Lang in de leer voor het perfecte zeil

Ze hebben een uitstervend beroep, maar komen om in het werk. Hans Vester en Michiel Pals zip zeilmakers. In hun gedeelde atelier in de Monnickendamse haven ratelen de naaimachines donderdagochtend constant door.

Pals moet een groot zeil 'ombouwen' zodat het op een andere manier kan warden opgerold. Bij Vester wordt een kap voor over een boot in elkaar gezet. Elke lap stof wordt met dezelfde precisie en nauwkeurigheid op de andere gelegd. Pals: „Geen zeil is hetzelfde. De ene keer maak je iets nieuws, de andere keer moet je een immense scheur repareren. lk vind dat handwerk prachtig."
De wind lijkt misschien de grootste werkverschaffer voor zeilmakers, maar dat is niet waar. „De zon is de grootste boosdoener voor zeilen", zegt Pals. „De uv-straling in het zonlicht wordt steeds sterker en daardoor slijt het materiaal. En dat terwijl de materialen waarmee we werken, steeds beter zijn geworden."

Beide heren hebben hun eigen zeilmakerij en dat gaat prima samen in een ruimte. Vester: „Ik richt me voornamelijk op kappen en hoezen voor over boten. Michiel maakt de zeilen, dat is zijn vak. We vullen elkaar goed aan. Het werkt voor ons beter dat we beiden een eigen bedrijf hebben." Pals: „We zijn te eigenwijs." Het zomerseizoen betekent extra werk voor de zeilmakers. Ze zijn druk met reparaties en nieuwe zeilen. Genoeg te doen. Pals: „Boten blijven populair, vooral in dit gebied. Het enige verschil met een paar jaar terug is dat meer mensen nu een boot delen, om zo kosten te besparen. Maar wij merken daar zelf weinig van. De opdrachten blijven."

Het vele werk is een vreemd contrast met het feit dat er steeds minder echte zeilmakers zijn. lets waar de heren zich zelf ook zorgen over maken. Vester: „Er zijn geen speciale opleidingen waar je dit leert doen. Dat moet je in de praktijk leren. Daarnaast is het handwerk en je wordt er niet echt rijk van. Dat spreekt jongeren niet zo aan." Zelf zijn ze ook in de leer geweest bij ervaren zeilmakers. Pals ging zo'n dertig jaar geleden bij een surfzeilmakerij in Amsterdam werken. Vester leerde het vak meer dan 25 jaar terug bij een zeilmaker in Friesland. Het duurt zo een jaar vijf voor je een fatsoenlijk zeil kan maken, of repareren. Goed kunnen meten en een strakke afwerking, dat kan je niet zomaar.

Er zijn momenteel wel veel bedrijfjes die zich zeilmakerij noemen, maar die verdienen die titel niet. Pals: „Die zeggen zeilen te repareren, maar hebben geen idee wat de voor- of achterkant van het materiaal is. Ze repareren vaak op een verkeerde manier, waardoor het zeil weer scheurt. Frustrerend. lk zie die boten wel eens vertrekken Kier uit de haven en dan hoop ik maar dat die mensen een engeltje op hun schouders hebben." Nog een frustratie: goedkoop geproduceerde zeilen uit Thailand of bijvoorbeeld China. Vester: „Het lijkt goedkoper om daarvoor te kiezen, maar vaak zijn die materialen helemaal niet duurzaam. Het slijt snel en kan snel scheuren."

Maar die zeilen komen dan vaak uiteindelijk weer onder de naaimachines van Pals of Vester te liggen voor een opknapbeurt. Pals haalt zijn schouders op. „Wat ik al zei: vakmanschap."