Het dilemma voor een lokale partij

Tijdens de informatieve vergadering voor raadsleden van Edam-Volendam over een mogelijke fusie met de Zeevang, bleek iedereen ‘in principe’ positief te staan ten opzichte van een toekomstig samengaan van de twee gemeenten. Raad en inwoners van de Zeevang hebben die wens al eerder uitgesproken. Zeevang is te klein om zelfstandig te blijven. Edam-Volendam is verkozen boven Purmerend. De komende maanden moet de raad besluiten of het de eind april uitgesproken grondhouding ook kan en wil omzetten in een concrete fusie.

Het gemeentebestuur van Edam-Volendam zal op zo snel mogelijke termijn komen met een sterktezwakteanalyse. Ook de nog niet ontbrande kerntakendiscussie wordt hierin meegenomen. Een gangbaar traject dat ingezet wordt bij veel gemeenten die, al dan niet noodgedwongen, moeten fuseren.

Voor Edam-Volendam is de onderhandelingspositie sterk: de gemeente is financieel gezond, heeft een groot voorzieningenniveau, is economische redelijk veerkrachtig en welvarend. Daarnaast is de gemeente als beeldmerk ook nog eens enorm sterk, zowel landelijk als internationaal. Veel inwoners en bestuurders zijn er terecht trots op. Die trots is vooral terug te vinden in Volendam. Onafhankelijkheid wordt hier als een groot goed gezien. Zoveel mogelijk je zaken zelf regelen is de grondgedachte die heerst.

Dit gevoel komt politiek het meest bijeen binnen Volendam|80. Volledig geworteld in het vissersdorp en sinds 2006 de grootste partij van Edam-Volendam. Volendam|80 wil de mening van haar electoraat betrekken bij het uiteindelijke besluit. In de Zeevang is dat ook gebeurd, niet via een referendum, maar via inspraakavonden. Die keuzes moeten nog gemaakt worden. Juist een lokale partij kan haar invloed zien afnemen wanneer de gemeente groter wordt door het toevoegen van andere dorpen of steden.

Het wordt waarschijnlijk dan ook niet alleen aan afweging voor wat het beste is voor Edam-Volendam, maar ook wat de gevolgen zullen zijn voor de positie van de partij. Landelijke partijen als het CDA, VVD of PvdA staan hier waarschijnlijk net even anders in.

Toch moet het gemeentelijk belang prefereren! De politiek moet zich de komende maanden niet laten leiden door emoties, maar door zakelijke en strategische afwegingen. Amsterdam trekt steeds meer macht naar zich toe. De provincie Flevoland heeft tal van wilde plannen om het aangezicht van het Markermeer definitief en onherstelbaar te wijzigen, gemeenten krijgen steeds meer taken en Edam-Volendam als bestuurscentrum binnen het grote (en mooie!) grondoppervlak dat de fusie als bruidsschat met zich meeneemt, vormt een mooie buffer richting Purmerend.

Bewoners van de Zeevang betalen relatief veel meer lokale belastingen. Logisch gevolg van weinig inwoners op een groot grondoppervlak. Daarentegen is die bevolking financieel draagkrachtig. Samengaan kan daarnaast ook tot besparingen leiden. De angst dat inwoners van Edam-Volendam meer moeten gaan betalen, kan in de praktijk dan ook wel eens flink meevallen.

Voor een lokale partij (de Zeevang telt er twee) valt er overigens ook voldoende te winnen. De inwoner die beducht is dat de macht van zijn of haar kom te veel weg zal vloeien, kan deze partij ook sterker maken in de nieuwe bestuurlijke constructie. Het zou dan ook goed mogelijk zijn dat juist de lokale partijen, in een groter geheel, de gaan dienst uitmaken. Eigenlijk zoals het in de Zeevang en Edam-Volendam op dit moment ook al gebeurt.

Redactie de Stadskrant