Charlotte

Edam kent zo haar karakteristieke straten, parkjes, stegen en pleintjes en het zijn vooral deze locaties die haar zo aantrekkelijk maken voor bezoekers en bewoners. Zodra het echter tijd is om op die fraaie locaties vernieuwing te laten plaatsvinden, is het voor veel betrokken plaatsgenoten een zeer belangrijke voorwaarde dat deze vernieuwing weinig of geen geweld doet aan de schoonheid van Edam of de sfeer van de directe omgeving. Neem nu bijvoorbeeld de Baandervesting, waar oude fabriekspanden en vervallen schuren verdwenen zijn voor nieuwbouw die aansluit op het specifieke karakter van de Nieuwe Haven en Burgemeester Versteeghsingel. Een dergelijke aanpak had bij de grondige herbebouwing op het Oorgat ook geen overbodige luxe geweest, maar kennelijk deden de planologen van onze gemeente een dutje tijdens de presentatie van geplande bouwplannen van projectontwikkelaars.

Om dit soort uitglijders in de toekomst te voorkomen heeft een groep enthousiaste Edammers de ‘Stichting Tussen Fort en Sluis' in het leven geroepen om stadsboerderijen en andere karakteristieke gebouwen te beschermen tegen ongebreidelde - hier en daar - foeilelijke nieuwbouw. Charlotte van der Leeuw is lid vanaf het eerste uur en steekt veel energie in het toezicht op het culturele erfgoed aan het Oorgat en de Zeevangszeedijk. Wat zijn haar beweegredenen en hoe staat het er voor? Tijd voor een gesprek.

U bent zelf geen Edammer!
Erg hè? Nee ik ben geen Edammer, maar voel mij er wel een. Ik ben geboren in Delft en ben na tussenstops in Amerika, Amsterdam, Edam en Frankrijk uiteindelijk toch weer in Edam geraakt om er tot op de dag van vandaag te blijven.

Wat maakt Edam voor u zo aantrekkelijk?
Voordat we voor de 1e maal naar Edam verhuisden woonden wij in de Jordaan. Dan praat ik dus over de 70er jaren, waarin de Jordaan nog geen opknapbeurt had gehad en absoluut niet geschikt was als omgeving waarin kleine kinderen ombekommerd konden opgroeien. Een toevallig bezoek aan Edam opende onze ogen. Gezeten op het terras van het Damhotel zagen wij kinderen op de fiets voorbij komen, liep een hummeltje met een poppenwagen over de Dam en had je geen zorg over de chaos van de stad. Voor mij was het de eerste keer dat ik door de IJ-tunnel reed en zag tot mijn verbazing dat Edam ook nog een strand en haven had. Wij hoefden niet lang meer na te denken en kort daarop verhuisden wij naar de Grote Kerkstraat.

Edam is natuurlijk niet alleen aantrekkelijk vanwege het woonklimaat voor kinderen
Zeker niet. Edam kent een breed palet aan type mensen. Edam verveelt niet snel. Er zijn veel activiteiten op het gebied van cultuur, sport, geloof en politiek. Edam is de stad van de 12 gezindten. Er is ruimte voor alles en iedereen en je wordt niet snel buitengesloten, al had ik de eerste 7 jaar wel last van heimwee naar de grote stad. Lust je trouwens een kopje koffie of een kopje thee?

Hoe kwam u op de Zeevangszeedijk terecht?
In de Grote Kerkstraat kwam steeds meer blik te staan en het wonen werd er qua drukte ook minder aantrekkelijk. Wij besloten het in Frankrijk te proberen, maar hoorden vrij snel van een kennis dat het huis van Aart Roos beschikbaar zou komen. Wij hebben toen een brief geschreven naar zijn vrouw Amy, omdat zij over nieuwe bewoners het laatste woord had. Zij was zo aardig om het ons te gunnen en na een fikse verbouwing is deze ruimte het resultaat. Bijzonder hè?

Niet elke Edammer kijkt uit op Fort Edam
Daar zeg je wat. Weet je dat Fort Edam deel uit maakt van een door Unesco aangewezen stuk werelderfgoed? De Stelling van Amsterdam - want daar doel ik op - bestaat uit 42 forten die gedurende de periode 1880-1915 zijn gebouwd om een waterlinie te vormen tijdens een beleg.
Zowel het Oorgat,de Noordervesting als wel de Zeevangszeedijk zijn onderdeel van de hoofdverdedigingslijn van de Stelling van Amsterdam. Wat denk je, zou je daar als gemeente niet voorzichtig mee om moeten springen?

Die vraag brengt ons vanzelf bij de sloop van de stolpboerderij naast u
De familie van ome Kees de Boer heeft diverse keren aanvragen ingediend om de stolp te mogen restaureren. Die werden door de gemeente van tafel geveegd. Toen de boerderij was verkocht aan de heer van Gerve werd in ‘no time' de beschermde stolp gesloopt om plaats te maken voor een op papier soort kasteel Bommelstein, dat 2 keer het bouwvolume had van de oorspronkelijke bebouwing. Het pand zou 15 meter hoog worden en de aan te bouwen garage - waarin een zwembad was gepland - zou 8 tot 10 meter hoog worden. En dat allemaal in een stijl ......... Echt, het doet pijn aan de ogen. Daarnaast wordt het zicht op het Fort en omgeving volledig ontnomen. Gelukkig ligt het project nu stil en heb ik bij geruchten vernomen dat de eigenaar zijn bouwkavel te koop aanbied. Er staat ons dus wellicht weer een procedure te wachten.

Je kunt weinig samenhang ontdekken in de bouwstijl van de woningen die de laatste 15 jaar aan het Oorgat zijn verschenen
Je merkt aan alles dat er qua bouw en renovatie op het Oorgat en de Zeevangszeedijk hoegenaamd geen samenhangend beleid bestaat. De ene keer komt er een juweeltje bij, de andere keer snap je niet hoe iemand een dergelijk ontwerp voor zo'n locatie heeft weten te bedenken. Uiteraard zijn er economische motieven, maar toch. De Stichting Tussen Fort en Sluis houdt in ieder geval haar hart vast hoe de witte vlekken in het bestemmingsplan voor de locaties Baars, van Drunen en Koek ingevuld gaan worden.

Wat staat er eigenlijk op de rol voor Oorgat nummer 38?
De gemeente was van plan om het aan te wijzen als gemeentelijk monument. Dat is op zich een prachtig voornemen. Het betreft hier een unieke stolp met een dubbel vierkant. Matig onderhoud, wind en weer hebben er voor gezorgd dat hier echt iets moet gebeuren. Wij hopen dat er geen nieuwbouw voor in de plaats komt, maar dat deze bijzondere stolp behouden blijft.

De Stichting houdt zich ook bezig met de verkeerssituatie op het Oorgat?
Je kunt de straat hier moeilijk veilig noemen. Er waren ooit verkeersremmende maatregelen getroffen, maar kennelijk zijn die door toedoen van de meest bellende of andere belanghebbenden weer teruggedraaid. Je hoeft natuurlijk geen helderziende te zijn om te kunnen voorspellen dat hier eerdaags grote ongelukken met fietsers gaan plaatsvinden. Wij hopen dat de gemeente dit soort ellende voor zal zijn.

Al die acties en procedures kosten nogal wat geld
Dat is zeker waar. Tot op heden wordt het meeste uit eigen middelen betaald, maar donateurs en nieuwe leden zijn natuurlijk welkom. Ze kunnen zich via www.stichtingtussenfortensluis.nl aanmelden. Tja, je voelt je af en toe een soort David die tegen Goliath in het strijdperk treedt, maar de wetenschap dat David uiteindelijk won is een hele steun in de rug.