Dijkgebied autovrij? Tijd voor ‘directe democratie’

Stop de oeverloze Dijkdiscussie
Twee gepassioneerde minderheden - een aantal Dijkondernemers versus een aantal Noordeindebewoners - zijn de voornaamste belanghebbenden in een oeverloos debat dat zich al jaren voortsleept. Een schijnbaar lauwe meerderheid - de overige gemeentebewoners - kijkt werkeloos toe. Zet daartegenover een aarzelend en zwalkend gemeentebestuur en de kern - en vooral de uitzichtloosheid - van de huidige status quo worden pijnlijk zichtbaar. Nu de irritatiegrens ook bij ‘neutrale’ Volendammers dreigt te worden overschreden, is het hoog tijd eens een punt te zetten achter deze discussie. Kan een juiste belangenafweging en vervolgens doortastende besluitvorming worden overgelaten aan ons gemeentebestuur? Indien het verleden als voornaamste voorspeller van de toekomst geldt, luidt het antwoord ontkennend. Met betrekking tot dit dossier is van wijsheid getuigend, transparant en krachtdadig bestuur al decennia lang geen sprake meer. Koudwatervrees lijkt onze bestuurders te verlammen. Een beschamend tafereel

Kwestie waarschijnlijk geschikt voor raadplegend volksreferendum
De vraag ‘Moet de Dijk (inclusief Zuideinde en Noordeinde) geheel autovrij?’ lijkt duidelijk genoeg voor een raadplegend volksreferendum (onder de plaatselijke bevolking). Voordeel is dat dit hoofdpijndossier dan verdwijnt uit allerlei politieke programma’s, coalitiebesprekingen en waarschijnlijk onderhandelingen met individuele burgers. Daarmee verliest het zijn status als wisselgeld. Indien er sprake is van aantoonbare schade bij Dijkondernemers kan overwogen worden om de kosten daarvan om te slaan over de inwoners van de gemeente Edam-Volendam. Dit natuurlijk wel minus de eventuele meeropbrengst die bij andere ondernemers op de Dijk ontstaat ten gevolge van het autovrij maken. Indien er bij de Dijkondernemers die nu tegen een autovrije Dijk zijn sprake is van een (door hen niet verwachte) meeropbrengst zou tegelijkertijd kunnen worden overwogen om deze meeropbrengst op dezelfde wijze te verdelen. Een lastige, doch niet onmogelijke, berekening.

Alternatief wegens juridische beperkte mogelijkheden: enquête
Een gemeente kan met behulp van een plaatselijke verordening een raadplegend referendum organiseren. Raadplegend omdat verkozenen in Nederland geen beslissingsbevoegdheid uit handen mogen geven. De website van de gemeente Edam-Volendam leert ons dat zij in het verleden een Verordening Burgerinitiatief 2005 heeft uitgevaardigd. Afgaande op de naam van de verordening (een doorklik levert geen resultaat), concludeer ik dat een referendum in onze gemeente niet mogelijk is. Overigens levert het ‘betere knip & plak werk’ en sites van vooruitstrevendere gemeenten binnen één dag een verordening. Met het hier blijkbaar wel mogelijke burgerinitiatief kan slechts een onderwerp op de agenda van de gemeenteraad worden geplaatst. Dit onderwerp, de mogelijk autovrije dijk, moet er niet op, het moet er af. Het burgerinitiatief biedt dus geen soelaas. Een enquête door een onafhankelijk onderzoeksbureau vormt wellicht een aantrekkelijkere optie. Indien de gemeente deze kosten niet wil dragen, kunnen sponsors dit doen. De gemeenteraad beslist vervolgens wat zij met de uitkomst van het onderzoek doet. Directe democratie is Edam-Volendam nog een brug te ver.

Met dank voor plaatsing,
mr drs M. (Marcel) B.J.M. Tuyp