Noord-Holland herdenkt watersnoodramp 1916: 'Dit nooit weer'
In de nacht van 13 op 14 januari 1916 trof een grote watersnood Noord-Holland. Om dit te herdenken, vinden er tussen 13 en 17 januari verschillende activiteiten plaats. Zo onthult minister Melanie Schultz van Haegen een monument op Marken en worden zeventien waterwolven verbrand.
In die woeste nacht braken op diverse plekken in Noord-Holland de dijken door. Waterland, Volendam, Purmerend, Landelijk Noord, de oostkant van de Zaanstreek en bijna de complete Anna Paulownapolder werden hard getroffen. In totaal kwam een gebied van 14.000 hectare onder water te staan. Veel huizen spoelden weg, complete veestapels verdwenen en er vielen negentien slachtoffers, waarvan zestien op Marken. Deze ramp was de aanleiding tot de aanleg van de Afsluitdijk, onder het motto 'Dit nooit weer'.
Monument
Tijdens de officiële herdenking op 14 januari onthult minister Schultz van Haegen van Infrastructuur en Milieu in de haven van Marken het monument 'The Wave', ter nagedachtenis aan alle slachtoffers. Een aantal achterkleinkinderen van de slachtoffers is hiervoor uitgenodigd. Initiatiefnemers van de officiële herdenking zijn: Gemeente Waterland, Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier, Provincie Noord-Holland en Rijkswaterstaat. Het herdenkingsmonument is gemaakt door de Nijkerkse kunstenares Linda Verkaaik.
Waterwolven
Een dag eerder, op 13 januari, worden er op verschillende locaties tussen Schardam en Amsterdam-Noord zeventien waterwolven verbrand. De waterwolf symboliseert het krachtige water en strijdt al eeuwenlang met de landleeuw: de mens. Burgemeester Luzette Wagenaar-Kroon van Waterland en dijkgraaf Luc Kohsiek van HHNK steken om 17.25 uur op Marken de eerste waterwolf aan. Daarna volgen de verbrandingen op de andere locaties.
Herdenkingsjaar
Behalve de verbranding van de waterwolven en de officiële herdenking voor genodigden, vinden op Marken ook op 15, 16 en 17 januari activiteiten plaats. Deze zijn vooral bedoeld voor de inwoners van Marken. Alle activiteiten samen vormen de aftrap van het herdenkingsjaar 2016. Er staat een breed scala aan activiteiten op de kalender. Het grootste deel daarvan vindt plaats in 'Groot Waterland', d.w.z. het gebied tussen Hoorn en Amsterdam-Noord. Kijk voor het hele aanbod op www.marken1916.com en www.waterkustland.nl
Activiteiten Edam-Volendam
Drie basisscholen in Edam, het DB College in Volendam en de vier basisscholen in de Zeevang hebben waterwolven gemaakt voor de officiële herdenking. Deze worden op 13 januari om half 6 verbrand op strandjes langs de Markermeerdijk. De eerste wordt aangestoken op Marken door de dijkgraaf en burgemeester Luzette Wagenaar van Waterland. Die van de overige 13 scholen volgen direct daarna. Ook hier zijn allerlei ‘officials’, maar ook Frank Groothof bij de Nieuwe School, die de wolven in de fik zetten. Vaak gaat een en ander gepaard met muziek.
Programma 2016
Volendam
Reizende tentoonstelling van Kunst Kijken in Volendam: op 4 locaties in de regio;
Volendams Museum: tentoonstelling + Jaarboek 2016 rond dit thema;
Hotel Spaander: lezing door historicus Piet Koning;
Toneelver. Ons Pogen: zie hierboven;
Klaphekfestival: mogelijk rond het thema, maar Hemelsvaartdag valt op 5 mei…;
Ook zal Experience Volendam, dat de watersnood als startpunt heeft voor het vertellen van het verhaal over Volendam, ook nog iets extra’s doen.
Edam
Edams museum: tentoonstelling vanaf eind maart;
Grote Kerk: tentoonstellingen;
Schildersgroepen Ella Aberson, Angelique van der Hogen: tentoonstellingen;
I.s.m. Oud Edam: tentoonstellingspanelen in de tuin Diaconie of Speeltoren;
DÍJE Speelt i.s.m. Ons Pogen en toneelgroep Zeevang een ‘fusiestuk’ rond het thema watersnood;
Onthulling Waterpeilbordjes: ‘1916. Tot hier kwam het water.’
Zeevang
Summerbreek, in het teken van Water;
Vrouwenschildersgroep: tentoonstelling;
De Breek: fototentoonstelling Mijn Kijk op de Dijk;
Bij de Breek : een Dijk van een Tafel.