Burgerinitiatief zorgt voor ophef maar bereikt doel (vooralsnog) niet (foto)
Voorlopig zand onder 24 speeltoestellen; over 3-4 maanden evaluatie
Zand, gras of rubber tegels. Dat waren in het kort de ingrediënten voor een vier uur durende discussie in de raad van afgelopen donderdag. Op de agenda stond een Burgerinitiatief, ingebracht door Caroline de Graaf uit Edam en gesteund door enkele honderden inwoners uit de hele gemeente. Het Burgerinitiatief pleitte hartstochtelijk voor gras als ondergrond voor speeltoestellen. Wethouder Gina Kroon is voorstander van zand. En dat was al besteld, bleek later. Even neigde een meerderheid van de raad om het initiatief te steunen, maar uiteindelijk werd Janneke Rijpstra en haar partij (PvdA) hard teruggefloten tijdens een schorsing om 1.00 uur in de morgen door haar coalitiegenoten.
Om 1.30 uur kwam dezelfde coalitie met een compromis: eerst 24 van het totaal aan speelterreinen (88) invullen met een zandondergrond. Dan een periode van ongeveer drie, vier maanden de tijd nemen om te evalueren en waar nodig bij te sturen. De vernieuwde speelplekken zullen tegelijkertijd streng worden gemonitord waar het gaat om hygiëne en onderhoud. “Indien dan alsnog blijkt dat zand in sommige wijken niet bevalt dan moeten we dat bijsturen. Daarvoor moet dan een extra onderbouwing komen en een nieuw kostenoverzicht”, aldus Nico Karhof van Volendam|80.
Als doekje voor het bloeden zou op het Jan van Wallendalplein, de buurt waar de indienster van het Burgerinitiatief woont, alsnog het zand vervangen worden voor gras of een enkele rubberen tegel. Caroline de Graaf en Jeroen Karsten startten de avond met een betoog waarin diverse cijfers, kostenoverzichten en onderbouwingen van het gemeentebestuur over de ondergrondkeuze in twijfel werden gebracht.
Hygiëne en gezondheid, veiligheid en kosten. Dat waren kort gezegd de peilers waarover een langdurend dispuut volgde. Wethouder Kroon-Sombroek was verbolgen over de toon waarop de indieners hadden gesproken. “De ambtelijke notitie is helemaal niet toegeschreven naar zand”, was haar reactie.
De wethouder had twee experts (GGD en ingenieursbureau OBB) meegenomen. Die brachten op vlakke toon in beeld dat zand weinig risico’s voor de volksgezondheid met zich meebrengt en dat het voor hogere speeltoestellen sowieso veiliger is.
Dat was ook een van de dilemma’s voor de wethouder. Zij heeft te maken met wettelijke normen voor veiligheid, waardoor zij voor zand heeft gekozen, ook nog eens de goedkoopste optie. Onder aanvoering van Wim Runderkamp (VVD) bleek de raad hier toch anders over te denken. Zo waren er twijfels over de houdbaarheidsduur van zand (15 jaar). “Wij denken eerder dat je elke drie jaar zand moet vervangen, aldus raadslid en schoolhoofd Loek Kras. Ook werden er grote vraagtekens geplaatst bij de veiligheid. “Kinderen gebruiken zand ook als speelmateriaal. Dat ligt binnen de korte keren overal behalve onder het toestel. En wat denk je van de wind.”
Daarnaast waren er vragen over de beoogde veiligheid. “Veel toestellen zijn helemaal niet zo hoog en anders moeten die maar omlaag.” Ga uit van de praktijk in plaats van de theorie, was de boodschap die Wim Runderkamp de wethouder wilde meegeven.
“Zand nodigt honden en katten veel sneller uit om hun behoeften te doen. Geen ouder wil dat hun kind onder de stront thuiskomt”, was de bondige samenvatting van Greta Blakborn (GroenLinks). Het gaat om draagvlak onder de bevolking”, was de mening van Janneke Rijpstra (PvdA). Rijpstra had zelf geconstateerd dat er op bepaalde plekken enorm veel drollen liggen. Zij kwam met een voorstel om maatwerk te leveren. “Waar mensen gras willen kiezen we voor gras en anders wordt het zand.”
Deze uitspraak gaf de burger moed! Uiteindelijk kon Rijpstra de uitspraak niet omzetten in beleid. Nadat ze zelf een schorsing aanvroeg, bleek de druk van het CDA (voorstander van zand) en Volendam|80 te groot.
Het uiteindelijke compromis leidde tot hoon aan het adres van de PvdA. “Het pluche is belangrijker dan uw principes” sneerde Wim Runderkamp. Janneke Rijpstra kon niet anders dan boos uitleggen dat dit compromis het hoogst haalbare was. “De komende zomer kan een groot deel van de jeugd in ieder geval weer gebruik maken van de speeltoestellen”, steunde Nico Karhof haar.
Vier ingebrachte moties van de VVD, GroenLinks en Lijst Kras - als pleidooi voor gras -haalden vervolgens niets meer uit.