Boek Schokkervereniging over ‘Fabrieken op Schokland’ vanaf heden te koop

Boek Schokkervereniging over ‘Fabrieken op Schokland’ vanaf heden te koop

Katoenweverij van 1838 tot 1857
Het boek is officieel gepresenteerd op de jaarlijkse Schokkerdag van de Schokkervereni-ging. Deze vereniging stelt zich ten doel het instandhouden en bevorderen van de belang-stelling voor Schokland en de geschiedenis van haar bewoners en nazaten. In 2007 wordt de Schokkerdag gehouden op 1 september in restaurant-partycentrum AMVO, Julianaweg 106, 1131 DJ te Volendam. ‘s Morgens vormde de presentatie een kort agendapunt van een ver-gadering. ’s Middags is er van 14 tot 16 uur inloop voor in het onderwerp geïnteresseerden. Dan is er gelegenheid in een informele sfeer van gedachten te wisselen en het voor het schrijven van het boek gebruikte materiaal in te zien.

Inhoud:
De lezer kan zich met dit boek op de hoogte stellen van de besluitvorming over de katoenwe-verij op het voormalige eiland Schokland. Ook de weverij te Vollenhove krijgt, zij het minder uitgebreid, aandacht. De weverij werd op Schokland bedreven van 1838 tot 1857. Gedurende de eerste 5 jaren voerde de medicus Evert Ekker vanuit Vollenhove de directie, van 1842 tot 1848 de op het eiland wonende opzichter van Waterstaat Casimir Frederik Seidel, vervolgens de firma Salomonson uit Almelo en tenslotte gedurende de twee laatste jaren de firma L. Bottenheim uit Kampen. Schokland lag in de Zuiderzee tegenover de Overijsselse kust. Het werd in 1859 op last van de overheid ontruimd, omdat het overstromingsgevaar te groot was geworden en de middelen van bestaan structureel tekortschoten.

Het boek richt zich op besluitvorming inzake de weverij. Wat beoogde men? Wat waren de beweegredenen? Hoe lagen de verhoudingen? Met fabrieken worden weeflokalen bedoeld, ar-moedefabrieken, opgericht voor een bevolking, die het brood met vissen niet meer kon ver-dienen. Tevens betekent de term: fabriceren. Het boek biedt geen wetenschappelijke analyse, maar een non-fictie verhaal op basis van his-torisch materiaal uit o.a. het Nationaal Archief, Het Historisch Centrum Overijssel, Het Utrechts Archief en het Gemeentearchief Kampen.

Actualiteit:
- Op 30 juni 2007 werd het Akkoord van Schokland getekend, waarmee acht Millenniumdoe-len op de agenda werden gezet, o.a. gericht op halvering van de armoede in 2015, onderwijs voor alle kinderen en bestrijding van ziekten. De ondertekening vond plaats op Schokland. De situatie van de bevolking op Schokland tot 150 jaar geleden vormde de aanleiding deze han-deling juist hier te verrichten. Schokland werd destijds geteisterd door zware stormen en land-afslag. Er was gebrek aan schoon drinkwater. De bevolking bestond voornamelijk van visse-rij, die noodlijdend was. Met de invoering van calicotweverij (katoenweverij) probeerde men tussen 1838 en 1857 het inkomen van de bewoners aan te vullen. In 1859 werd het eiland ont-ruimd. Een bezoek aan deze plek midden in de Noordoostpolder leert, dat anno 2007 de Mil-lenniumdoeleinden voor Schokland inmiddels zijn behaald. Museum Schokland, tel 0527 – 251396, ontrukt de geschiedenis van het voormalige eiland echter aan de vergetelheid. Ook dit boek draagt daaraan bij. - Er werd in de afgelopen weken een heftige discussie gevoerd over de organisatie van de op 30 juni 2007 gehouden manifestatie. Een aantal zaken uit ‘Fabrieken op Schokland” is in die discussie herkenbaar. Weverij had een hoog ideaal om de armoede op Schokland te verdrijven en dat is nog steeds een actueel onderwerp in de wereld

De weverij had een hoog ideaal: van publieke bedelaars weer werkzame lieden maken. Het Akkoord van Schokland heeft eveneens een hoog ideaal: de armoede in de wereld moet in 2015 zijn gehalveerd. De fabrikanten werden ervan beschuldigd zich te willen verrijken ten koste van hun wevers in tegenstelling tot weldoeners, die geld gaven voor de noodlijdenden. Nu wordt een commercieel campagnebureau verweten een ton aan de mani-festatie over te houden, terwijl artiesten onbaatzuchtig meewerkten.

- De geschiedenis van de calicotweverij ondervindt momenteel, als onderdeel van de geschie-denis der textielindustrie, aandacht op de tentoonstelling “Thuis bij de familie Stork”, die nog te zien is t/m 9 september in het Historisch Museum Hengelo, Beekstraat 51, tel 074-2594216. Alvorens zich met de vervaardiging van machines bezig te houden bedreef men weefindustrie. Eén van de familieleden aan wie op de tentoonstelling aandacht wordt gegeven is Charles Theodoor Stork uit Oldenzaal. (1822-1895) Hij kan als de grondlegger van de Storkfabrieken worden beschouwd. Er is een link tussen tentoonstelling en boek. De in 1834 door Evert Ekker c.s. in Vollenhove opgerichte calicotfabriek werd vanaf 1848 voortgezet onder de naam C.T. Stork en Cie. In 1853 werd Evert Ekkers zoon Hendrik Jan in de firma Stork op-genomen. Hij trouwde in 1855 met een zus van C.T. Stork.

- De calicots werden geleverd aan de Nederlandse Handel-Maatschappij, die ze naar Indië ex-porteerde. Na de verhuizing van de NHM van Den Haag naar Amsterdam was de NHM vanaf 1831 gevestigd aan de Herengracht 40. En vervolgens vanaf 1858 aan de Herengracht 466. Beide panden bestaan nog. In 1926 betrok de Maatschappij het gebouw De Bazel aan de Vij-zelstraat hoek Herengracht. Op 7 augustus 2007 werd in dit gebouw het vernieuwde Stads-archief van Amsterdam voor het publiek geopend. De officiële opening door koningin Beatrix vindt plaats op 12 september a.s.

Deelnemers Schokkerdag bezochten expositie ‘Volendam in Wintertijd’ in Volendams Museum
De honderden deelnemers aan de Schokkerdag bezochten zaterdag j.l. het Volendams Museum. Tot volle tevredenheid hebben zij hun waardering mondeling en schriftelijk in het gastenboek tot uiting gebracht. Zij feliciteerden het bestuur en de vrijwilligers voor hetgeen zij hadden gezien.

Boek te koop in het Volendams Museum
Het boek is in het Volendams Museum te koop.
ISBN: 978-90-812155-1-0
NUR: 685
Verkoopprijs: E 12,95
Aantal bladzijden: 119
Formaat: 17 x 24 cm, staand
Trefwoorden: Schokland, katoenweverij, 19e eeuw, armoedebestrijding