Familiecampings worden omgebouwd tot villaparken. Wil 'de Nederlandse vakantievierder' die luxe?

Traditionele seizoenscampings voor gewone kampeerders staan onder druk, vooral op aantrekkelijke locaties aan het water. Investeerders kopen familiecampings op en veranderen ze in luxe vakantieparken met chalets en vakantievilla’s. Daardoor verliezen vaste gasten soms na tientallen jaren hun plek. Dat dreigt onder meer te gebeuren op camping De Eenhoorn in Schardam. Cor en Lydia Boode staan daar al ruim vijftig jaar en wonen er elk kampeerseizoen, van april tot oktober. De camping is voor hen een tweede thuis en vormt een hechte gemeenschap van families en vrienden. MarinaParken kocht het terrein en wil er een luxe park van maken, dat inmiddels Bad Markermeer heet. De ongeveer 140 kampeerders hebben te horen gekregen dat hun jaarcontracten worden opgezegd en dat zij uiterlijk 31 december moeten vertrekken. Een bod van 33.000 euro voor hun stacaravan hebben de Boodes afgewezen. Zij willen blijven staan en wachten desnoods een gerechtelijke procedure af. De ontwikkeling is onderdeel van een bredere trend. Grote concerns als Capfun en Roompot, maar ook kleinere ondernemingen zoals MarinaParken, vervangen eenvoudige kampeerplekken door lodges, glampingaccommodaties en vakantievilla’s. Volgens Pleisureworld levert een tentplaats jaarlijks ongeveer 750 tot 1.000 euro op en een stacaravan 2.500 tot 5.000 euro. Een luxe accommodatie kan daarentegen 20.000 tot 40.000 euro per jaar opleveren. Tussen 2012 en 2021 verdwenen volgens het CBS ongeveer 650 van de ruim 3.100 campings, terwijl er 345 vakantieparken bijkwamen. MarinaParken werd in 2021 opgericht door voormalige eigenaren van Droomparken en richt zich op zogenoemde triple-A-locaties aan meren, rivieren of jachthavens. Directeur Jos Angelier zegt dat het bedrijf campings in verval opknapt en inspeelt op de groeiende vraag naar comfort en luxe. Volgens hem melden campingeigenaren zich zelf, vaak omdat zij geen opvolger hebben of hun bezit willen verkopen. Op De Eenhoorn en andere locaties zouden voorzieningen worden verbeterd, terwijl de ontwikkeling geleidelijk plaatsvindt. Kopers kunnen hun chalet via MarinaParken verhuren en zo onder voorwaarden de betaalde btw terugkrijgen. Kampeerders en omwonenden betwijfelen echter of sprake is van noodzakelijke vernieuwing. In Schardam vermoedt kampeerderswoordvoerder Jim Kampfraat dat de gemeente de waarde van het terrein sterk heeft laten stijgen. De voormalige campingbaas kocht de grond volgens hem voor minder dan 500.000 euro van de gemeente en verkocht bedrijf en terrein twee jaar later voor 4,4 miljoen euro aan MarinaParken. De kampeerders zeggen zelf eveneens een bod te hebben gedaan, maar ontdekten dat de verkoop aan MarinaParken al was vastgelegd. Ook wijzen zij op mogelijke politieke connecties van de voormalige eigenaar en spreken zij van vriendjespolitiek. De gemeente liet onderzoek doen naar de verkoop en wethouder Marisa Kes erkent dat eerdere bestuurders meer waarborgen hadden kunnen opnemen, bijvoorbeeld een anti-speculatiebeding. De gemeente zegt juridisch weinig te kunnen doen. De kampeerders hebben telkens een contract voor één jaar getekend, waardoor de plekken volgens Kes rechtsgeldig kunnen worden opgezegd. Achteraf extra voorwaarden stellen kan leiden tot schadeclaims. Wel wil zij dat MarinaParken overlegt met inwoners van Schardam en omliggende dorpen over de gevolgen, zoals meer verkeer en het jaarrond wisselen van huurders. Ook op camping Vogelenzang in Bloemendaal verzetten vaste gasten zich tegen de plannen van MarinaParken. Het terrein werd in 2024 gekocht en kreeg de naam Residentie Bloemendaal. Daar worden luxe chalets aangeboden voor verhuur vanaf 225 euro per nacht of verkoopprijzen vanaf 395.000 euro exclusief btw. Inmiddels zijn tientallen chalets geplaatst en wil het bedrijf jaarlijks nog ongeveer dertig tot veertig nieuwe exemplaren bouwen. Kampeerderswoordvoerder Marianne Bakker vreest dat de betaalbare, gemengde gemeenschap van jong en oud verdwijnt. Volgens haar hebben sommige oudere bewoners hun plek uit stress al verlaten. Daarnaast bestaat grote zorg over de natuur. Vogelenzang grenst aan een Natura 2000-gebied en beschermd landschap. Vogelaar Hans van Lamoen waarschuwt dat honderden chalets leiden tot meer verkeer, geluid, licht en stikstof, waardoor vogels, vleermuizen en andere dieren worden verstoord. De provincie Noord-Holland vindt dat de semipermanente chalets niet passen binnen het bestemmingsplan en dat de bouw te belastend is. Zij verlangt een nieuwe vergunning en een bouwstop, maar de gemeente Bloemendaal weigert die opnieuw in te voeren. MarinaParken zegt vooraf schriftelijk groen licht van de gemeente te hebben gekregen en bereidt een schadeclaim voor vanwege de vertraging. Volgens SP-Kamerlid Sandra Beckerman zijn recreanten door de afschaffing van de vroegere Kampeerwet en verdere deregulering vaak onvoldoende beschermd. Gemeenten werken volgens haar soms te gemakkelijk mee met ontwikkelaars of zeggen dat ingrijpen te laat is. Campingactivist Desiree Reddering, oprichter van de stichting Recreanten Recht, helpt inmiddels bewoners van ongeveer twintig campings. Haar Facebookgroep telt meer dan 5.000 leden. Zij benadrukt dat kampeerders zich snel moeten organiseren en niet zomaar moeten vertrekken, omdat er juridisch soms nog mogelijkheden zijn. De strijd is inmiddels formeel begonnen. De kampeerdersvereniging van De Eenhoorn heeft een rechtszaak aangespannen tegen MarinaParken over de opzegging van de standplaatsen. Begin december volgt bovendien een hoorzitting over de verkoop van de grond door de gemeente Edam-Volendam. Cor en Lydia Boode zijn vastbesloten hun caravan niet vrijwillig weg te halen en hopen volgend seizoen terug te keren. Daarmee staat niet alleen hun eigen vakantieplek op het spel, maar ook de toekomst van betaalbare seizoensrecreatie in Nederland.