Raadslid Marisa Kes (Volendam'80) wil de burgers bij de politiek betrekken (foto)

Raadslid Marisa Kes (Volendam'80) wil de burgers bij de politiek betrekken
In de Regionale Omnibusenquête kwam het nog eens sterk naar voren: de burgers van Edam-Volendam vinden het moeilijk hun stem te laten horen. Het gemeentebestuur krijgt van van veel mensen de kritiek dat het niet naar zijn burgers luistert en een groot deel van de burgers trekt het functioneren van de gemeenteraad in twijfel. Het wantrouwen bij de burgers in Edam-Volendam is hoog. Of dat terecht is, is de vraag. De politici zijn wel degelijk voortdurend op zoek naar de mening van de burger. Een van de manieren voor verbetering van de invloed van de burger op de politiek is het Burgerinitiatief. Het initiatiefvoorstel van Volendam'80 staat voor vanavond, 27 januari, op de agenda van de raadsvergadering. We spreken erover met VD'80-raadslid Maria Kes.



Wat is een Burgerinitiatief?
Marisa Kes: "Het Burgerinitiatief is een recht van de burgers om zelf direct onderwerpen op de politieke agenda te zetten en daarmee de volksvertegenwoordigers voor een keuze te plaatsen. Onderwerpen die de raad zou moeten agenderen, maar die door de raad (nog) niet zijn opgepakt, kunnen onder bepaalde voorwaarden door inwoners op de raadsagenda worden geplaatst. In de huidige situatie hebben burgers natuurlijk al verschillende mogelijkheden om te participeren in politieke besluitvormingsprocessen, en om onderwerpen op de politieke agenda geplaatst te krijgen. Men kan een raadsadres schrijven, raads- en collegeleden benaderen, petities aanbieden en gebruik maken van het inspraakrecht tijdens commissievergaderingen. Met het Burgerinitiatief wordt echter een instrument geïntroduceerd waarmee burgers een onderwerp of voorstel direct kunnen agenderen in de raad. De raad moet vervolgens over dit punt beraadslagen, mits aan de gestelde voorwaarden is voldaan."

Wat is de meerwaarde daarvan?
"Het verschil en de meerwaarde van het Burgerinitiatief is dat burgers met dit instrument in staat worden gesteld om rechtstreeks, zonder afhankelijk te zijn van de medewerking van raadsleden, een door henzelf geformuleerd voorstel op de agenda van de raad te zetten. Daarbij krijgen ze de garantie dat dit voorstel binnen een bepaalde termijn wordt besproken. Het oorspronkelijke voorstel van de burger wordt dus niet door anderen beïnvloedt, aangepast of afgezwakt. Wordt het voorstel aanvaard dan is het resultaat volledig de verdienste van de initiatiefnemende burgers."

Aan welke voorwaarden moet een Burgerinitiatief voldoen?
"Een Burgerinitiatief moet het liefst een zo concreet mogelijk voorstel bevatten, voorzien van een argumentatie. Daarbij moet onder meer worden ingegaan op de volgende punten:
- doel: wat wil men bereiken?
- middelen: wat moet worden gedaan of nagelaten om dat doel te bereiken?
- uitvoering: wat is daarvoor nodig, welke stappen moeten worden gezet?
- globale raming van de kosten

Het inschatten van de kosten kan lastig zijn voor de burger. Het is echter wel van belang dat men nadenkt over de kosten die gepaard gaan met de uitvoering van een voorstel. Het moet natuurlijk niet zo zijn dat iedereen maar overal 'verlanglijstjes' over gaat indienen. Verder moet een Burgerinitiatief worden ingediend door minimaal één en maximaal drie personen.

Het voorstel moet worden gesteund door 75 burgers, wat moet blijken uit een handtekeningenlijst. Uit die lijst moet ook duidelijk blijken dat de ondertekenaars weten waarvoor zij getekend hebben. De handtekeningenlijst moet de namen, adressen, geboortedata en handtekeningen van de ondersteuners van het burgerinitiatief bevatten. We stellen voor een leeftijdsgrens van zestien jaar te hanteren voor de initiatiefnemers."

Waar mag het Burgerinitiatief (niet) over gaan?
"In principe moet over alle onderwerpen waarvoor de gemeente verantwoordelijk is en waarvoor het bevoegdheid heeft een Burgerinitiatief kunnen worden ingediend. De gemeente kan echter bij verordening bepaalde onderwerpen uitdrukkelijk van een Burgerinitiatief uitsluiten. Voorgesteld wordt geen Burgerinitiatief open te stellen voor gemeentelijke procedures, vragen over gemeentelijk beleid, de gemeentelijke organisatie, de begroting, belastingen en tarieven, geldelijke voorzieningen voor (ex-)raadsleden en (ex-)collegeleden, besluiten van hogere bestuursorganen waaromtrent de raad of het college geen beleidsvrijheid heeft; handelingen en gedragingen van collegeleden, raadsleden of ambtenaren waartegen een klacht kan worden ingediend op grond van de Algemene wet bestuursrecht of een door de raad of het college vastgestelde klachtenregeling, benoemingen van personen en functioneren van personen en tot slot onderwerpen waartegen een bezwaar- of beroepsprocedure openstaat of heeft opengestaan.
Verder mag slechts éénmaal per raadsperiode over een bepaald onderwerp een burgerinitiatief worden ingediend. Dat laatste is logisch. Als we eenmaal ergens een besluit over hebben genomen moet je er niet steeds weer overnieuw over beginnen, anders komen we niet meer aan ons werk toe. Wel moet de mogelijkheid openstaan om een zaak opnieuw te openen als er nieuwe gezichtspunten zijn."

Geef eens een voorbeeld van een Burgerinitiatief.
Marisa: "Ik kan heel veel voorbeelden geven. Zo hebben wij laatst voorgesteld om de bewoners van de Dukaton hun voortuin te laten kopen. Dat werd niet in behandeling genomen omdat het vastgestelde beleid is dat er nergens meer grond wordt verkocht. De burgers zouden dat beleid opnieuw ter discussie kunnen stellen. Andere voorbeelden die je zou kunnen noemen is het realiseren van een manege, een bioscoop of een kinderdiscotheek. En denk eens aan de horecastop. Enkele jaren geleden waren er geluiden dat er te weinig stoelen in de horeca aan de dijk zouden zijn. Als iemand zich afvraagt of een bepaald idee zich leent voor een Burgerinitiatief kan hij altijd contact met ons opnemen. Ik ben bereikbaar onder telefoonnummer 0299-351832 of per email: mkes@hetnet.nl."

Initiatiefvoorstel
Marisa Kes is nu drie jaar raadslid voor Volendam'80. In het dagelijks leven is ze sinds vier jaar werkzaam als jurist bouwzaken en ruimtelijke ordening bij de gemeente Purmerend.
Het intiatiefvoorstel Burgerinitiatief is van haar hand. Ze was lid van de werkgroep Burgerparticipatie en wilde voorkomen dat alle goede voornemens om de burgers meer te betrekken bij het politieke proces op de lange duur niet meer dan loze kreten zouden blijken te zijn. Vandaar dat Volendam'80 het voortouw nam om het Burgerinitiatief in Edam-Volendam te introduceren.

In gemeente Waterland is het Burgerinitiatief al sinds januari 2004 mogelijk. Hierin is ook een jongereninitiatief (mogelijk vanaf 14 jaar) opgenomen. Ondanks dat de voorwaarden minder zwaar zijn dan het voorstel dat op tafel ligt voor Edam-Volendam is er tot nu toe geen gebruik van gemaakt.

De raadsvergadering in Edam-Volendam vanavond, die overigens zoals gewoonlijk wordt uitgezonden via de Lokale Omroep Volendam-Edam (LOVE) wordt weer een spannende avond voor Marisa Kes. Sowieso wordt 2005 een spannend jaar. Marisa heeft namelijk net bekendgemaakt dat ze zwanger is. Gefeliciteerd!