Kerkborden Grote Kerk Edam prachtig opgeknapt
De opmerkzame bezoeker van de Grote Kerk kent ze wel: de elf bijzondere kerkborden die in de kerk hangen. Op papier en perkament, statig omlijst, staan de namen van onder andere de ‘heeren predikanten’ uit de afgelopen tijd vermeld, maar ook die van de ‘kerkmeesteren’, de diaconen en de ‘heeren notabelen’ van de Hervormde en Gereformeerde gemeenten. Oud, waardevol materiaal.
Op last van Napoleon ( 1800) moesten deze indertijd vernietigd worden. Door toeval zijn deze elf, daterend uit de 17e eeuw, echter bewaard gebleven. In al die eeuwen zijn ze nooit behandeld of geconserveerd gebleven. Tot onlangs.
Naar Jan Snoek
‘Elk jaar dragen we met de opbrengsten van onze handwerken bij aan iets van de Grote Kerk. In vorige jaren was dit de nieuwe toiletgroep en dit jaar wilden we het graag besteden aan de restauratie van de kerkborden. Dit was hard nodig, want de tijd was duidelijk van invloed geweest op het papier en perkament. Ons is geadviseerd om naar restaurateur Jan Snoek in Leidschendam te gaan. Inderdaad een oud-Volendammer’, aldus Elly ten Holt, voorzitter van de uit 12 dames bestaande handwerkgroep van de Edamse kerkgemeente.
Honderden jaren
Jan Snoek restaureert niet vaak kerkborden, maar de kalligrafie van de namen viel op. Jan Snoek: ‘Die is ongekend mooi. Met een grote vindingrijkheid zijn de letters op het papier en perkament aangebracht. De kwaliteit van de werken was ook heel goed. Alleen dan kan het goed gerestaureerd worden. Perkament is oersterk, want dierenhuid, dus die borden gaan weer hónderden jaren mee. Heb je trouwens de datering van de makers gezien? Ze staan er allemaal op. Heel schuil.’
Waarom eigenlijk kerkborden?
Die vraag intrigeerde dominee Juup van Werkhoven, als predikant van de Edamse kerkgemeente. ‘Ik ben er eens in gaan duiken en vond dat het maken van kerkborden in allerlei kerken regelmatig voorkwam. Het is een manier om onder andere de voorgangers, dus predikanten, in ere te houden in navolging van de Bijbeltekst: ‘Denk aan uw voorgangers, die het Woord van God tot u gesproken hebben’. In Hebreeën staat: 1. Laat de broederliefde blijven. 2. Vergeet de gastvrijheid niet, want hierdoor hebben sommigen zonder het te weten engelen onderdak geboden. 3. Denk aan uw voorgangers, die het Woord van God tot u gesproken hebben. Let op de uitkomst van hun levenswandel, en volg hun geloof na. Mooi he? ‘