Edam-Volendam achterop bij ontwikkeling duurzame energie

Edam-Volendam achterop bij ontwikkeling duurzame energie
Zonnepanelen en windenergie hebben de toekomst!

Klimaatverandering. Was na een opleving in de jaren ’90 de aandacht vervlakt, milieu heeft tegenwoordig de zorg van steeds meer mensen. Van links tot rechts wijst de politiek op de gevaren van CO2 uitstoot. Samen met een teruglopende voorraad olie en gas is de tijd rijp voor een stille revolutie waarin wind en vooral zonne-energie een grote rol gaan spelen. Groen-Links Edam-Volendam hield afgelopen donderdag in het Stolphoevekerkje een bijeenkomst over duurzame energie. Verslag van een boeiende avond vol perspectief en een bijzondere uitvinding.

Drie sprekers waren uitgenodigd. Wijnand Duyvendak, man met een activistisch verleden en nog niet zo lang geleden als gevolg hiervan uit de Tweede Kamer gestapt als parlementslid, Edammer Martin Smits, werkzaam bij Betronic, een bedrijf dat zich bezig houdt met de ontwikkeling van duurzame producten en Jaap Neeleman, werkzaam bij het CO2 Servicepunt Noord-Holland. Duyvendak schetste een beeld van de huidige klimaatverandering: de Noordpool verdwijnt in hoog tempo waardoor mogelijk al over 7 jaar in de zomer deze pool ijsvrij wordt. In eerste instantie zullen de dieren aldaar hard geconfronteerd worden met de gevolgen hiervan. Diverse effecten zorgen voor extra opwarming van de aarde, waaronder het ontdooien van de permafrost op andere plaatsen, waarbij allerlei gassen vrijkomen, waardoor de opwarming versneld zal toenemen.

Veel landen ondervinden nu al de gevolgen van de opwarming: dichterbij Italië en Spanje, waar de afgelopen zomer op sommige plaatsen al een chronisch watertekort heerste (Barcelona). Verder weg gaat het er nog problematischer aan toe, zoals in de Himalaya waar gletsjers, die zorgen voor drinkwater en water voor akkers snel verdwijnen. In Afrika is sprake van oprukkende malaria en woestijnvorming. CO2 is de grote boosdoener, die als een deken rond de aarde zit en daarmee warmte vasthoudt. De maatregelen die op korte termijn genomen moeten worden zijn drastisch: 40% minder CO2 binnen enkele jaren anders zijn de gevolgen niet te overzien, aldus Duyvendak.

De technieken die tot oplossingen kunnen komen zijn voorhanden, betoogde het voormalig Kamerlid. Maar dan zal de politiek, landelijk en mondiaal, dat wel moeten afdwingen. Duyvendak is in dat kader redelijk positief gestemd. Met Duitsland als groot voorbeeld, waar vele honderdduizenden zonnepanelen zijn geplaatst en de bal steeds sneller rolt. Met duurder wordende fossiele grondstoffen. En een land als Denemarken, goed vergelijkbaar met Nederland, waar 20% van de huidige energie bestaat uit windenergie.

Martin Smits belichtte in het sfeervolle houten kerkje de mogelijkheden van nieuwe producten toe. Hij ziet een toekomst waarbij huishoudelijke gebruiksapparatuur zelf stroom opwekt. Betronics ontwikkelt led-verlichting die onvergelijkbaar zuinig en duurzaam is vergeleken met de huidige spaarlamp. Ook werkt het aan betere omvormers voor zonnepanelen en het perfectioneren van diezelfde panelen. Ook windenergie voor particulier gebruik is in ontwikkeling.

Smits kwam met een andere invalshoek die mensen moet overhalen om over te schakelen op duurzaamheid: geld besparen. Hij kwam met berekeningen over stroombesparing met de droger als grootste stroomvreter. Wie zijn droger ongebruikt laat, bespaart € 250,- per jaar, zo’n 1/3 van het gemiddelde jaarverbruik.

20 zonnepanelen, ruim voldoende voor de gehele jaarlijkse stroomvoorziening van een gemiddeld huishouden, kosten € 17.000,-; wat in elf jaar tijd is terugverdiend, indien subsidie wordt ontvangen. En dit wordt alleen maar goedkoper in de tijd, verwacht Smits, die een grote toekomst ziet voor flexibel folie, dat nu al een terugverdientijd heeft van 8,5 jaar.
Smits hoopt dat lokale installateurs, waarvan er slechts één in de zaal aanwezig was, zich gaan verdiepen in deze nieuwe vorm van energie. “Als je kansen in de markt zoekt, dan zit je hier goed mee!”

Jaap Neeleman richt zich met het provinciaal CO2 servicepunt met name op het bedrijfsleven en gemeenten. Edam-Volendam is als een van de weinige Noord-Hollandse gemeenten niet aangesloten bij de provinciale klimaatafspraak, wat uiteraard betreurd werd door spreker en zaal. “Burgers en bedrijven lopen op die wijze extra subsidiemogelijkheden mis en de gemeente contacten en informatie.” Neeleman hield desondanks de deur open naar Edam-Volendam, al was het jammer dat niemand van het gemeentebestuur de moeite had genomen om de bijeenkomst bij te wonen. Ook vanuit de gemeenteraad lieten naast organisator Greta Blakborn (GroenLinks) slechts twee raadsleden (VD’80 en PvdA) hun gezicht zien.

Zij misten daardoor de mooie gezangen van Het Nieuwe Koor onder aanvoering van Jan Hoogland (jaarlijkse gas/lichtrekening van ruim € 2.000,-) en de uitvinding van plaatsgenoot Jan Schilder. Schilder heeft een manier gevonden om zonnewarmte op te slaan via lenzen. De warmte botst vervolgens via een glasvezelkabel op en metalen blok, waardoor een enorme warmte (600 graden) ontstaat. Die kan worden omgezet in elektriciteit. Een Duits bedrijf is inmiddels betrokken bij de verdere ontwikkeling van deze uitvinding. Schilder verwacht dat het rendement van een relatief klein oppervlak, veel groter is dan de huidige zonnepanelen.

In de discussie die volgde bleek dat zonnepanelen overal zonder vergunning geplaatst kunnen worden. Alleen in het beschermd stadsgezicht is dat anders. Het idee van een van de koorleden om aan de Volendamse roop een windmolen te plaatsen zorgde voor een lachsalvo, maar heeft volgens Stephan Steur, de hoogste milieuambtenaar van Edam-Volendam, toch wel wat voeten in aarde. Steur moest zich bij gebrek aan de wethouder milieu verdedigen over het feit dat de nieuwe woonwijk in de Zuidpolder niet gebruik maakt van duurzame energievormen. “We hebben een dramatische ervaring met zonneboilers in het Middengebied. De nieuw te bouwen woningen voldoen aan de hoogste milieueisen. Misschien dat de wijk over tien jaar alsnog vol met zonnepanelen staat.” “Teleurstellend”, vond de zaal en natuurlijk ook organisator GroenLinks, die hiervoor al eerder een tevergeefs pleidooi had gedaan in de raad.