Nadelen slimme meter op een rij

1. De slimme meter is niet slim
De slimme meter zelf is – in tegenstelling tot de naam suggereert – niet slim. Het is niets meer dan een digitale energiemeter die bijhoudt hoeveel stroom en gas je verbruikt en die de meterstanden automatisch naar je energieleverancier stuurt. Maar zelf je energieverbruik monitoren of energie besparen kan alleen als je de slimme meter combineert met een slimme thermostaat of een energie-app.

2. De slimme meter is niet zo veilig
De slimme meter verstuurt jouw verbruiksgegevens via een internetverbinding naar de energieleverancier. Maar zoals het met alle persoonlijke gegevens gaat die je verstuurt, geef je daarmee ook een stukje macht uit handen. Wat er precies gebeurt met je gegevens valt immers niet exact te vertellen. Een journalist toonde aan dat kwaadwillenden gemakkelijk verbruiksgegevens van anderen kunnen opvragen. Bedrijven die apps leveren voor energiemonitoring hebben in principe toegang tot de data van alle slimme meters. Via zo’n app zou een inbreker kunnen zien wanneer je geen stroom verbruikt en daaruit concluderen dat je niet thuis bent. Tel 1 en 1 bij elkaar op en de angst dat er ineens wordt ingebroken is niet langer ongegrond.

Netbeheer Nederland is as we speak bezig met het opstellen van een gedragscode voor bedrijven die apps ontwikkelen waarbij gebruikgemaakt wordt van slimme meter-data. Veel verschil zal het niet maken: er was al een regel dat zulke ‘dienstenaanbieders’ een schriftelijke machtiging moeten hebben van de bewoner om de slimme meter-data te gebruiken. Zonder controle op de dienstenaanbieders valt niet met zekerheid te zeggen dat je energieverbruiksgegevens niet in verkeerde handen vallen.

3. De slimme meter is een privacyrisico
Niet alleen privacy richting kwaadwillenden, maar ook privacy richting energieleveranciers doet veel stof opwaaien. Je verbruiksgegevens komen in handen van de energiemaatschappijen. Je energieverbruik wordt bijna real time in kaart gebracht, wat de energieleveranciers helpt met de inkoop. Dat biedt kostenvoordelen voor de leveranciers, maar wordt dat voordeel ook doorberekend aan de klant? Dat is nog maar de vraag.

4. De slimme meter en zonnepanelen
Heb je zonnepanelen op je dak liggen? Een ouderwetse draaischijfmeter draait gewoon terug als je meer energie opwekt dan verbruikt. Een slimme meter heeft het voordeel dat ‘ie precies bijhoudt hoeveel energie je van het net krijgt en hoeveel je teruglevert, als dat het geval is. Dit voordeel zou in de toekomst echter juist een nadeel kunnen zijn. Het is namelijk nog de vraag of de huidige salderingsregeling blijft bestaan. Nu wordt de opgewekte en verbruikte stroom met elkaar verrekend. Het kan namelijk zomaar zijn dat de salderingsregeling ingeperkt wordt of zelfs helemaal verdwijnt. In dat geval krijg je geen of minder geld voor de stroom die je teruglevert.

Met een analoge meter kan door de netbeheerder niet precies geregistreerd worden of en wanneer er elektriciteit teruggeleverd wordt en later weer verbruikt is. Je moet immers zelf je meterstanden doorgeven en zodoende kan je met een analoge meter altijd blijven salderen, ook als de salderingsregeling is afgeschaft.

5. De slimme meter bespaart niet
In tegenstelling tot wat veel mensen denken helpt de slimme meter je niet direct met energie besparen. Het is niets anders dan een meetinstrument. Als je minder energie wil verbruiken, zal je vooral je levensstijl moeten aanpassen. Denk bijvoorbeeld aan je huis isoleren of de verwarming een graadje lager zetten.

Wel of geen slimme meter?
Bovenstaande opsomming laat zien dat er nog behoorlijk wat nadelen aan de slimme meter kleven. Er zijn natuurlijk ook voordelen, bijvoorbeeld het feit dat je voortaan altijd afgerekend wordt op je daadwerkelijke verbruiksgegevens en er geen fouten meer kunnen ontstaan in het doorgeven van je meterstanden. Mocht je pertinent tegen de slimme meter zijn, dan kan je ‘m formeel weigeren bij je netbeheerder.