Edam-Volendam schoorvoetend akkoord met EBS ontwerp-vervoerplan 2025

Met deze raadsinformatiebrief informeren wij u over de reactie van het college inzake het ontwerp- vervoerplan Zaanstreek-Waterland 2025. Het college heeft besloten om schoorvoetend in te stemmen met het ontwerp-vervoerplan 2025.

Reactie versturen naar de Adviescommissie Zaanstreek-Waterland

In het concept-vervoerplan van EBS wordt het voorstel gedaan voor het openbaar busvervoer in de concessie Zaanstreek-Waterland vanaf 15 december 2024. Op basis van het programma van eisen heeft EBS tijdens de aanbesteding een vervoerplan gemaakt. Als gemeente kunnen wij via de Adviescommissie Zaanstreek-Waterland onze reactie versturen.

Edam-Volendam behoudt buslijnen naar Amsterdam Centraal

De nieuwe bus-concessie Zaanstreek-Waterland is op 10 december 2023 van start gegaan. Bij de vorige concessie reden er vanuit Edam-Volendam een tweetal bussen rechtstreeks naar Amsterdam Centraal. Dit waren de 314 en de 316. Hierbij reed de 316 om en om via halte Zeddeweg en via halte Marinapark. Het om en omrijden van één lijn is een structuur die niet meer wenselijk is bij de nieuwe concessie.

Door werkzaamheden bij Amsterdam Centraal rijden van 10 december 2023 tot 1 september 2024 alle bussen naar Amsterdam Noord. Daarom had de gemeente Edam-Volendam nog een keuze wat betreft de lijnvoering naar Amsterdam Centraal.

Ook voor de nieuwe concessie heeft Edam-Volendam bedongen dat er een tweetal bussen rechtstreeks naar Amsterdam Centraal rijden. Dit is sowieso R-net 314 vanuit Edam Busstation. In het voorstel van EBS rijdt ook de R-net 316 wederom naar Amsterdam Centraal. Echter is dat nu via het Marinapark in plaats van via de Zeddeweg. Dit is niet in lijn met het collegebesluit genomen in maart. De inhoud van het collegebesluit is kenbaar gemaakt aan EBS en de Vervoerregio Amsterdam.

Schoorvoetend instemmen met het Vervoerplan 2025

Op hoofdlijnen kan de gemeente Edam-Volendam tevreden zijn met het voorlopige EBS vervoerplan 2025. Zo zijn er 2 directe lijnen naar Amsterdam Centraal (R-net 314 en R-net 316). Daarnaast is er sinds de nieuwe concessie een toeristenlijn (namelijk 800 en in de zomer ook 801). De toeristenlijnen 800 en 801 rijden van Amsterdam centraal naar de Zaanse Schans, Edam, Volendam en terug naar Amsterdam, en stoppen alleen op de toeristische haltes.

Minder content is het college over de gekozen route van de R-net 316 door Volendam naar Amsterdam Centraal. Deze gaat namelijk via het Marinapark. Deze keuze is gemaakt vanuit het perspectief van de toerist. Zodat zij de beschikking hebben over een rechtstreekse lijn naar Amsterdam Centraal.

In maart 2024 zijn er ambtelijk gesprekken geweest over dit onderwerp en zijn er diverse varianten uitgewerkt. De voorstellen vanuit de gemeente Edam-Volendam om een buslijn naar Amsterdam Centraal via de Zeddeweg te laten rijden hebben niet geleid tot een oplossing.

De positieve aspecten van de voorgestelde variant (R-net 316 naar Amsterdam Centraal via het Marinapark):

• R-net 316 rijdt in dit concept-vervoersplan in hoge frequentie naar Amsterdam Centraal. Daarmee is het aantal ritten vanuit Volendam naar Amsterdam Centraal hoog. Dit is ook de wens geweest vanuit de gemeente Edam-Volendam inzake de nieuwe concessie.


• Een extra rechtstreekse verbinding naar Amsterdam Centraal vanuit het Marinapark is interessant voor toeristen. Dit kan op termijn bijvoorbeeld leiden tot minder touringcars op de Julianaweg.


• Bij de varianten van M-net 110 naar Amsterdam Centraal via de Zeddeweg, zijn er slechts 1 of 2 ritten die per uur in de spits die naar Amsterdam Centraal rijden. De kans is dan ook groot dat deze bus al vol zit in de Broeckgouw.


• De gemeente Edam-Volendam investeert in 2024 in de halte Brederodestraat. Onder andere met aanvullende fietsparkeerplaatsen. Dit zal bij deze variant de belangrijkste halte blijven in Volendam.

De negatieve aspecten van de voorgestelde variant (R-net 316 naar Amsterdam Centraal via het Marinapark):

• Een groot deel van Volendam (ongeveer 50%) kan niet op loopafstand een halte bereiken met een bus naar Amsterdam Centraal. Als de 316 naar Amsterdam Centraal rijdt dan kan men vanaf andere drukke haltes (Zeddeweg en Dirk Visstraat) alleen nog maar kiezen voor lijnen die naar Amsterdam Noord gaan. Dit betekent dat voor Volendam West (Blokgouw) de dichtstbijzijnde halte naar Amsterdam Centraal het Marinapark en Volendam Centrum wordt.


• Halte Marinapark is op dit moment niet ingericht voor busreizigers die met de fiets naar deze halte komen.

Bij elkaar opgeteld rijden er ongeveer 36 bussen per etmaal van het type M-net in de vorm van buslijn 110 vanuit Volendam naar Amsterdam Noord. Daarentegen rijdt buslijn 112 met 60 bussen via de Zeddeweg naar Amsterdam-Noord en buslijn 316 met 84 bussen via de Zeddeweg naar Amsterdam- Centraal. Gezien de grote capaciteit van de R-net bussen, is de reizigerscapaciteit naar Amsterdam Centraal minstens zo groot als via de M-net bussen 110 en 112. Daarbij is er ook nog de hoog frequente bus 314 vanuit Edam busstation naar Amsterdam Centraal.

Conclusie

Om Amsterdam Centraal bereikbaar te houden voor werkende en studerende forenzen uit het westen van Volendam is een variant waarbij een bus rijdt via de Zeddeweg de gewenste situatie. De reizigersaantallen geven niet aan dat er de behoefte is om alleen maar naar Amsterdam Noord te reizen vanuit Volendam West.

Aan de andere zijde kunnen we als gemeente Edam-Volendam niet ontevreden zijn met de totale reizigerscapaciteit vanuit onze gemeente naar Amsterdam Centraal. Het voorstel is dan ook om bij EBS als concessiehouder en de Vervoerregio Amsterdam als concessieverlener aanvullende eisen neer te leggen.

Allereerst dient de halte Marinapark voor 1 september in overleg opnieuw ingericht te worden zodat er meer fietsen op een goede manier gestald kunnen worden. Daarnaast is er de schriftelijke toezegging nodig dat EBS en de VRA bereid zijn om nog in gesprek te gaan over maatwerk wat betreft de gewenste verbinding Zeddeweg naar Amsterdam Centraal als de reizigersdata dat uitwijst.

Overige opmerkingen over het Vervoerplan Zaanstreek-Waterland 2025

In het vervoerplan is opgenomen dat M-net 112 nu en ook in de toekomst niet meer rijdt tussen Hoorn en Edam. De extra dienstregeling kilometers die vrijvallen worden gebruiken op lijnen 314, 316 en de scholierenlijn 614. Voor ons als gemeente is het op dit moment niet te overzien welke impact dit gaat hebben en of de forensen en scholieren hier hinder van ondervinden. We vragen om meer uitleg over de verbinding van Edam naar Hoorn, inclusief de beweegredenen van de Vervoerregio Amsterdam.