Verzet tegen bouwplannen Zuidpolder gaat door tot de Raad van State

Verzet tegen bouwplannen Zuidpolder gaat door tot de Raad van State
Ze hebben zich er nog lang niet bij neergelegd. En al heeft de gemeente Edam-Volendam de bezwaren tegen de bebouwing van de Zuidpolder-Oost ongegrond verklaard, gaan de actiegroepen Ook vogels hebben bouwdrift en Denken voor Doen, Oud-Edam, Stichting Behoud Waterland en de Vereniging tot Behoud van het IJsselmeer door. Desnoods tot aan de Raad van State. „Want de slag om de Zuidpolder moet nog beginnen", zegt Aad Besseling.
Ze hebben elkaar gevonden, de vijf instellingen. Ze voeren weliswaar elk hun eigen strijd tegen de bouwplannen van Edam-Volendam voor de Zuidpolder, maar ze stemmen hun strategie wel op elkaar af. 'Samen met onze partners maken wij ons op voor de beroepsprocedure bij de Raad van State', laat Besseling in een nieuwsbrief van Ook vogels hebben bouwdrift strijdlustig weten. Een gelopen race is de bouw van 1200 woningen in de Zuidpolder - of Dijkwijk zoals het straks moet gaan heten - volgens Besseling en partners nog lang niet. Het kost dan ook weinig moeite om de partners op een druilerige middag bijeen te krijgen voor een korte wandeling en een goed gesprek over de Zuidpolder. „We gaan door tot het einde. Er is nog een aantal stappen te gaan. Ook richting de gemeente en de provincie, voordat we richting de Raad van State gaan." Want dat het zover zal komen, daar zijn ze ook van overtuigd. In gemeente en provincie hebben ze immers bar weinig vertrouwen.

De weg die ze moeten gaan staat bijvoorbeeld Oud-Edam helder voor de geest. De vereniging heeft zich inmiddels verzekerd van juridische,bijstand. En is bereid alle formele procedures te doorlopen. „Verder is het tijd om de bevolking van Edam en hopelijk ook Volendam te activeren. De kaartenactie over het transferium was een succes. We denken aan iets dergelijks", laat voorzitter Cor Veth weten. “Veel mensen denken dat de race al is gelopen", voegt Jeltje Boonstra (Vogels hebben bouwdrift) daaraan toe. „Daarom moeten wij ze duidelijk, maken dat het nu pas begint. En de mensen goed uitleggen om welke redenen we tegen zijn", zegt Veth.

Want Oud-Edam is niet alleen voor het behoud van het prachtige poldertje, maar is evenmin overtuigd van de noodzaak tot woningbouw." De bevolkingsaanwas is veel kleiner dan de gemeente beweert", zegt Cor Schaatsbergen. „Ze schermen met iets van 700 per jaar, terwijl het volgens ons niet meer dan 200 is. Als we om een met cijfers onderbouwd antwoord vragen, krijgen we het niet", vult Veth aan. „Wat hier ook speelt is de bouwlobby uit Volendam", weet Schaatsbergen. „En dat de gemeente deze grond heel duur heeft gekocht, dus er zit ook een financiële component aan vast", aldus Besseling.

En in de ogen van Willem van Rooijen (Behoud Waterland) maakt de gemeente de bevolking blij met een dode mus. „Ik heb een enqui te gelezen dat de meerderheid van de bevolking in Edam-Volendam wil bouwen voor eigen mensen. Maar dat is hier niet zo. We hebben te maken met ROA en ISW. Elke gemeente die bouwt moet woningen vrijgeven voor de regio."

Twee voor twaalf
Vanwege de voortvarende aanpak van de gemeente is het volgens Besseling hoog tijd om te reageren. „Het is wat dat betreft tweevoor twaalf. De gemeente wil medio 2005 al zand opspuiten. De eerste paal zou in 2006 de grond in moeten. Maar het verzet in de Zuidpolder is massaal. Oud-Edam heeft 1300 leden. Wij hebben met de vogels 6oo sympathisanten. Nu de kwestie weer actueel wordt, moeten we ze mobiliseren." En ook in Volendam is volgens Hans Kunst (Denken voor Doen) verzet:' „Een stille minderheid, die op verjaardagen de mond houdt, maar er zijn wel signalen." En waarom die mensen ook al weer in actie moeten komen? „Als je de Zuidpolder volbouwt, krijg je een verstedelijkt gebied in plaats van twee kommen in een landelijk gebied”, stelt Kunst. “Merkwaardig is dat Purmerend in tegen
stelling tot Edam-Volendam wel vindt dat er genoeg is uitgebreid", gaat Van Rooijen verder.

Rugstreeppad
Maar afgezien daarvan is de Zuidpolder ook gewoon de moeite waard. Jetje Boonstra weet wel waarom. „Er zitten hier ontzettend veel vogels. In verhouding wel vier keer zoveel als in de Zeevang en dat is al een mooi vogelgebied. je hebt hier de grutto, tureluur, kieviten en noem maar op. En we hebben natuurlijk de rugstreeppad." Dat laatste beestje was al eerder een belangrijk wapen voor groeperingen die zich tegen bepaalde bouwplannen verzetten. „De rugstreeppad zit hier overal en is beschermd, ook Europees. Uit onderzoek van het Ravon (dat onderzoek doet naar reptielen, amfibieën en vissen) blijkt dat er wel 6o tot 8o rugstreeppadden in de Zuidpolder zitten", aldus Boonstra.

Ook de gemeente heeft dat geconstateerd, legt Herman Kleibrink (Vogels hebben bouwdrift) uit. „Maar die stellen dat de padden zich uitsluitend op twee kavels bevinden en dat die kavels niet bebouwd worden. Maar dat is onzin." En Besseling is van plan die troef uit te spelen. “Een waardevol beestje, de rugstreeppad. In meerdere opzichten. Als het niet anders kan, gaan we die inzetten." Het bijzondere van de Zuidpolder is bovendien de kleinschaligheid. “Doordat de Zuidpolder als een kaap het IJsselmeer in steekt is hij extra aantrekkelijk voor allerlei soorten vogels. En alles zit op de rand van de bebouwde kom. Als je over de dijk loopt kun je alles zien zitten. Eigenlijk is het een soort openluchtmuseum", aldus Kleibrink.

Hoogbouw
Van Rooijen en Susette Luger van de VBIJ benadrukken vooral het landschappelijke karakter van de Zuidpolder. „De Zuidpolder zoals die nu is, is van grote landschappelijke waarde voor de openheid van het IJsselmeer. Ik ben heel bang voor de plannen om tot hoogbouw te komen. Woontorens nabij de historische zeesluis. Het aangezicht vanaf het water wordt hierdoor verpest", vreest Luger. En Gerda Mulink (Vogels hebben Bouwdrift) ziet ook problemen met de ontsluiting van de nieuwbouwwijk. „Die brug over de Keetzide komt er hoor." Want ze zijn ervan overtuigd dat de gemeente alle middelen zal aangrijpen om te kunnen bouwen. Het zit Oud-Edam bijvoorbeeld hoog dat de bezwaarschriften tegen de bebouwing precies in de zomerperiode moesten worden ingediend. „Dat heeft de gemeente volgens mij bewust gedaan, ook al zegt de wethouder dat het niet zo is. Dat heet datummanagement", aldus Veth. „En dat de termijn tussentijds door de gemeente is verlengd, dat kan ook helemaal niet", stelt Van Rooijen. „Je mag verwachten dat een gemeente fatsoenlijk met inspraakprocedures omgaat, maar wij vrezen dat de gemeente bereid is in een donkere nacht het terrein op te spuiten." Of op een vrijdagmiddag laat, zoals is gebeurd met de tiende school", vult Besseling aan.

Dat er behoefte is aan woningbouw wordt door de actievoerders niet ontkend. „Er zijn vier locaties aangewezen in Waterland, waarvan de Zuidpolder na intensieve lobby door Edam-Volendam als eerste is aangewezen. Maar wij denken dat de drie andere – PurmerZuid, Zuidoostbeemster en Lange Weeren - meer geschikt zijn. Die liggen bijvoorbeeld qua infrastructuur veel gunstiger", aldus Van Rooijen. “Ze moeten alle uitleglocaties gewoon opnieuw bekijken", aldus Schaatsbergen.

En tot die tijd wordt er gesteden voor het behoud van de Zuidpolder. “Je moet gewoon grenzen stellen. We zijn echt geen wereldvreemde kikker liefhebbers, maar dit is gewoon geen goed plan. Dus vecht we daar tegen. En zo divers als deze groepering is, zo eenvormig is onze tegenstand”, aldus Kunst.