Amerikaan is specialist in anaplastiek: Nieuw gezicht van siliconen
Amerikaan is specialist in anaplastiek: Nieuw gezicht van siliconen
Robert Barron haalt een levensecht masker van de muur. 'Masker vind ik het verkeerde woord. Het is een volledige gezichtsprothese.' Hij maakt de klitteband onder de pruik los en trekt het siliconen omhulsel over zijn gezicht. Alleen Barrons ogen zijn nog te zien, voor zijn mond zit een spleet.Het is een kopie van de prothese voor brandwondenpatiënt James Alexander uit Indiana, wiens masker herinnert aan het gezicht van Alexander van vroeger. 'Mij past het niet. Maar zie je hoe echt het lijkt. Zelfs de aderen, poriën, putjes en haartjes zijn te zien.'
Door Ans Bouwmans Robert Barron (60) is een specialist in anaplastiek, iemand die verminkte of ontbrekende lichaamsdelen in de oorspronkelijke vorm herstelt. Hij maakt levensecht uitziende oren, vingers, ogen en neuzen van kunststof die iemand op zijn lichaam kan bevestigen om er weer normaal uit te zien. Zijn vak heeft hij geleerd bij de Amerikaanse spionnendienst CIA, waar hij een meester was in vermommingen. Na zijn pensioen bijna tien jaar geleden besloot hij Hollywood links te laten liggen. Hij had zijn zinnen gezet op de medische wereld. 'Ik wilde beschadigde mensen hun gezicht teruggeven', zegt hij. Barron is pas echt ontdekt' sinds hij onlangs het onderwerp was van een documentaire van ABC. Daarin was te zien hoe hij samen met een team artsen een vrouw uit Pakistan een nieuwe neus, oren en ogen gaf.
Ook James Alexander, Barrons eerste brandwondenpatiënt, vertelde zijn verhaal. 'Ik zie er uit als een freak. Ik vind het erg voor mensen dat ze naar me moeten kijken.' Na 39 operaties kan Alexander weer met een oog zien, maar hij mist zijn oren, neus en een oog. Uitjes met vrienden waren er niet meer bij, nadat een restaurant hem vroeg niet meer te komen omdat hij de klanten afschrikte. Met zijn masker op durft hij weer naar buiten. Barron is geboren in DuQuoin, bij St. Louis, in de staat Illinois. Hij volgde een tekenopleiding, maar besloot begin jaren zestig bij het korps mariniers te gaan en kwam vervolgens bij het Pentagon terecht als art director van een marineblad. Omdat hij geen zin had ver te lopen, parkeerde hij zijn auto bij voorkeur met een nagemaakte parkeervergunning op de plekjes van de Pentagon-hotemetoten. Nadat hij werd verlinkt door een collega, en voor de rechter moest verschijnen, viel zijn realistische kopieerkunst ook een andere overheidsdienst op. Barron werd ingelijfd door de CIA, waar hij zich bekwaamde in het vervalsen van identiteitsbewijzen. Hij werd echter vooral een expert op het gebied van vermommingen. Op zoek naar nieuwe bruikbare technieken voor de CIA ging hij niet alleen naar Hollywood om daar de kunst af te kijken, maar bezocht ook een symposium van biomedici die zich bezig hielden met protheses.
Dat laatste was de aanzet tot zijn nieuwe carrière. Hij startte in '93 een eenmanspraktijk in de kelder van zijn huis in Ashburn, een dorpje tussen Washington en Leesburg. Het is voor ex-CIA-mensen niet altijd even gemakkelijk om de overstap te maken naar de commerciële wereld en ook Barron had het af en toe moeilijk, zegt hij. Hij is geen dokter en het duurde even voor hij door de medische wereld werd geaccepteerd. 'Maar uiteindelijk vond ik artsen die bereid waren me een kans te geven. Ik wist dat ik mensen zo kon veranderen, dat ze een ander leken te zijn. Ik wist dat ik mensen ook hun identiteit weer zou kunnen teruggeven.' In het werksouterrain van Barron staan allerlei doosjes, met daarop de namen van cliënten. In de doosjes zit het werkmateriaal, foto's, maskers van klei, wasafdrukken. Aan een kant van de ruimte staan zijn penselen, waarmee hij de siliconen protheses beschildert om het verschil met de echte huid zo min mogelijk zichtbaar te maken. Barron werkt aan verschillende opdrachten, een nieuw gezicht voor een vrouwelijke brandwondenpatiënt, een kunstoog voor een nog jonge vent. Er zijn in de VS niet veel specialisten in anaplastiek. Volgens Barron omdat het een complex, creatief procédé is dat veel handwerk kost. 'Hoeveel protheses je ook maakt, het wordt nooit gemakkelijk.' Er wordt een afdruk genomen van het gezicht, omdat de prothese naadloos in de oog- of neusholte of op het misvormde gelaat moet passen. Met behulp van foto's en verschillende technieken wordt een mal gemaakt van het nieuwe gezichtsonderdeel. De protheses worden gemaakt van siliconen, en worden met de hand geverfd en voorzien van haren (wenkbrauwen, wimpers). De protheses worden met speciale lijm op het gezicht bevestigd, of met behulp van een implantaat. Sinds hij op tv verscheen, krijgt hij steeds meer verzoeken of hij iets kan doen voor andere zwaar verminkte mensen.
Zo werd hij ook benaderd door een in de VS wonende Nederlandse luchtmachtmedewerker, die hem vroeg of hij iets voor de slachtoffers van de cafébrand in Volendam kon doen. Dat kan Barron, maar hij verricht geen wonderen en het aanmeten van een nieuw gezicht' kost tijd en geld. 'Ik ben het laatste station. Ik ben er voor mensen die niets meer kunnen bereiken met plastische chirurgie. De prothese verbergt alle tekortkomingen in het gelaat. Maar je kunt het niet bewegen. Je kunt er niet mee eten.' Het is ook niet bedoeld om de hele dag op te hebben, maar om naar buiten te kunnen, aldus Barron. 'Je onder het publiek mengen, zonder te worden aangestaard. Mijn doel is dat verminkte mensen weer gewoon op een normale manier met anderen kunnen omgaan. Ze zijn nu gevangenen die hun huis niet uitkomen. Mensen zijn zo wreed als het gaat om misvormingen, vooral brandwonden.'
Barron is te bereiken op e-mail cpdrbarron@aol.com.