Drie generaties vrouwen in stuk d’Ye: ‘Gelukkig hoef ik niet te slaan’

Drie generaties vrouwen in stuk d’Ye: ‘Gelukkig hoef ik niet te slaan’
In april speelt toneelvereniging d’Ye ‘Het Huis van Bernarda Alba’. Een bijzonder stuk met een bijzondere cast. Naast het feit dat er alleen vrouwen meespelen, staan er voor het eerst bij d’Ye drie generaties tegelijk op het toneel.

Het is bij de Edamse toneelvereniging wel vaker voorgekomen dat een moeder en haar dochter (of een vader en zijn zoon) samen in één stuk speelden. Er was echter nog niet eerder sprake van drie generaties. In ‘Het Huis van Bernarda Alba’ neemt Ellie van Montfort de hoofdrol voor haar rekening, die van Bernarda Alba dus. Haar dochter Steffie van Montfort speelt Amelia, een van haar vijf toneeldochters, en ook kleindochter Charlotte Vlugt heeft een kleine rol.

Waar gaat dit stuk over? Ellie: “Het is een toneelstuk uit 1936 van de Spaanse schrijver Federico García Lorca en speelt zich af op het conservatieve platteland van Andalusië. Bernarda Alba heeft net haar tweede man begraven en dompelt haar huis in een rouw die acht jaar zal duren. Haar vijf dochters, allemaal op huwbare leeftijd, zullen dus acht jaar het huis niet mogen verlaten. Hun enige uitweg is een huwelijk. Bernarda heerst als een dictator over haar dochters, haar demente moeder en haar personeel. Het is natuurlijk logisch dat die dochters in opstand komen.”

Gevoelsmens
Het is niet voor het eerst dat Ellie en Steffie samen in een stuk spelen, maar wel de eerste keer dat ze écht tegenover elkaar staan, en dan ook nog als moeder en dochter. Is dat niet raar? Steffie: “Ja en nee. Het is natuurlijk gewoon m’n moeder, maar in haar rol is Ellie hardvochtig en koud. Zo van: ‘Huilen doe je maar onder je bed, als niemand het ziet!’ In het echt is ze absoluut niet zo. We zijn allebei juist gevoelsmensen.” Ellie: “Ik ben wel blij dat ik Steffie niet hoef te slaan in het stuk. Het is weliswaar toneel en ik kan dat soort dingen goed scheiden, maar toch.”

Het stuk is geschreven in 1936. Is het anno 2009 dan niet een beetje oubollig? Ellie: “Absoluut niet. Als je een komedie uit die tijd neemt, zou dat misschien wel het geval zijn. Maar dit stuk heeft zulke mooie karakterrollen, er zit zo veel in. Ook als ik tijdens de repetities niet aan de beurt ben en vanaf de kant toekijk, geniet ik gewoon. Het is boeiend, ik blijf constant leren. En de thematiek is nog zo actueel, dat het voor veel mensen herkenbaar zal zijn.” Steffie: “We merken dat ook bij de repetities. Iedereen beseft dat dit soort moeder-dochterverhoudingen ook nu nog voorkomt. We hebben een cast met alleen vrouwen, elf maar liefst. Je zou verwachten dat het dan een kippenhok of een theekransje is, maar er wordt zó lekker gerepeteerd. Iedereen is superfanatiek met haar rol bezig, dat heb ik bijna nog nooit meegemaakt. Er wordt veel uitgediept, maar gelukkig ook veel gelachen.” Ellie: “Wat dat betreft ben ik ook blij met onze regisseur Jacomine de Visser. Die is zo enthousiast over dit stuk en stuurt alle spelers zo goed aan. Ik voel me heel prettig bij de manier hoe zij met iedereen omgaat.”

Echt tekst
En dan is er natuurlijk nog (klein)dochter Charlotte (8). Vindt zij het spannend om straks met haar moeder en oma op het toneel te staan? Charlotte: “Ja, maar het is niet mijn debuut hoor. In ‘OverDwars’ (het stuk van d’Ye ter gelegenheid van Edam 650 jaar, red.) was ik al figurant. Maar nu heb ik echt tekst, en dat is natuurlijk veel leuker. Ik vind het wel gek dat oma op het toneel zo’n strenge vrouw speelt. In het echt is ze juist hartstikke lief.”
Charlotte deelt haar rol overigens met Eva Sloots (10). Leuk detail is dat ook Eva’s moeder (Lissy Lutz) meespeelt in het stuk.

Uitdiepen
Hebben de dames al zin in de uitvoeringen? Ellie: “Natuurlijk, maar aan de andere kant zitten we nog volop in het proces van uitdiepen van karakters en relaties, en dat is gewoon zo lekker. Maar als ik merk hoeveel plezier wij nu al met z’n allen hebben, weet ik zeker dat de bezoekers straks ook zullen genieten.” Steffie: “Ik ben altijd heel kritisch op mezelf, maar nu heb ik meer dan ooit het gevoel: dit wordt heel mooi. Dit móeten de mensen gewoon mooi vinden, dat kan niet anders.” Charlotte, laconiek: “Ja, ik heb er ook veel zin in, maar eerst moet ik nog optreden met de Toverbal.”

En smaakt zo’n toneelstuk samen met je moeder naar meer? Steffie: “Jazeker. Graag zou ik nog eens een eenakter met m’n moeder spelen, echt één op één.” Ellie: “Natuurlijk. Het is toch best bijzonder dat je allebei zo’n plezier hebt in je hobby. En het is helemaal speciaal dat ook Charlotte het weer leuk vindt om op het podium te staan.”

De uitvoeringen van ‘Het Huis van Bernarda Alba’ zijn op 17, 18, 24 en 25 april in de Singel.