CDA wil aan de slag met seniorenbeleid

CDA wil aan de slag met seniorenbeleid

Wanneer is iemand ‘senior’ ? 
Mensen veranderen op hun 50e verjaardag niet van de een op de andere dag van een niet-senior in een senior. Veranderingen doen zich meestal geleidelijk voor en door de jaren heen . Ouderen werden vroeger vaak aangeduid als gepensioneerden; het bereiken van de pensioengerechtigde leeftijd van 65 jaar was een duidelijk markeerpunt. Voor de komende jaren valt te verwachten dat de leeftijd steeds minder verband zal vertonen met zaken die vroeger zo kenmerkend waren voor ‘ouderdom’.Het is niet goed mogelijk en eigenlijk ook helemaal niet nodig om een strikte definitie van een senior te geven. Het gevaar bestaat dan namelijk dat senioren als een aparte categorie (van bijvoorbeeld consumenten) worden beschouwd, terwijl ze dat eigenlijk niet zijn. Hoewel er in beide gevallen een leeftijdverschil van 20 jaar is, lijken veel 55-jarigen in verschillende opzichten meer op mensen van 35 jaar dan op mensen van 75 jaar: wat betreft werk, gezin, gezondheid en vitaliteit. Toch is het zinvol om de ondergrens bij 50, 55 jaar te leggen. Rond die leeftijd doen zich - bij sommigen eerder, bij anderen later - bepaalde veranderingen in persoonlijke omstandigheden voor, die van invloed zijn op het leefpatroon.

Zeer grote vergrijzing in Edam-Volendam 
De toename van het aantal 55+’ers over de periode 1998-2020 is in onze gemeente 67%, landelijk ligt dit percentage op 46%. Reden genoeg om de komende tijd nog meer aandacht te besteden aan de senioren in onze gemeente. Nu het Integraal Ouderenbeleidsplan van de gemeente bijna klaar is, wil het CDA graag aangeven hoe zij over zo’n plan denkt.
Een dergelijk  plan bevat natuurlijk heel veel aspecten die met elkaar verbonden moeten worden, het CDA denkt hierbij aan wonen, zorg, welzijn en participatie met betrekking tot ouderen in Edam–Volendam.

Dan is er nog de Wet Maatschappelijke Ondersteuning. In deze wet wordt de publieke verantwoordelijkheid voor de maatschappelijke ondersteuning van de centrale overheid naar de gemeenten verlegd. De gemeente is gehouden een algemeen beleid te voeren dat gericht is op het herstellen van de zelfredzaamheid van burgers. Daarnaast krijgt de gemeente een zorgplicht voor burgers,  zoals bij de Wet Voorziening Gehandicapten; de gemeente heeft de taak om burgers die daarop zijn aangewezen individuele voorzieningen van maatschappelijke zorg te verlenen. Hierover is de gemeente verantwoording verschuldigd aan de lokale politiek. Tevens moet worden gekeken welke consequentie dit heeft voor onze ambtelijke organisatie.

Wonen
Het CDA heeft aangegeven dat de het grootste deel van de nog te bouwen woningen in de Zuidpolder bestemd moet worden voor Starters. Wel moeten de woningen een levensloopbestendig karakter hebben. De wetgever ( het bouwbesluit) heeft dit al ingezien bij het voorschrift dat alle nieuwbouwwoningen voor rolstoelgebruikers toegankelijk moeten zijn. Het CDA zou graag zien dat er een soort vlekkenkaart wordt gemaakt van mogelijke locaties waar woningbouw voor senioren gerealiseerd zou kunnen worden. Wij hebben daar een aantal locaties voor in gedachten zoals: de oude Kennedyschool, de Maria Goretti locatie, het terrein waar voorheen woninginrichter Tase gehuisvest was, de strook langs het Noordeinde, zoals onlangs gepresenteerd in de NIVO, de ruimte nabij de katholieke kerk in Edam, het Körsnasterrein, de locatie bij het viaduct achter de dijk.

Het is niet gezegd dat op deze plaatsen alleen senioren kunnen wonen, maar de mogelijkheid dient zich wellicht aan. Niet alleen bij nieuwbouw moet rekening worden gehouden met de senior, maar ook bij de bestaande woningvoorraad. Het gaat bij seniorenhuisvesting om een grote groep mensen die nog geheel zelfstandig functioneren maar met bepaalde aanpas-singen in huis erg geholpen zijn, en/of met wat hulp in de huishouding. Tevens is het vanzelfsprekend dat gemeente afspraken maakt met alle spelers op de woningmarkt om voor elke portemonnee een goed aanbod te hebben. Een goed voorbeeld vindt het CDA het plan “In de Meer” dat binnenkort van start gaat, waar zoveel mogelijk rekening is gehouden met deze woonwensen.

Zorg
Ouderen kiezen vrijwel nooit vrijwillig voor opname in een zorginstelling. Logisch want wie in een instelling wordt opgenomen, raakt meteen een groot deel van zijn privacy kwijt, heeft zich te schikken naar de regels van het huis en loopt ook nog eens het risico betutteld te worden. Zij kunnen niet meer kiezen wat ze wel en niet willen of mogen. Hierdoor gaan ouderen eerder voldoen aan het stereotiepe beeld dat velen van hen hebben: gebrekkig en behoeftig. Met de toename van de individuele zorgbehoefte nemen de mogelijkheden om zelfstandig te blijven wonen veelal af. Een oplossing hiervoor is de zorg los te koppelen van het wonen, ofwel de zorg aanbieden in de eigen woonomgeving. Er is sprake van een verschuiving van intramurale zorg naar extramurale zorg op maat. Of in gewone mensentaal: van zorg verleend binnen een instelling (intramuraal) naar zorg die verleend wordt aan huis (extramuraal). Deze ontwikkeling komt bovendien tegemoet aan de wens van ouderen om zo lang mogelijk zelfstandig te blijven wonen.

Zij voelen zich immers prettig in hun eigen woonomgeving. Een voorbeeld is het Woonzorgcomplex aan de Keetzijde waarvan het CDA vindt dat het zo snel mogelijk moet worden gebouwd. In het verlengde hiervan zijn de verbouwplannen van zorgcentrum het Nicolaashof ook een goed voorbeeld. Aanleunwoningen in combinatie met de zorg voor mensen die graag wat dichter tegen de voorzieningen aan willen zitten, al dan niet met een beroep op bijvoorbeeld tafeltje-dek-je, of voor mensen die slecht ter been zijn en wat meer verzorging behoeven, of accommodatie mensen die bedlegerig zijn en verpleging nodig hebben, en zelfs voorzieningen waar stervensbegeleiding kan worden geboden. Het CDA vindt het belangrijk dat voor iedereen duidelijk is, waar men welke zorg aanbiedt. En hoe men aanspraak kan maken op deze zorgdienstverlening. 

Welzijn
Eenzaamheidspreventie is iets waar de senior dringend behoefte aan heeft. Mensen lopen niet te koop met het feit dat ze eenzaam zijn. Eenzaamheidsgevoelens ontstaan vaak na ingrijpende gebeurtenissen in de eigen situatie. De gemeente kan faciliterend optreden om mensen mogelijkheden te bieden bij elkaar te komen. Het CDA denkt hierbij aan wijksteun-punten. Er zijn op dit moment genoeg activiteiten voor senioren, maar er moet goed gekeken worden of het aanbod wel aansluit bij de behoeften van de senioren . Dit moet nader onderzocht worden.

Participatie 
Het algemene gevoel dat ouderen hebben is dat er alleen OVER ze wordt gepraat maar niet MET hun vindt het CDA een kwalijke zaak. Het CDA heeft in een gesprek met de seniorenraad aangegeven iets met dit gevoel te willen doen. Er zou een soort van convenant afgesloten moeten worden, waarin vastgelegd wordt dat alle adviezen / voorstellen, met betrekking tot ouderenbeleid eerst naar de Seniorenraad gaan ter advisering en dan pas in de commissie of gemeenteraad worden besproken. De status van de seniorenraad is volgens het CDA  er een van een serieuze gesprekspartner tussen gemeente, politiek en seniorenorganisaties.

In komende publicaties zullen wij nader ingaan op de aspecten wonen, zorg en welzijn.
Voor het CDA is het zaak dat er op een zo goed mogelijke manier invulling wordt gegeven aan seniorenbeleid zodat ad-hoc beslissingen tot het verleden behoren.