1 9 7 4 - 2 0 0 4 - 2 0 3 0

1 9 7 4 - 2 0 0 4 - 2 0 3 0
Het gemeentebestuur heeft kort geleden een folder met ansichtkaart huis aan huis in Edam en Volendam laten verspreiden, met als thema: “Hoe ziet Edam-Volendam eruit in 2030?” Behalve het opsturen van deze ansichtkaart is een ieder nog steeds uitgenodigd om zijn of haar visie over de (gewenste) ontwikkeling van Edam-Volendam te schetsen.

TOEKOMST EN VERLEDEN
Wil het je over de toekomst hebben, dan zul je moeten weten hoe de stand van zaken is in 2004 en welke ontwikkelingen in de laatste 10- 30 jaar bepalend/medeverantwoordelijk zijn voor de toestand in 2004. Vanuit die wetenschap kun je onderbouwen waarom je welke ontwikkeling gewenst vindt.

Als we kijken naar een aantal onderwerpen waarover de laatste tijd veel is geschreven en gesproken, zoals het demoniseren in Volendam, of de verkeersproblematiek op de dijk of elders in deze gemeente, of over genotsmiddelen of het onderwijs, dan kun je stellen dat het niet begint in 2004 maar (veel)eerder.

Het eerste onderwerp is: UITBREIDING SCHOLEN EN HUN IDENTITEIT.
In 1974 werd door de PPR(voorloper van Groenlinks) voorgesteld om een Openbare school in de kom Volendam op te richten.Vanaf toen is dit voorstel steeds herhaald. Het gemeentebestuur was ook schoolbestuur en kon daar voor zorgen. Het hoofdargument was en is het in de grondwet verankerde recht voor ouders (leerlingen)om vrij te kiezen uit verschillende onderwijsrichtingen. Er kon en kan nog steeds niet gekozen worden voor welke RICHTING, noch voor welke SCHOOL binnen die richting.Deze toestand is in 2004 nog steeds hetzelfde in de kom Volendam.Met name de toewijzing van een leerling naar een bepaalde school wekt nog steeds boosheid, woede en haat. Uiteraard is het elke burger toegestaan om zelf een ander soort school op te richten, als aan de voorwaarden is voldaan. Ook kan elke burger voor een school in bijv Edam kiezen.
Maar dat is het probleem niet.

KEUZE VAN DE POLITIEK
Het probleem is dat het gemeentebestuur al die jaren op de stoel van het Katholieke schoolbestuur is gaan zitten en niet zijn eigen verantwoordelijkheid wil(de) nemen, de wet niet serieus neemt en de ouders/leerlingen ernstig tekort doet. Tot nu toe is het gemeentebestuur er (mede)voor verantwoordelijk, naast overigens vrijwel alle ouders, die niet voor een andere onderwijsrichting hebben gezorgd, dat alle leerlingen van 3 tot 13 jaar en bijna alle leerlingen van 13 tot 19 jaar uit de kom Volendam hetzelfde katholieke onderwijs ontvangen. Ze vallen onder hetzelfde schoolbestuur. Ieder kind krijgt dus zijn hele jeugd te maken met een en dezelfde onderwijscultuur,dezelfde soort leerkrachten, dezelfde feesten, dezelfde ervaringen en dezelfde verwachtingen en mogelijk dezelfde normen en waarden.
Werkelijk alles is in de praktijk hetzelfde. Komt dit voort uit angst voor een andere onderwijsrichting alleen in de kom Volendam?

EENZIJDIGHEID
Je zou zeggen dat het onderwijs toch bij uitstek de institutie is die leerlingen bewust moet maken van de gevaren van eenzijdigheid., van het bestaan van mogelijke andere ervaringen enz. Maar in Volendam is het onderwijs zelf (deel van) het probleem.

TE LAAT
In 2004 wordt voor het eerst aan de ouders gevraagd of ze een school van een andere signatuur op prijs stellen in Volendam. ”Kan het bestaansrecht van een nieuwe school(richting) worden bewezen, dan kan een bestaand of nieuw schoolbestuur een verzoek indienen voor een nieuwe school”(voorstel van college aan de raad). Een “nieuw” schoolbestuur, maar wel verbonden en gebonden aan een al bestaande onderwijsrichting.

Dit betekent dat De Nieuwe School uit Edam of de Eucumenische school of de openbare school uit Edam een verzoek moeten indienen voor een dependance van hun schooltype. Bepalen die besturen dat dan niet zelf?? Het is nu te laat voor een nieuwe schoolrichting met een nieuw bestuur.. Die kans deed zich het laatst voor in de jaren tachtig, toen een groep mensen zich inzette voor het benodigde aantal handtekeningen om een nieuwe school te starten.Dat krijg je nu niet meer voor elkaar.Het hangt nu af van de bestaande schoolbesturen in zowel Edam als Volendam.

NIEUWE SCHOOL IN DE DIJKWIJK(ZUIPOLDER)
De nieuw te bouwen basisschool in de Zuidpolder ligt ongeveer in de kom Edam.
Voor ouders uit Volendam is een school met en andere signatuur nauwelijks relevant vanwege de afstand tot die school. Ze konden immers al jaren naar een Edamse school met een andere signatuur. Alleen voor de nieuwe wijkbewoners is het interessant..Maar ook deze dependance zal katholiek worden,(het SKOV heeft daartoe al een verzoek ingediend) tenzij andere schoolbesturen werkelijk bereid zijn een aanvraag in te dienen voor een ander soort school. En dan nog is er slechts één niet katholieke school in geheel Volendam.

SCENARIO TOT 2030
Volgens insiders in het Volendamse onderwijs is voor zo’n 90 procent van de ouders de katholieke identiteit nauwelijks of niet belangrijk, en dit geldt ook voor het onderwijzend personeel, maar het mag ook 80 of 75 procent zijn.(dat zal de enquête uitwijzen)
Als de andere 25% van de ouders de katholieke signatuur echt van belang vinden zijn er maar twee of drie katholieke scholen nodig. Tot aan het jaar 2030 zal het dus waarschijnlijk voldoende zijn om 3 scholen te ontwikkelen met een eigen duidelijke KATHOLIEKE identiteit.

Daarnaast moeten er in Volendam minsten 5 of 6 scholen komen die zich bijvoorbeeld baseren op pedagogische, didactische of ontwikkelingspsychologische uitgangspunten.Dat kunnen dan alleen maar dependances zijn van andere besturen.Dit houdt in dat het SKOV deze scholen zal kwijtraken. Het SKOV zal dat nooit vrijwillig doen. Dat is begrijpelijk. Ze zal op zijn hoogst, in het beste geval benadrukken dat ze welwillend staat tegenover de mogelijkheid dat een of meer katholieke scholen in de kom Volendam hun “eigen” identiteit mogen ontwikkelen. De argumenten om dit beleid van het SKOV te ondersteunen zullen weinig te maken hebben met de vrije onderwijskeuze of met maatschappelijke ontwikkelingen of met de langdurige eisen van de ouders. Maar dit druist onzes inziens totaal in tegen de EENZIJDIGHEID in onderwijservaring in de kom Volendam.

ALLEEN DE OUDERS kunnen dan nog een TEGENMACHT VORMEN (in theorie)
- Door hun kinderen naar Edamse scholen te sturen waardoor in Volendam na verloop van tijd leegstand veroorzaakt wordt.De leegstaande scholen kunnen dan dependances worden van Edamse schoolbesturen. Ook dit idee lijkt bij voorbaat gedoemd te mislukken.

CONCLUSIE
Kortom: wij denken dat het onderwijs in Volendam op weg naar 2030 niet of nauwelijks inhoudelijk zal (kunnen)veranderen, vanwege het bestaansrecht van een bestuurlijke moloch, het SKOV, en de kleinburgerlijke visie op onderwijs van de leidende Volendamse politieke partijen in het verleden en in het heden, en daarnaast uiteraard de Volendammer ouders zelf,die hun kinderen waarschijnlijk niet naar Edam zullen laten fietsen en uiteindelijk hun gedrag niet laten bepalen door de identiteit van een school,maar de afstand naar de school.

Wordt vervolgd,
Hoogachtend,
Kees Kwakman
Groenlinks.