Gaat Van Kemenade over de knie?
Gaat Van Kemenade over de knie?
De 70-jarige PvdA-staatsman Jos van Kemenade moet woensdag verantwoording afleggen voor een paar van de misstappen uit zijn indrukwekkende carrière.
Grote kans dat Van Kemenade vandaag onder vuur komt te liggen, als de Parlementaire Onderzoekscommissie Onderwijsvernieuwingen haar werk begint met zijn verhoor. Er bestaat vrij brede consensus dat onder de ministerschappen van Van Kemenade het doorgeslagen gelijkheidsdenken zijn intrede deed, waardoor het onderwijs nu met de brokken zit. En commissievoorzitter Dijsselbloem mag dan net als Van Kemenade PvdA’er zijn, hij durft best tegen de gevestigde partijorde in te gaan.
Maar onderschat Van Kemenade niet. De geslepen politicus begon vorige week al het gezag van de commissie te ondermijnen. ‘Een slager die zijn eigen vlees keurt’, noemde hij haar. Van Kemenade is de man van de pre-emptive strike.
Als Commissaris van de Koningin in Noord-Holland dreigde hij in de problemen te komen door een rijksonderzoek naar de cafébrand in Volendam in 2001. De provincie had het slechte rampenplan van Volendam niet getoetst en verbeterd. Vóór hem dat kon worden aangerekend, gaf Van Kemenade in stilte opdracht tot een alternatief onderzoek, dat hij eerder liet verschijnen dan het officiële en waarin hij er goed vanaf kwam. De opdracht gaf hij aan zijn eigen oud-griffier.
Van Kemenade is er al zo vaak van beschuldigd wanprestaties van de overheid te verdoezelen. In 1998 concludeerde hij dat de overheid geen informatie had achtergehouden over het Nederlandse falen in de Joegoslavische moslimenclave Srebrenica. Volgens het Nederlands Instituut voor Oorlogsdocumentatie was Van Kemenade niet serieus bezig geweest met waarheidsvinding. In 2000 stelde hij dat niet meer was te becijferen hoeveel tegoeden nog bij de overheid berustten die in de Tweede Wereldoorlog van Joden waren geroofd. Hij werd gecorrigeerd.
Misschien is Jeroen Dijsselbloem de oude vos Van Kemenade vandaag te slim af. Misschien trekt hij straks kritische conclusies over diens werk. Dan nog moet hij over zijn schouder blijven kijken. Want minister van Staat Van Kemenade schrikt niet terug voor een beetje natrappen. Het kritische rijksonderzoek naar de cafébrand deugde niet, zei hij. Het NIOD had geen bewijzen voor een Srebrenica-doofpot, meende Van Kemenade. En de kritiek op zijn ‘integere’ onderzoek naar de oorlogstegoeden deed hij af als ‘discussie en gedoe’. Dijsselbloem is gewaarschuwd.