Visueel gehandicapten Invident doen mee aan kunstroute

Visueel gehandicapten Invident doen mee aan kunstroute
(Een interview met kunstenaar-leraar Sjaak Moolenschot)
In het weekeind van de Volendammerdag 26 en 27 juni 2004 wordt een kunstroute georganiseerd door Volendam. De club van Blinden en Slechtzienden INVIDENT doet hier aan mee met 10 beeldhouwwerken van even zo veel deelnemers. De Invident-leden hebben zich in zeer korte tijd ontwikkeld tot echte kunstenaars, eigenlijk tot verbazing van zichzelf en van hun leraar, de kunstenaar Sjaak Moolenschot.

Twee jaar geleden is een groepje van ongeveer 10  Invidentleden over de streep getrokken om te gaan werken met klei en te beeldhouwen in speksteen. Hille Sombroek had Sjaak gevraagd de uitdaging aan te gaan om hun club  - die onder leiding staat van Margreet de Boer en Agaath Demmer – te leren werken met deze materialen. Bedoeling was om deze mensen met zeer beperkt of helemaal geen gezichtsvermogen te laten ontdekken dat ze heel wat meer kunnen dan achter de geraniums zitten. Sjaak heeft hier meteen ja tegen gezegd.

Om te laten voelen hoe het is om driedimensionale vormen te maken, heeft Sjaak ze eerst laten werken in klei. Voor ‘ziende’  kunstenaars is het de normale gang van zaken om eerst een aantal tekeningen te maken van het voorwerp dat gemaakt moet worden. Maar de Invidentcursisten kunnen alleen werken op de tast en met het beeld dat zij in gedachte hebben Een aantal heeft tientallen jaren voor het laatst een voorwerp gezien. Er zijn ook deelnemers bij die nog nóóit een voorwerp gezien hebben. Het is niet voor te stellen dat iemand nog nooit - om actueel te blijven - de kleur oranje gezien heeft. “De eerste fout die ik maakte, was te vertellen dat deze klei prachtig oranjebakkend is. Waarop enkelen vroegen wat oranje is”, vertelt Sjaak over zijn ervaringen in de club. “Het is dan heerlijk om te zien hoe deze mensen toch met veel plezier mooie voorwerpen maken, van eier-dop-houdertjes tot vazen. Het lijkt simpel, maar het is o zo moeilijk als je niets ziet.”

Zo werd  al snel de volgende stap gemaakt naar steen en met hun fanatieke instelling zijn ze nu al voor het tweede jaar bezig met speksteen in het metsellokaal van de LTS in Edam. Sjaak heeft hen stap voor stap begeleid naar de fase waarin ze nu de  mooiste kunstwerken in steen kunnen maken. Hij kan uren vertellen over het lesgeven. Over de ontspannen sfeer die er heerst en de lol die ze hebben. Onder deze omstandigheid wordt er met de handen gekeken. “Ik probeer op deze avond iedereen te helpen door hun mijn ogen te lenen,  zoals Hille het zo mooi uitdrukt.”

“Het moeilijkste is te beginnen met een kei die zo afkomstig lijkt van onder de dijk aan het Noordeinde. Je zal hem maar voor je krijgen. Er lagen zo ruw geschat stenen van gemiddeld 15 kilo per stuk. Dit is niks voor ons, werd er geroepen. Ongelooflijk als ik terug denk aan de eerste keer en nu, amper een jaar verder, het fanatisme wat deze mensen uitstralen. KEI hard gewerkt werd er aan de KEI. Ze hadden het lef om bijvoorbeeld meteen een konijn te gaan maken. Ja, we hebben het gefikst. Het heeft best heel wat zweetdruppeltjes gekost ,maar het was het waard. Het was een feest om te zien hoe ze bij de afwerking van de kunstwerken de mooiste kleuren naar boven toverden.”

Het is een fijn gevoel om te horen zeggen op het eind van de cursus: “Ik wist niet dat ik dit kon.” .Of kinderen thuis horen zeggen: “Pa of  Ma, wat mooi ,ik wist niet dat jij dat kon.”
Die kei ,waar ze niets mee konden, is nu van basaltblok omgetoverd tot een ‘edelsteen’ van het beste soort. En zo worden ze ook behandeld. “Mijn dank is groot voor het vele plezier dat ik beleef aan deze zeer gezellige en gemotiveerde ploeg mensen, die omgaat met een visuele handicap waar wij als ‘ziende’ mensen al in paniek raken als even het licht uit valt,” zegt Sjaak.  “Ik ben zo vrij hun voornamen te noemen, hoewel ik weet dat ze dit niet graag willen om dat ze daar te bescheiden voor zijn. De kunstenaars zijn: Bep ,Wil en Wil, Erica, Gina, Janet, Hille, Jan, Piet en last but not least Martien.”  De prachtige beelden van deze  kunstenaars worden tentoongesteld samen met de houten beelden en schilderijen van hun leraar Sjaak Moolenschot .

INVIDENT  heeft een gezellig en creatief seizoen gehad door Sjaak Moolenschot, maar ook door Margreet de Boer, Agaath Demmer, Hille Mühren, José Jonk en chauffeur Bertus Vos die iedere week weer de leden onder het genot van een gezellig muziekje van en naar huis brengt.

Misschien vormt deze expositie aanleiding om meer mensen met een visuele handicap aan club Invident te laten deelnemen. Kom in ieder geval - ziend of niet ziend - langs op de 26e en 27e juni in de Hervormde Kerk op het Kolfschotenplein; zaterdag van 11.00 –16.00 uur en zondag van 12.30 – 16.00 uur. De beelden kunnen door slechtzienden worden gevoeld en betast. Ze zijn zo mooi dat een clublid de volgende uitspraak deed toen ze haar beeld overhandigde voor de expositie:  “Of je een gouden slot met kralen weggeeft”.

Voor meer informatie over Club Invident, bel Margreet de Boer, tel. 369008.