Karakterkoppen: Jan Hooiberg, Jan van Vlaanderen, Gerard Hetjes en Bruin Langkemper

Een foto uit 1985. Het is Damslag, de rommelmarkt van jeugdvereniging Bosvolk. De oude rommel staat tot hoog op de Dam uitgestald. Twee oer-Edammers treffen elkaar die dag. Jan Hooiberg (l) en Jan van Vlaanderen kijken geanimeerd richting het hoogste puntje van de Dam. Hooiberg woonde op de Keizersgracht, reed tot op late leeftijd met een steeds krommere rug op een damesfiets, altijd op klompen, door de kaasstad. Wie meer weet van deze twee Edammers kan dit mailen naar stadskrant@wxs.nl

De laatste Edamse visser

Over Gerard Hetjes kregen we diverse reacties binnen. Gerard was de laatste beroepsmatige visserman van Edam. Woonachtig op het Oorgat in de woning die generatieslang in bezit van zijn familie is gebleven. Tot het overleden van de vrijgezelle Edammer in 2001. Siem-Kees Slegt beschreef het leven van Hetjes al eens in deze krant. Met een klein bootje en op elementaire kleinschalige wijze viste hij op onder meer aal en snoekbaars rond zijn ‘perkies’ in met name de Gouwzee.

Hetjes was daarnaast lid van de Edamse Kaaskapel, een begenadigd muzikant. In oorlogstijd heeft hij waarschijnlijk ene rol gespeeld in het lokale verzet. Zo vonden de huidige bewoners van Oorgat 44a en b tijdens de sloop van Hetjes woning paspoorten van Volendammers, afkomstig uit de oorlogstijd.

Nog eenmaal Bruin

In 1965 kwamen wij op het Oorgat wonen naast Bruin Langkemper, een lieve eenvoudige, goede en eenvoudige man, die altijd fluitend op zijn fiets door Edam reed. Bruin zat vol leuke uitspraken, altijd relativerend van aard. In die jaren hebben we veel leuke dingen met Bruin meegemaakt. Hij was gek op zijn duiven maar daardoor liep er ook wel eens ongedierte rond in zijn woning.

Op een goede dag riep hij ‘buur kom nu eens mee, want wat er nu voor ’n leven op zolder zit. Er lijkt wel een kat in de val te zitten (hij had altijd een val klaarstaan). Ik mee naar boven via een ladder en ja hoor! Geen kat maar een gierende rat in de val. Toen moest de val met inhoud nog naar beneden langs die smalle trap en hebben we samen de rat met val in de sloot verzopen. “Zeg het maar niet tegen mijn vrouw’, was de droge reactie van de vrijgezel.

Bruin hield ook ontzettend van de gezelligheid. Op zaterdagavond van kermis ging hij een borreltje halen op z’n fiets. Rond twaalf uur ’s nachts hoorden wij gerommel. Wat bleek? Bruin werd thuisgebracht met de auto door twee Duitse toeristen, die zich over hem hadden ontfermd die avond.

Samen hebben we Bruin naar binnen gebracht en voor de tafel in een leunstoel neergezet. Zodat hij klem zat, want op bed liggen ging niet. Zijn portemonnee werd door de mannen op tafel gelegd. Zo gezegd zo gedaan: alles zat rustig, sigaretten buiten zijn bereik, en uiteindelijk zijn we ook naar bed gegaan. Onrustig natuurlijk en om ongeveer twee uur ’s nachts ben ik weer even gaan kijken bij Bruin. Bruin zat heerlijk in zijn stoel voor de tafel te snurken.

’s Morgens om zes uur maakte ik mijn vrouw wakker en zei: ‘Hoor nou toch. Daar gaat Bruin fluitend Edam in.’ Hij kwam even later terug op zijn fiets.
In de loop van de dag spraken wij Bruin die vertelde dat hij ’zo een ontzettend leuke kermis had gehad.’

Leo en Annie Breed