Edammer Jan van Zanen nieuwe burgemeester van Utrecht

In totaal kwamen 26 kandidaten in aanmerking voor de post, maar uiteindelijk bleven er twee kandidaten over. De namen van dat tweetal werden niet officieel bekendgemaakt, maar algemeen werd verondersteld dat het ging om Jan van Zanen (VVD) en Agnes Jongerius (PvdA).

De naam van de nieuwe burgemeester werd door Eiko Smid, voorzitter van de vertrouwenscommissie, even na 16.30 uur voorgedragen na een besloten vergadering over de laatste twee kandidaten. Van Zanen was van 2003 tot 2008 partijvoorzitter van de VVD. Hij is de huidige burgemeester van Amstelveen en werkte eerder al als wethouder in Utrecht.

De voordracht van de raad gaat nu naar de minister van Binnenlandse Zaken. Als die akkoord gaat, volgt de officiële benoeming door de Kroon. Het is de bedoeling dat de 52-jarige Van Zanen begin 2014 aan zijn werkzaamheden begint.

Wolfsen

De laatste twee burgemeesters van Utrecht waren PvdA'ers. Wolfsen maakte zich in Utrecht impopulair. Zo wiste de gemeente in 2011 stukken die informatie bevatten over het wegpesten van een homostel in de wijk Leidsche Rijn. Wolfsen overleefde een motie van wantrouwen.

In 2012 blunderde de gemeente Utrecht in de zaak rondom de Romafamilie Nicolich. Het huurcontract van de familie werd per 1 januari opgezegd omdat ze zich schuldig zou hebben gemaakt aan intimidatie van een onderwijzeres. Dit bleek niet te kloppen. Ondertussen kwam de familie op straat te staan.

Ook voor zijn aantreden was Wolfsen al omstreden. Een raadgevend referendum waarin de burgemeester moest worden gekozen liep uit op een fiasco. De kritiek op Wolfsen zwol aan toen hij in 2009 de uitgever van het huis-aan-huisblad Ons Utrecht een oplage liet herdrukken. Wolfsen was niet blij met de inhoud over zijn woonkostenvergoeding.

Onvermoeibaar

Van Zanen noemt zichzelf graag een ''makelaar in relaties''. De burgemeester van Amstelveen gelooft heilig in het ''zelforganiserende mechanisme van de samenleving''. Hij geldt als een onvermoeibare eerste burger, altijd aanspreekbaar, een beetje ongeduldig en met gevoel voor humor. De VVD'er gelooft in een kleine, sterke overheid die de samenleving op de achtergrond faciliteert en ondersteunt. Hij is geen voorstander van de fusieprovincie die moet ontstaan uit Utrecht, Noord-Holland en Flevoland. Van Zanen kreeg in 1996 de Thorbecke-prijs voor politieke welsprekendheid en schreef een boek over één van de bekendste VVD-vrouwen, Haya van Someren-Downer.

Jan Hendrikus Cornelis van Zanen werd geboren in Edam-Volendam. Hij ging rechten studeren aan de Vrije Universiteit in Amsterdam en was in die tijd landelijk voorzitter van de JOVD, de jongerenafdeling van de VVD. Van Zanen maakte zijn studie af aan de Cornell University in New York.