Algehele subsidiebeleid Edam-Volendam gaat op de schop: 'Er is een zootje van gemaakt’
De conclusies uit het rapport van de Rekenkamercommissie liegen er niet om: het subsidiebeleid van de gemeente is veel te vrijblijvend, er wordt te veel gewerkt vanuit vertrouwen, het is niet duidelijk waarop een en ander gebaseerd is en het is niet duidelijk waaraan de meeste subsidies besteed worden. De aanbevelingen die door de zelfde commissie gedaan zijn worden raadsbreed omhelst.
Onderzocht is of er sprake is van efficiënte doelstellingen en rechtmatige verstrekking. Het betreft subsidies voor welzijn, cultuur, sport en recreatie. En de wijze waarop de gemeenteraad sturing geeft. De conclusies zijn redelijk vernietigend. Regelingen zijn verouderd, er bestaat geen onderscheid tussen klein, middel en grote subsidieaanvragen. Ook is er geen subsidieplafond vastgesteld en zijn (met name) veel sportsubsidies niet concreet. Tevens ontbreekt het aan managementsturing en is de informatievoorziening aan de raad zeer beperkt. Ook op de voormalige gemeente Zeevang was er kritiek: structurele subsidies zijn hier regelmatig incidenteel afgehandeld en andersom. Verder bestond er geen koppeling tussen doelen en activiteiten.
Voorgesteld is om een versimpeld beleid in te voeren die uit gaat van drie categorieën: kleine activiteiten, middel en groot. “Zo min mogelijk regels en soorten”, verwoordde de heer Müller, voorzitter Rekenkamercommissie, het nieuwe beleid.
Het gemeentebestuur heeft inmiddels toegezegd alle aanbevelingen van het rapport over te nemen. Er komt een werkgroep die zich bezig gaat houden met de gelijkstemming van beleid tussen Edam-Volendam en de Zeevang. Tevens wordt een opleidingsproces opgestart voor ambtenaren. Ook wordt er een aanvraagformulier voor instellingen en verenigingen ontwikkeld. Dat moet een beeld geven van doelen en prestaties. Daarnaast moet de (ontwerp)begroting inzichtelijk maken welke subsidies worden verstrekt en waaraan. Hiervoor wordt een register opgesteld. Ook moet er een subsidieplafond komen. De uitvoering zal al in de begroting van 2016 zichtbaar moeten zijn. Eind 2017 zal via een zogeheten quick scan gekeken worden naar de uitwerking.
De reacties vanuit de raad waren eensluidend: een prima rapport! Ook klonk er zelfkritiek. “Het is onze eigen schuld, maar ook van het college.” Loek Kras (Lijst Kras) hoopt op vernieuwde scherpte en is blij dat er meer aandacht komt over de bestedingen van de diverse subsidies. Nico van Straalen (GroenLinks) deed een oproep om het subsidiebeleid ook in een bredere maatschappelijke context te plaatsen. “Wat wil je als maatschappij bereiken: leg je de aandacht op sport, dan moet dat duidelijk blijken. Wil je dat er meer geld naar monumenten gaat, dan moet daar meer subsidie heen.” Van Straalen was geschrokken van het rapport. “Het huidig beleid is een rommeltje.”
Veel raadsleden waren eveneens schrokken van de conclusies. “Er klopt niets van!” aldus Simon Rikkers (Volendam|80). Ook Pim Bliek (PvdA) noemde het ‘schokkend’ dat er geen overzicht bestaat van de financiële uitgaven richting instellingen. “Wel wil ik benadrukken dat we trots op de vele vrijwilligers moeten zijn. Van de raad en het college verwacht ik meer diepgang: welke doelen wil je halen en hoe. Hoe ga je sturen? De PvdA wil verder dat verenigingen en instellingen geholpen moeten worden bij de cultuuromslag die op stapel staat. Kees Sietsema (Zeevangs Belang) zou graag zien dat er driemaandelijkse rapportages komen. De VVD bij monde van Emile Karregat vond zich in de conclusies van het rapport. En dat gold ook voor Vincent Tuijp (CDA).
Wethouder Kroon-Sombroek noemde het rapport een goede basis om een vertaling van maatschappelijke doelen te maken via een gericht subsidiebeleid. Zij gaf aan dat de prioriteit de laatste jaren ontbrak om dit onderwerp snel op te pakken. “We waren erg bezig met de fusie en de transities in het sociaal domein.” De wethouder welzijn wil snel aan tafel met verenigingen en instellingen om te bespreken hoe om te gaan met de nieuwe verantwoordelijkheden. Ze noemde een driemaandelijkse evaluatie wat veel van het goede. Wethouder Schütt vroeg zich af wat je als gemeente moet doen als doelen niet gehaald worden. “Moet je dan de subsidie weer terug eisen?” Ook hiervoor wil hij beleid zien.