Boetepreek

Boetepreek
“Sportkampioen, gouden plaat, garnalentycoon of speelgoedgigant, wat je ook gepresteerd mag hebben, op Volendam liggen ze er niet echt wakker van. Sterker nog: je doet maar gewoon, net als ieder ander. Per slot van rekening heb je het allemaal te danken aan de grote Volendamse genenbank die uitpuilt van talent. En die genenbank is gemeenschappelijk Volendams bezit.

Tien jaar de NIVO lezen, heeft me echter geleerd dat er één categorie is die in belangrijkheid boven alles mag uitstijgen. Een categorie die als held wordt vereerd en bijkans op een wapenschild het dorp wordt rondgedragen.

Dat zijn de mannen die voor Volendam woningbouwlocaties binnen weten te slepen. Hun daden worden tot in detail uitvoerig beschreven. Menigmaal poseren ze op foto’s die genomen zijn op plaatsen waar ze hun wonderen hebben gewrocht. Ze vormen een categorie van buitengewoon formaat. Ze hebben hun lauweren en nimbus verdiend door het eigen verhaal van Volendam op welsprekende wijze voor het voetlicht te brengen in de arena’s van de macht. Ze hebben de bureaucratie op geslepen wijze verslagen en zich een leeuw getoond in het politieke machtsspel. Voor het bereiken van hun doelstellingen was ze werkelijk niets teveel. Ze belden zieke mensen uit hun bed om te komen stemmen. Ze deelden ponden paling uit en, als het er echt op aan kwam, verschenen ze in Volendams kostuum op het strijdtoneel.

Het belang en de grootsheid van hun overwinning kan worden afgemeten aan de haast waarmee andere politieke partijen, om een graantje mee te pikken, de NIVO volstorten met hun niet van belang ontblote bijdrage aan de overwinning of met hun instemming over de binnengehaalde buit. Het politieke spel werd verder uitgespeeld door de kiezer uitvoerig te informeren over wie voor hebben gestemd en wie tegen. Over wie met zijn lobby wel een deuk in een pakje boter kon maken en wie niet. Met gretigheid werd de jachtbuit aan de voeten van de kiezer gelegd, vergezeld door de bede: stem op mij! Met laaggeprijsde nieuwbouwwoningen kan de gunst van de kiezer worden gewonnen, want dat is wat de kiezer het liefste schijnt te willen.

Het is inderdaad verbazend hoe Volendam het met zijn eigen verhaal iedere keer weer voor elkaar krijgt om dingen binnen te halen die voor andere gemeenten onbereikbaar zijn. Op die prestatie wil ik niets afdingen. Het is echter nog maar de vraag of het succes van deze binnengehaalde bouwlocatie op de lange duur in het belang is van Volendam, zoals de Volendammers dat graag zien. Het is de vraag of voor het succes niet een te hoge prijs zal moeten worden betaald.”.......... Dat schreef ik drie jaar geleden in het kladblokje ‘Groeidorp’. Herinnert u zich die tijd nog, weet u nog of de euforie ook u te pakken kreeg?

Inmiddels zitten we met de gebakken peren. De uitvoering van Dijkwijk is geschorst en wie zich eerlijk rekenschap geeft van de obstakels, kan niet optimistisch zijn over de definitieve uitspraak van de rechter. In mijn kansberekening komt een gunstige uitslag op 20%. Maar de politieke partijen die u moeten voorlichten, laten de uitslag in het ongewisse. ‘We gaan er alsnog voor’, laten ze ons weten, nadat ze de teleurstelling van zich af hebben geschud. Ik neem het ze een beetje kwalijk. Maar laten we eerst beginnen met naar onszelf te kijken. Volendam kent voldoende ‘ongelovige Thomassen’, voldoende kritische en wijze mensen. Maar hoeveel daarvan hebben het aangedurfd om drie jaar geleden de euforie te temperen en te waarschuwen dat de beer nog lang niet was geschoten en dat hoogmoed voor de val komt? Is het niet de zwakte van de Volendamse gemeenschap dat dominante opvattingen geen kritiek verdragen?

Tot in de gemeenteraad heeft het CDA kritische gedachten en zinvolle opmerkingen hooghartig naast zich neergelegd. Ze waanden zich al olympisch kampioen met het binnenhalen van een bouwlocatie en gaf met tijdbalken leiding aan de dominante gedachte dat de buit zo’n beetje binnen was. Toen was de finish echter nog lang niet in zicht. Ik neem het ze kwalijk. Ze hebben de verleiding niet kunnen weerstaan om de goedgelovigheid met hun verwachtingsvolle propaganda te bespelen. Maar al te zeer hebben ze er blijk van gegeven dat het ze niet in de eerste plaats ging om de taak: bouwen. Het ging ze om de kiezersgunst en dat deden ze knap.

Het bouwen was de lolly waarmee ze de kiezers binnenhaalden. Ze hebben de bouwlocatie vooralsnog niet kunnen verzilveren en zijn ze nu nederig geworden? Ik heb het nog niet gezien. Het is de schuld van fijnstof, het is de schuld van de bezwaarmakers, niemand is er tekortgeschoten. Nee, ben je gek?, niemand heeft de zaak onderschat en niemand heeft fouten gemaakt! Het verbaast me niet. Kijk maar naar hun fractie en de nieuwe kieslijst. Bijna allemaal financiële jongentjes. Die hebben nog te weinig geleden om nederig te zijn. Ze zijn nog te winstbelust om te begrijpen dat alleen de lange termijn telt. Ze zijn te arrogant om eerlijk te zijn over hun fouten. Ze snappen nog steeds niet waarom ze geen vrouw bereid hebben gevonden om hoog op hun nieuwe kieslijst te staan. Ze missen de bezonkenheid van ervaring. Ze hebben te weinig meegemaakt om leiding te kunnen geven. Ik heb ze vaak genoeg gevraagd om de kardinaalsmuts af te leggen en zich te kleden in het nederige pastoorshabijt.

Ik zal nog één poging doen ze te redden alvorens ik het helemaal opgeef. Ik ben bereid om ze voor te gaan in boetedoening, ik ben bereid om een bezinningsretraite te leiden, ik ben bereid om zeven boetepredikaties te geven, predikaties waar de honden geen brood van lusten. Ik ben bereid hun egootjes af te breken tot normale proporties, ik ben bereid om ze in te peperen dat de verleiding om misbruik te maken van goedgelovigheid hen diskwalificeert voor de taak van leiding geven. Ik zal ze zo verschrikkelijk op hun donder geven dat het ze voortaan geen moeite meer kost om een beetje christelijk democratisch appèl op u te doen. Ze hoeven maar te bellen.

Peter Louter. (www.louterlink.nl, voor reacties)