Weth. Wim Runderkamp: "Ik hou van zwarte piet. En claim mijn recht om dat te mogen vinden!"
Ik hou van zwarte piet. En claim mijn recht om dat te mogen vinden. Zonder dan voor racist uitgemaakt te worden. Mijn thema van de week is uiteraard zwarte piet. Of misschien moet ik het vrijheid noemen. Want ook een zwarte piet ís vrijheid.
Niet dat er deze week niks anders gebeurde, maar dit thema is zonder meer overheersend. Na de escalatie afgelopen zaterdag en wat dat met mensen doet. Ik kreeg allerlei berichten om niet naar de markt te gaan. Maar ik moest naar de slager in Havenhof om lekkers te halen voor pakjesavond. Wist ik veel dat daar nog een colonne politieauto’s stond. Ik kwam gelukkig net ná alle onrust. Maar de ravage op straat sprak boekdelen. En de filmpjes daarna ook.
Vroeger waren alle pieten zwart, van de schoorsteen wel te verstaan. Ik heb nooit iemand een link met rascisme horen leggen. Tegenwoordig hebben we allemaal centrale verwarming. En opapieten. Ik zie vooral dat de kinderen er niks van maken. Zij zijn nog even hyper en enthousiast als altijd.
Rascisme heeft nog steeds niks met zwarte piet van doen. Dat is een verkeerde framing wat mij betreft. Zwarte piet is een karakter, geen karikatuur. Zoals elfjes of een mascotte. Gelukkig leven we hier in vrijheid. Vrijheid van meningsuiting is een groot goed. Vrijheid houdt ook in dat ánderen recht hebben op een andere mening. Dit werkt in twee richtingen.
Ik zag dat die vrijheid wederzijds werd ontzegd. Als je tegen zwarte piet bent en je wilt daar tegen demonstreren, dan mag dat. Daar gelden wel regels voor. Als je bewust en illegaal gaat ‘demonstreren’ en de markt afsluit op de zaterdag voor Sinterklaas, in een dorp dat deze traditie erg waardeert, dan heet dat niet demonstreren, maar provoceren. Ik kan begrip opbrengen voor emoties die dat oproept. Ik begrijp dat mensen zich in het nauw gedreven voelen, als hún vrijheid, hún recht op hun eigen zwarte piet ter discussie wordt gesteld. Als een groep mensen in een illegale demonstratie de meerderheid provoceert en een hele gemeenschap over één kam scheert en veroordeelt. Maar de reacties keur ik zonder meer af. Het is hoe dan ook niet te rechtvaardigen dat gegooid wordt met oliebollen, eieren en visafval. En al begrijp ik de “boontje komt om z’n loontje”-reacties, eigen rechter spelen is net zo goed over de grens. Wie zoet is, krijgt lekkers, dus zwarte piet blijft er na dit weekeinde waarschijnlijk mee zitten.
Ergens hoop ik dat het Sinterklaascomité zich niet laat gijzelen door een minderheid, of van mijn part een meerderheid, voornamelijk van buiten. Niet voor niets komen uit de wijde omgeving mensen af op ‘onze’ fantastische Sinterklaasintocht en prachtpieten. Een gemeenschap heeft recht op zijn eigen keuze en ‘couleur locale’. Ook dát is vrijheid. En laten we wel zijn, zonder variatie en lokale keuzes, is vrijheid een illusie, een keurslijf. En wordt het hartstikke saai. Vrijheid staat ook voor variatie en ‘voor ieder wat wils’. En dat wil ik niet verliezen.
Feit is dat ik zelf alleen maar positieve associaties en herinneringen heb aan zwarte piet. De verwachting, zijn lenigheid, humor, de cadeaus, het uitdelen van snoep en wat al niet meer. Piet is een geweldig karakter, een kindervriend, zwart of niet.
Het mooiste voorbeeld zag ik toen ik mijn boodschappen binnen had en de Zeestraat uitliep. Ik hoorde de Pietenbus al toeterend aankomen over de Julianaweg. Vliegt er ineens een voordeur open bij een woning. Het jongetje, volgens mij van Somalische afkomst, zwaait vanuit de deuropening enthousiast en roept zo hard hij kan “zwarte piet!” naar de voorbijrijdende pietenbus. Mooier wordt het niet. Ik probeer het te blijven zien door kinderogen. En gun het andersdenkenden om dat ook te doen.
Wim Runderkamp
Wethouder VVD