O.B.M. ‘EDAM’ 100 jaar!
O.B.M. ‘EDAM’ 100 jaar!
De geschiedenis in vogelvlucht van een diepgewortelde verzekeraar
Na afloop van een Algemene Ledenvergadering van de Coöperatieve Boerenleenbank te Edam, werd in 1909 door de heer J. de Boer Wzn het voorstel gedaan om in Edam te komen tot de oprichting van een assurantie maatschappij op Onderlinge (Coöperatieve) grondslag.
Een comité bestaande uit J. de Boer Wzn, Jst de Moes, B. v/d Laag en J.J. Plas werd gevormd om de zaak te onderzoeken en nader vorm te geven.
In Volendam was reeds met succes een Onderlinge Brandwaarborg Maatschappij opgericht en onder andere voorzitter B. Demmer (schoolhoofd) werd bereid gevonden de werking van een Onderlinge assurantie maatschappij aan dit comité uit te leggen.
De aanwezigen waren dermate enthousiast dat na een drietal voorbereidende vergaderingen op 17 juni 1909 overgegaan werd tot de oprichting van de ‘Onderlinge Brandwaarborg Maatschappij EDAM’. Voordat de onderlinge van start kon gaan moest een garantiekapitaal bijeengebracht worden, waaruit bij een eventuele brand de schade vergoed kon worden. De pas opgerichte verzekeringsmaatschappij had natuurlijk nog geen reserves, vandaar dit garantiekapitaal.
De oprichters en aspirant-leden waren bijzonder enthousiast en het enthousiasme werd door voorzitter/directeur de heer Joost de Moes als volgt onder woorden gebracht: "De onafhankelijkheidszin der voorstanders wilde zich niet langer aan banden laten leggen, terwijl de financieel krachtigen een sprekend blijk gaven van hun solidariteitsgevoel” Op deze manier werd het garantiekapitaal van hfl. 10.225,00 moeiteloos bij elkaar gebracht.”
Gelukkig heeft de maatschappij nooit een beroep hoeven te doen op dit garantiekapitaal. Men heeft zelf altijd een gedegen reserve kunnen opbouwen ondanks de lage tarieven die men hanteerde.
Het eerste bestuur van de kersverse verzekeringsmaatschappij werd gevormd door de heer Joost de Moes, voorzitter/ directeur (grootvader van de onlangs geridderde mevr. H. Kuiper-de Moes). Administrateur/penningmeester werd de heer Jan.J. Plas, grootvader van Han Plas van de Brouwersgracht en een achttal commissarissen werden benoemd te weten Kl. Wester, C. Schagen, C. de Boer Jzn., J. Keijzer, J. de Boer Wzn., C.J. Eeltink, B. v./d Laag en C. Boersma.
Om meer bekendheid aan hun commissariaat te geven en de onderlinge meer onder de aandacht te brengen, werden emaille bordjes gemaakt met de tekst: ‘commissaris onderlinge brandwaarborg maatschappij’, die aan de voorgevel van hun woning werden bevestigd, zodat ze goed herkenbaar waren als commissaris van de Onderlinge.
In haar 100-jarige bestaan heeft de Onderlinge vele kleine brandjes gekend. In het verleden zo rond de jaren vijftig, werd een groot aantal branden veroorzaakt door hooibroei. Edam herbergde in die tijd vele boerderijen, die allemaal bij de Onderlinge Edam waren verzekerd. Het eerste oprichtingsbestuur bestond derhalve hoofdzakelijk uit agrariers.
Doordat in die tijd veel boerderijen last hadden van hooibroei, kwamen uit het oogpunt van brandpreventie de gemeentelijke hooistekers langs om de hooiberg op temperatuur te peilen. Bij een te hoge temperatuur werd de hele hooiberg uit elkaar getrokken om brand te voorkomen. Een andere preventieve oplossing was om in het midden vande hooiberg een gatte spitten, waarbij het risico van brand wel degelijk aanwezig was, daar op deze manier op een natuurlijke wijze zuurstof werd toegevoegd. Bij dergelijke calamiteiten stond de vrijwillige brandweer altijd paraat om eventueel bluswerk te verrichten.
Gelukkig is nooit in Edameen gehele boerderij door hooibroei verbrand.
Wel is 9 jaar na de oprichting door blikseminslag de boerderij van de weduwe Boersma tussen Katwoude en Volendam totaal verwoest. Het door de leden opgebouwde reserve kapitaal was ruim voldoende om deze financiële strop op te vangen.
In 1920 sloot de Onderlinge Edam zich aan bij de provinciale bond van onderlinge verzekeringsmaatschappijen in Noord-Holland. Een samenwerkingsverband van gelijksoortige brandwaarborg maatschappijen, waarbij een 16-tal maatschappijen uit Noord-Holland hun herverzekering onder brachten. Vervolgens bracht die herverzekeringsmaatschappij haar risico's weer onder bij beursgenoteerde grote verzekeringsmaatschappijen. Op deze wijze worden de risico's door grote partijen gedekt, hetgeen heden ten dage nog steeds op die manier plaatsvind.
Bekende branden uit de geschiedenis van de Onderlinge Edam zijn de brand bij de Firma Regter, waarbij 3 vrachtauto's in brand vlogen. Brand in de bakkerij van Breed. De totale verwoesting van de voormalige kistenfabriek van Oudejansin 1990 behoorde tot een van de grootste brandschaden.
Nadat de eerste voorzitter de heer Joost de Moesom gezondheidsredenen zijn taak als voorzitter niet meer kon uitoefenen werd hij opgevolgd door vice-voorzitter Joh. G. Dekker (grootvader van Klaas Dekker van Hotel Restaurant Fortuna). Vice-voorzitter Joh. G. Dekker werd in 1948 officieel benoemd tot voorzitter en werd vervolgens in 1972 opgevolgd door de heer C.J. Kraaij, vroeger een bekend scheidsrechter. Na 18 jaar voorzitter/directeur te zijn geweest werd de heer Kraaij in 1990 opgevolgd door de heer J.C. Conijn, zoon van de heer J.C. Conijn van het akkerbouwbedrijf in de Purmer. De heer Conijn werd in 2001 opgevolgd door de huidige voorzitter de heer S. de Boer, die samen met zijn zoons een groot veehoudersbedrijf exploiteert in de Zeevang.
Een van de belangrijkste onderdelen van een verzekeringsmaatschappij is natuurlijk de administratie. Mede-oprichter de heer Jan.J. Plas heeft deze taak 45 jaar met grote nauwkeurigheid vervuld. Hij werd in 1954 opgevolgd door zijn zoon de heer Cees Plas van de Westervesting. De heer C. Plas heeft deze taak 30 jaar vervuld in een tijdperk zonder computers en dat alles nog met de hand moest worden gedaan.
In 1984 werd de taak van administrateur overgenomen door Theo Buijten, die in 1991 versterking kreeg van Tiny Dik, die vervolgens in het jaar 2000 de heer Theo Buijten opvolgde en tot op heden de administratie voor O.B.M. ‘EDAM’ verzorgt in samenwerking met collega’s van de Onderlinge Zeevang.In het jaar 2001 heeft de Onderlinge Edam een samenwerkingsverband gesloten met Onderlinge Zeevang in Oosthuizen, dit ten behoeve van de goede bereikbaarheid en service aan haar leden. Vanaf de oprichting heeft Onderlinge Edam gewerkt met een buitendienstmedewerker, die oorspronkelijk de titel bode droeg. De eerste bode was J. de Boer Wzn., die vervolgens werd opgevolgd door zijn zoon J.L. de Boer, die een bakkerij exploiteerde in het pand van de familie Joop van Overbeek aan de Voorhaven.
Na het overlijden van de heer J.L. de Boerin 1975 werd de heer Jb. bij 't Vuur de nieuwe bode. Deze taak heeft de heer Bij 't Vuur 25 jaar vervuld. In het jaar 2000 werd de heer Bij 't Vuur opgevolgd door onze huidige buitendienstmedewerker Chris Kotterer, bekend als voorzitter van de Proeve. De titel bode is inmiddels vervallen en onze huidige buitendienstmedewerker zouden welievertaxateur willen noemen. De gehele organisatie van de Onderlinge Edam is vanaf het jaar 2001 in handen van Siem en Tiny Dik, die de contacten leggen en onderhouden met de relaties en het adres waar onze leden/verzekerden met hun vragen terecht kunnen Daarbij is Siem Dik tevens secretaris/penningmeester van het bestuur; de overige bestuursleden zijn mevr. Sandra Butter, de heer Kl. Leek, de heer
W. van Voorst, de heer T. bij ’t Vuur, de heer E.F. Butter en voorzitter S. de Boer.
O.B.M. in het heden: Geen tromgeroffel, maar premieverlaging
In haar 100-jarig bestaan heeft de Onderlinge Edam haar bestaansrecht ruimschoots waargemaakt. Steeds heeft men het belang van haar relaties voorop gesteld en door een efficiente bedrijfsvoering (o.a. kantoor aan huis) heeft men de kosten laag weten te houden. Mede hierdoor is de Onderlinge Edam altijd in staat geweest om naast een toevoeging aan de
reserve, een deel van de winst te restitueren. Naast het financiële aspect heeft de Onderlinge Edam altijd geprobeerd de juiste service aan haar relaties te bieden. In de loop der tijd heeft de O.B.M. “EDAM” haar dienstenpakket uitgebreid met variaverzekeringen o.a. motorrijtuigenverzekering, aansprakelijkheidsverzekering, doorlopende reisverzekering e.d. Een verdere professionalisering en betere bereikbaarheid werd bereikt door de samenwerking met collega-Onderlinge Zeevang te Oosthuizen, hetgeen tevens sinds het jaar 2001 ons kantooradres is geworden, met daarnaast natuurlijk ons contactadres in Edam.
Het bestuur heeft besloten haar 100-jarig bestaan niet met groot tromgeroffel te laten plaatsvinden. Wel hebben onze leden/verzekerden in het begin van dit jaar 20% extra jubileumkorting ontvangen op de jaarpremie. Een financieel voordeeltje dat door onze relaties ten zeerste werd gewaardeerd en vele leuke reacties opleverde.
Op 23 juni a.s. houdt de Onderlinge Edam haar jaarlijkse ledenvergadering in “Thomas Café” aan het Groot Westerbuiten, waarbij de leden de gelegenheid hebben om het bestuur te feliciteren met haar jubileum.
Het bestuur van OBM ‘Edam’ is trots dat zij na 100 jaar nog steeds een zelfstandig opererende verzekeringsmaatschappij binnen Edam is.