Oud-Monnickendammer Jan Klein bundelt zijn openhartige verhalen
Wees open en eerlijk. Naar jezelf en naar je omgeving. Openheid voorkomt veel, met name problemen in de relationele sfeer. Om die boodschap over te brengen, heeft Jan Klein de verhalen die hij door de jaren heen heeft geschreven over onder meer zijn bi-seksualtieit en zijn veranderde kijk op religie nu gebundeld in een boek. ‘Altijd Onderweg’ heet dat werkstuk en het werd 23 januari officieel gepresenteerd.
In Zutphen waar Jan Klein al enige decennia woont. Van geboorte is hij echter Monnickendammer. Hier, in de Rozendaalstraat en later op Niesenoort groeide hij op, ging hij naar de Christelijke Lagere School (later de Meester Oosterveldschool) en won hij op een Koninginnedag de tweede prijs met zaklopen. Hier ook maakte hij de oorlogsjaren mee, de deportatie van de joodse inwoners van Monnickendam.
En de Hongerwinter, waarin zijn oom het volgens Jan bestond de kat van zijn zusje Rika op te eten. De eerste zestien verhalen in de bundel ‘Altijd Onderweg’ handelen ook in Monnickendam een plaats die Jan nog altijd na aan het hart ligt. Nou, die Jan Klein dus ontdekte na een paar jaar huwelijk met Agaath dat hij ook gevoelens had voor mannen. Jan hield deze ontdekking niet voor zichzelf, maar deelde hem direct met zijn echtgenote die er geen groot probleem van maakte. Openheid bleek louterend te werken.
Ter illustratie
Hoe belangrijk het begrip openheid is, illustreert Jan Klein in met een treffend voorval. Het overkwam een oude schoolvriend van hem. Die man werd op een ontmoetingsplek voor homo’s in elkaar geslagen door een stel jongens waardoor hij op meerdere manieren ernstig in de problemen kwam. Zijn vrouw wist namelijk niets van het geheime leven van haar echtgenoot. Zij dacht dat hij elke week naar de zangclub ging. Eenmaal mishandeld kwam natuurlijk alles uit.
Het voorval tekent voor Jan Klein het belang van openheid. “Vanaf het moment dat ik ontdekte dat ik bi-seksueel was, ben ik daarvoor uitgekomen. Omdat ik vind dat in een relatie, of dat nou een huwelijk is of anderszins, absoluut geen gebrek aan openheid zou mogen bestaan. Daar komt vroeg of laat alleen maar narigheid van.”
Zo’n twintig jaar geleden begon Jan Klein met het optekenen van gebeurtenissen in zijn leven. Verhalen die nu samen zijn boek ‘Altijd Onderweg’ vormen. Naast seksualiteit blijkt religie een belangrijke plaats in zijn leven in te nemen. Jan heeft ook als het om religie gaat een hele ontwikkeling doorgemaakt.
Veel van wat hij in zijn jeugd mee kreeg, heeft hij afgeschud. Andere dingen zijn erbij gekomen. “Ik heb afstand genomen van kerkgenootschappen,” zegt hij, “ze zijn nuttig, want ze zijn een bindend element. Maar de band met iets hogers moeten we zelf onderhouden. Daar heb je geen dominee of priester voor nodig. Die blokkeren je alleen maar met hun dogma’s.”
Verliefd op het leven
88 jaar is Jan Klein nu en alleenstaande na het overlijden van zijn vrouw Agaath in 2011. Jan woont in een aanleunwoning bij een zorgcentrum. Behoorlijk doof is hij ook, maar nog altijd verliefd. Op het leven, op een jeugdvriendin die hij na heel lange tijd weer ontmoet heeft en op zijn beste vriend die hij inmiddels al heel lang kent. Een en al optimisme, al geeft hij grif toe dat dat wel eens anders is geweest.
“Van nature ben ik nogal piekerig. Ik was bang voor de toekomst, maar ik heb geleerd om dat los te laten. Daardoor leef ik vrijer, losser en vrolijker. Vroeger was ik ook bang voor andere mensen. Hoe kom ik op ze over, wat zullen ze van me denken… gelukkig ben ik dat soort gedachten helemaal kwijt. Wat anderen eventueel van mij vinden, interesseert me al heel lang niet meer. En dat voelt uitstekend.”
‘Altijd Onderweg’ door Jan Klein. ISBN: 978-90-824459-0-9
Verkoopprijs: € 17,50 te koop bij o.a: Nimo Boek