‘Zwart amber’ meer dan een spannend jeugdboek
Onlangs verscheen het nieuwe jeugdboek ‘Zwart amber’ van auteur Hans Keijzer. Het boek, uitgegeven in eigen beheer, verhaalt over de avonturen van de twaalf jarige Stoffel Gerbrandsz in het Edam van de zeventiende eeuw en bied een leerzaam beeld van het dagelijks leven in Edam tijdens de Gouden Eeuw. ‘Zwart amber’ is geschikt voor iedereen vanaf elf jaar.
Waar Keijzer vooral een spannend en fantasierijk verhaal vertelt over drie adolescenten op zoek naar zijn eigen identiteit behandelt het boek ook zwaardere thema’s, die ook nu nog actueel zijn. Kinderslavernij bestaat de dag vandaag nog steeds. Ook de macht van het kapitaal wordt aan de orde gesteld in de persoon van koopman Johan Jansz. Grote thema’s, die voor het jonge publiek begrijpelijk worden behandeld.
Als blijkt dat Stoffel over een ongekend tekentalent blijkt te beschikken, het is zijn grootste wens een kunstschilder te worden net als Rembrandt van Rijn, krijgt hij een opdracht van de rijke koopman Johan Jansz om een statieportret te maken. Deze Jansz, waarschijnlijk de grootste schurk uit de Nederlandse jeugdliteratuur, denkt zich met zijn geld alles te kunnen permitteren.
Als de jonge schilder bij Jansz op bezoek komt om te werken aan het portret ontmoet hij het hulpje Musoke, een Afrikaans meisje dat als een slavin in de huishouding gevangen wordt gehouden. Samen met zijn buurmeisje Antje besluit Stoffel om het meisje te bevrijden uit de klauwen van de koopman. Hiermee is tevens de belangrijkste eigenschap van Stoffel geschetst: Hij heeft het hart op de goede plaats.
‘Zwart amber’ is in een heldere beeldende taal geschreven met veel relativerende humor. Daarnaast weet de schrijver zich goed te verplaatsen in de gedachtewereld van de drie jonge hoofdpersonages, waardoor ‘Zwart amber’ absoluut geen boek is geworden dat alleen jongens aan zal spreken. Met de aanwezigheid van het iets slimmere buurmeisje Antje zal ook het vrouwelijk deel van het lezerspubliek zich kunnen vinden in de avonturen van de drie kinderen. De gedachtes, maar voorral ook de twijfels van Stoffel Gerbrandsz maken het personage meer dan menselijk.
Naast veel spanning, zit er zoals eerder gezegd veel humor in het boek, onder andere een scène met de fictieve broer van de beroemde kaartenmakers Blaeu.
Het geheel is historisch goed onderlegd en uit de verantwoording achterin het boek blijkt dat de schrijver diverse bronnen, onder andere een aantal van onze stadsgenoten, en naslagwerken heeft geraadpleegd,
Het verhaal heeft een overzichtelijke structuur. Twaalf hoofdstukken (De twaalf maanden in het jaar), genoemd naar een persoon die in dat hoofdstuk een belangrijke rol speelt. Elk hoofdstuk wordt voorafgegaan door soms ontroerende dagboekfragmenten van de zestien jarige Musoke. Hierdoor wordt de betrokkenheid van de lezer bij de lotgevallen van het Afrikaanse meisje nog groter. Vooral uit deze fragmenten blijkt dat de auteur over een groot inlevingsvermogen beschikt.
Ook de oudere lezer zal dit uitstapje naar vroegere dagen met plezier tot zich nemen, en valt er veel voor ze te ontdekken als blijkt dat Keijzer zijn klassiekers op zijn duimpje kent met verwijzingen naar onder andere Nescio (‘Titaantjes’) en ‘De Jantjes’ (‘Neem je een apie voor me mee’) en zelfs de film ‘Titanic’ (1997).
Gelukkig is de schrijver volwassen genoeg om niet voor zijn publiek op de knieën te gaan om hen in betuttelende woorden met een moraal op te schepen.
Voor wie nog op zoek is naar een leuk cadeau voor de feestdagen voor zijn of haar kinderen is ‘Zwart amber’ een echte aanrader.
Het boek is voor € 15,00 te bestellen via zwart6amber@gmail.com en wordt in Edam gratis aan huis bezorgd.