Gemeente kan wel degelijk bezuinigen

Gemeenten kunnen flink geld besparen als zij taken afstoten en die laten uitvoeren door de markt of een overheids-NV. Dat zegt gemeentesecretaris Henk Huiting van Amersfoort. 'Voorbeeldgemeente' Amersfoort heeft haar ambtenarenapparaat met behulp van uitbesteding aanvankelijk gehalveerd tot 600 ambtenaren. Inmiddels zijn het er weer 830, maar dat hangt samen met groei van de bevolking en de overdracht van taken van het Rijk naar gemeenten, aldus Huiting.

Nu het kabinet bijna euro 6,5 mrd wil bezuinigen onder de noemer 'kleinere overheid', lopen andere gemeenten de deur plat bij Huiting om te kijken hoe Amersfoort handen en voeten geeft aan het begrip 'regisserende gemeente'. Zo'n gemeente wil niet meer alles zelf doen, maar kijkt kritisch wat ze eventueel samen met andere gemeenten op zich kan nemen en wat ze beter kan uitbesteden aan een particulier bedrijf. Ze voert dan zelf meer de regierol.

Overheids-NV
Amersfoort heeft inmiddels het beheer van de sport- en recreatievelden ondergebracht in een overheids-NV, waar ook de gemeente Haarlem een belang in heeft genomen. De sociale werkvoorziening voert het tegenwoordig samen met andere gemeenten uit, terwijl een groot deel van het ingenieurswerk door particuliere ingenieursbedrijven wordt gedaan.

Meest extreme voorbeeld is de Amersfoortse nieuwbouwwijk Vathorst. De gemeente heeft daar al het overleg met de bewoners, het beheer en het onderhoud van de wijk buiten de deur gedaan en gegund aan bouwbedrijf Heijmans.

Ook gemeenten als Gouda, Leiden en Berkelland in de Achterhoek zijn al enige tijd bezig taken af te stoten. Berkelland wilde zelfs de sociale dienst naar de markt brengen, maar werd teruggefloten door het ministerie van Sociale Zaken. Verder wil Berkelland samen met buurgemeenten de belastinginning openbaar aanbesteden aan een particulier bedrijf. Het uitverkoren bedrijf moet dan wel de dienstdoende belastingambtenaren overnemen van de gemeente.

Regierol
Volgens directeur Piet van Mourik van de Stichting De Regisserende Gemeente kan een gemeente die de regierol over de volle breedte toepast, tot 30% besparen. Gemeentesecretaris Antje Dekker houdt het op basis van de opgedane kennis in Berkelland op een reductie van 10% tot 15% op de organisatiekosten. 'Dat is een ervaringscijfer dat je overal hoort.'