@Rob de Vries -vervolg-. Nadat ik de reactie (15) had afgesloten, bleef het probleem aan me knagen. Jouw uitgangspunt dat Islam en tribalisme onlosmakelijk aan elkaar verbonden zijn, klopt tot achter de komma. De islam is gebaseerd op de tribale cultuur en is ontworpen om orde te scheppen tussen de rivaliserende stammen door ze gezamenlijk een externe vijand te geven. Dat heeft wel en niet gewerkt. Met name is het intern een mislukking geworden. Rivaliteit om leefgebied is nog steeds volop aanwezig in islamitische landen en het recht van de sterkste overheerst.
Je zou het als een mengsel kunnen zien. Zoals buskruit een mengsel is van salpeter, houtskool en zwavel, is de islam een mengsel van tribalisme en religie/ideologie. De samenstellende bestanddelen kunnen echter ook los van elkaar worden gezien. Ze hebben afzonderlijk ook hun eigen werking en toepassingsmogelijkheden.
Of iets specifiek door tribalisme of islam gedefinieerd wordt kan eigenlijk alleen maar bepaald worden door te kijken naar motief en doel. Ooit kreeg ik onaangekondigd bezoek van een Marokkaan die me wilde overtuigen dat ik bepaalde dingen maar beter kon nalaten. In de meest fluwelen bewoordingen wees hij me op de consequenties als ik daar niet op inging. Als het gesprek zou zijn opgenomen zou een bedreiging nooit aangetoond kunnen worden. Tribaal gedrag, hij beschermde zijn crimineel territorium en wingebied. Het werkte, want ik werd voorzichtiger.
Pas als de verdediging en verbreiding van de islam aan de orde is, zien we het mengsel.
Maar het blijft lastig. Een man die zijn vrouw ernstig beukt is in islamitische zin een overtreder en handelt eigenlijk tribaal om gehoorzaamheid af te dwingen. Toch kan hij in islamtische kringen op meer begrip rekenen dan daarbuiten. Er zullen nauwelijks getuigen zijn te vinden en men zal de vrouw overreden om geen aangifte te doen. Dat is meer tribaal dan islamitisch.