De verbouwing van Oorgat 1 (foto)

Foto Cor kes - www.luxphotography.nl

Het kan niemand ontgaan zijn, de sluiswachterswoning aan het Oorgat in Edam heeft nieuwe bewoners. Elwin Swinkels en Louise Ruys en hun drie kinderen Thijn, Mila en Teun voelen zich al helemaal thuis: “Het huis is mooi zoals het is, dat willen we graag zo houden.”

“Wij komen niet uit Edam, we kenden Edam niet eens,” vertelt Louise. “We waren aan het zoeken rond Amsterdam want we wilden graag de stad uit en buiten wonen. Een vriendin van mij belde om te vertellen dat haar lievelingshuis in Edam te koop stond en dat we daar beslist moesten gaan kijken. Toen we kwamen aanrijden, zagen we het huis meteen. Wat een fantastische plek!” Omdat het pand een rijksmonument is, moest voor de verbouwing binnen een vergunning aangevraagd worden. Louise: “Het is terecht dat ze dat in de gaten houden, je wilt ook niet dat iedereen zomaar wat doet. Je wilt natuurlijk wel het karakter van het huis bewaren.” Elwin vult aan: “Dat vinden wij belangrijk en een van de eerste dingen die we gedaan hebben, is langs het gemeentearchief gaan om te kijken wat we over de historie van het huis konden vinden. Daar zeiden ze dat ik bouwtekeningen wel kon vergeten, dat die niet bestaan van dit soort huizen, maar binnen een uur had ik hem gevonden.”

Bijzondere locatie

“Het huis dateert uit ongeveer 1829, op de oude bouwtekeningen is te zien dat het huis zeer degelijk is gebouwd, sober maar stevig. Er zitten wel 150 palen onder en de muren zijn dik,” vertelt Elwin. “Op de plek van het huis lag vroeger de sluis, er is toen een nieuwe sluis aangelegd. De oude sluis is gedempt en op die plek is dit huis gebouwd. Het verhaal gaat dat de balken van de oude sluisdeuren zijn gebruikt voor de bouw van dit huis. Ik heb geen idee wat het waarheidsgehalte is, maar het is wel een mooi verhaal. Op internet hebben we een site gevonden waar mensen oude ansichtkaarten aanbieden en daar hebben we best een aantal kaarten gevonden met ons huis erop. Als je foto’s met de pijp erop ziet, weet je dat het voor 1920 is, want toen stond hier een oud stoomgemaal. Op de verschillende foto’s zie je de hekken en de lantarens op de sluis steeds veranderen. Ook de schoorsteen blijft niet hetzelfde. Momenteel hebben we een schoorsteen uit de jaren 70 die eigenlijk niet helemaal past in het plaatje. Dat is zeker iets wat we ook gaan aanpakken, maar dat is niet urgent.”

Slecht geïsoleerd

“Op 1 juni mochten we alvast beginnen met het schilderwerk van het hout buiten, een maand later zijn we binnen begonnen. Het huis was niet in slechte staat maar was wel slecht geïsoleerd. In principe hadden we er zo in gekund, maar dan doe je een dergelijk verbouwing nooit meer. De vorige verbouwing was in de jaren 70. Van de toenmalige sluiswachter Conijn zijn we op twee plekken een handtekening tegengekomen.”

Ooit een café

Tijdens de verbouwing in de zomer sliep het gezin in een tent in de voortuin. Louise: “Dat was goed te doen, we hadden gewoon onze eigen bedden neergezet en in de schuur konden we koken en eten. Douchen deden we op de camping van het Strandbad. Half september zijn we op reis gegaan, we zijn samen met de kinderen naar Azië gegaan om vrijwilligerswerk op een school te doen. We wisten wel dat als we terug kwamen, dat we moesten kunnen douchen, koken en lekker slapen. Daarom hebben zijn we begonnen met de eerste verdieping zodat we daar konden wonen. Op die verdieping zat de keuken en we hebben besloten dat zo te laten. Omdat het pand in de jaren op verschillende manieren is gebruikt, stonden er veel muren. Lang geleden zat hier beneden bijvoorbeeld een café. Tijdens het strippen van de ruimte vonden we ook echt van die bruine café balken. Het huis is ook gebruikt als vergaderruimte van het hoogheemraadschap en hier hebben mensen gewoond. Daardoor zijn de muren steeds ergens anders geplaatst. Deze muren waren niet oorspronkelijk en ze zijn er nu dus ook niet meer.”

Geen aannemer

“Het meeste van de verbouwing doen we zelf. Dat hebben we al eerder gedaan en vinden we leuk. Daarnaast, alles uit besteden, dan kan niet. Omdat we geen aannemer hebben, moeten we zelf overal bovenop zitten, alles controleren en zeggen wat er moet gebeuren. Maar het is leuk, je ziet het groeien en het huis wordt echt van jou. Veel van de spullen hebben we van Marktplaats, zelfs onze keuken. Die kwam uit een huis in Amsterdam, maar het merk van de keuken komt uit Edam, grappig he? Je bespaart zo veel geld en het is ook nog eens leuk om oude dingen terug te zetten. Anders krijg je een huis dat er van buiten misschien oud uitziet, maar van binnen een nieuwbouwhuis is. We willen authentiek blijven. Het is heel bijzonder dat dit huis zo oud is en dat wij pas de tweede eigenaar zijn. In december zijn we teruggekomen en we slapen dus pas kort in ons huis. Toch voelen we ons al helemaal thuis. Toen we terugkwamen hadden we niet het gevoel dat we naar Amsterdam moesten rijden, maar gewoon naar ons thuis in Edam.”