Staat lag dwars inzake 'Enschede'

Staat lag dwars inzake 'Enschede'
De gemeente Enschede en de ministeries van defensie, milieu (vrom) en verkeer hebben het onderzoek naar de vuurwerkramp doelbewust tegengewerkt.

Dat verklaren betrokken politiemensen in het boek 'Op zoek naar de onderste steen' van Maarten Bollen, dat vandaag wordt gepresenteerd. In Enschede verdwenen in de dagen na de vuurwerkramp delen van het gemeentelijk dossier over SE Fireworks. De ministeries dwarsboomden proefnemingen met vuurwerk dermate lang dat de politie naar Duitsland moest uitwijken. ,,Een geval van pure hufterigheid'', oordeelt onderzoeksleider R. de Boer van het Tolteam. Beleidsambtenaren van Vrom zijn kort na de ramp naar kantoor geroepen ,,om te kijken hoe ze hun ministerie zo goed mogelijk konden indekken''. Een ambtenaar van verkeer kreeg na zijn verklaring bij de politie 'een verschrikkelijke douw'.

Het spijt de leider van het Tolteam van de politie Twente achteraf dat hij het dossier over SE Fireworks niet direct in beslag liet nemen. ,,Dan was de schijn van partijdigheid weg geweest, want die hangt er nu wel over'', aldus De Boer. ,,Het was een dilemma. Door hard op te treden zouden we de gemeente én de burgemeester beschadigen, terwijl hij het boegbeeld van Enschede was.''

Na de vuurwerkramp op 13 mei 2000 (22 doden, 1000 gewonden, 500000000 euro schade) bleek dat bij SE Fireworks te veel en te zwaar vuurwerk in ondeugdelijke ruimtes lag opgeslagen. De gemeente had verzuimd in de 'slechte, onvolledige en onsamenhangende' vergunning de benodigde veiligheidseisen te stellen en liet serieuze controles achterwege. Pas op 31 mei, ruim twee weken na de ramp, haalde de politie de -incomplete- stukken bij de gemeente op. ,,Een inval met inbeslagname was pijnlijker geweest, maar wel beter'', zegt De Boer. In plaats daarvan is het 'heel chic gegaan, met een verzoek onder heren'. Een rechercheur stelt dat de politie daardoor deels achter het net viste. ,,Achteraf bleek dat er toch stukken uit het dossier zijn gehaald.''

Het ministerie van defensie, dat gemeenten adviseerde over vuurwerkopslag, weigerde na de ramp zelfs nog om vuurwerk op te slaan. Via rechercheurs van de marechaussee probeerde het ministerie 'te weten te komen hoe het ging met het onderzoek'. ,,Wij werden geacht om één keer per week op het district langs te komen om te rapporteren of er iets uitkwam wat de minister (De Grave, red.) kon beschadigen. Dat leek ons niet zo'n goed idee'', aldus de marechaussees.