KunstGreep, de bibliotheek, sporthal en BelBus moeten behouden blijven. De gemeente wil korte lijnen houden tussen bestuur, organisatie en inwoners.

Financiën
De financiële positie van de gemeente staat zwaar onder druk en verbetert op korte termijn niet. De ambtelijke organisatie blijft kwetsbaar en het voorzieningenniveau en delen van de dienstverlening zitten momenteel op of soms zelfs onder het minimumniveau. Deze situatie vraagt om realisme en bestuurlijke verantwoordelijkheid. Belangrijke uitgangspunten zijn:

• behoud van voorzieningen.
• zorgvuldig financieel beleid en dus sluitende begrotingen vanaf 2028 en verder.
• in 2026 en 2027 alleen extra uitgaven voor nieuw beleid die gedekt kunnen worden door incidentele middelen.

Uitgangspunt is dat de lasten voor inwoners, ondernemers en verenigingen, op basis van het bestaande financiële kader, op hetzelfde niveau gehouden worden. Dat houdt in dat de onroerendezaakbelasting (OZB) op hetzelfde niveau blijft (wel aanpassen aan de inflatie).

Totstandkoming van het akkoord
Bij het opstellen van dit coalitieakkoord hebben wij bewust gekozen voor een open en zorgvuldige aanpak. Daarbij zijn onder meer de volgende stappen gezet.

• Er is goed gekeken naar het werk van het college in de afgelopen periode.
• De verkiezingsprogramma’s van CDA, GroenLinks, D66 en PvdA zijn gebruikt als basis voor dit coalitieakkoord.
• De door de VVD op uitnodiging aangedragen punten zijn betrokken bij het opstellen van het coalitieakkoord.
• De actuele financiële situatie van de gemeente is nadrukkelijk betrokken bij de keuzes.
• Met de lijsttrekkers en de fracties van de vier coalitiepartijen zijn onder externe begeleiding meerdere gezamenlijke sessies georganiseerd om te komen tot keuzes.
• Daarnaast zijn inwoners, ondernemers, verenigingen, maatschappelijke organisaties en andere externe stakeholders uitgenodigd om in een persoonlijk gesprek hun ideeën, zorgen en wensen te delen. Van deze gelegenheid werd door velen gebruik gemaakt.

Deze coalitie ziet dit akkoord nadrukkelijk niet als eindpunt, maar als het vertrekpunt voor een bestuursperiode waarin samenwerking, open overleg en brede betrokkenheid centraal blijven staan in het belang van Oostzaan.

CDA, GroenLinks, D66 en PvdA