Nederland telt nu 18 miljoen inwoners. Gelet op het enorme ruimtegebrek en de verdergaande bevolkingsgroei is het van een zeer hoge urgentie dat de Markerwaard wordt aangelegd, stelt Leo Onderwater. Maar inpoldering van het Markermeer dient meerdere doelen, zoals verbetering van de ecologie en de waterhuishoudkundige functie van het IJsselmeergebied. “De aanleg van de Markerwadden door Natuurmonumenten en Rijkswaterstaat is een ecologische miskleun.”
De enorme ruimteclaims voor woningbouw, infrastructuur, bos- en natuurbouw, land- en tuinbouw, recreatie, militair oefenterrein en wapendepots, wind- en zonne-energie, datacenters en waterberging et cetera, buitelen over elkaar heen. Inmiddels vergt ook de wolf zoveel ruimte dat recreatieve natuurparken niet meer toegankelijk zijn. Allerlei functies gaan elkaar steeds meer in de weg zitten.Op dit moment is het tekort aan ruimte per inwoner 225 vierkante meter. Dat tekort loopt almaar verder op, want volgens het CBS zal het aantal inwoners van 18 miljoen stijgen naar 20 miljoen in 2050.
Gelet op het enorme ruimtegebrek en de verdergaande bevolkingsgroei is het van een zeer hoge urgentie dat de Markerwaard wordt aangelegd.
Waarborgen van landbouwgrond
De FAO, de landbouworganisatie van de Verenigde Naties, voorziet dat tot 2050 de voedselproductie wereldwijd met 70 procent moet toenemen om alle monden te kunnen blijven voeden. De vraag naar eieren, vlees, zuivel- en land- en tuinbouwproducten zal explosief blijven groeien.
Met de ligging in een vruchtbare delta moet Nederland een toonaangevende rol blijven vervullen in de wereldwijde voedselvraag. Dat is de morele plicht die Nederland heeft ten opzichte van droge en onvruchtbare gebieden elders in de wereld.
Het voornemen van provincie Flevoland om in Oostelijk en Zuidelijk Flevoland de vruchtbaarste grond van Nederland – voornamelijk bestaande uit kalkhoudende klei – te bestemmen voor woningbouw is onverantwoord.
Een hectare landbouwgrond in Flevoland levert soms tot 14 procent meer op dan elders.
Is het niet eerder zaak om de hoger gelegen zandgronden van Noord-Limburg, Oost-Brabant en Gelderland te bestemmen voor woningbouw en de landbouw- en tuinbouwactiviteiten vandaar te verplaatsen naar de aan te leggen Markerwaard? Een belangrijk voordeel van woningbouw op de oostelijk gelegen zandgronden is dat het geen kapitaalintensieve fundering ofwel het slaan van heipalen vereist. Bovendien zijn droge voeten zonder meer gewaarborgd.
Ecologische kwaliteit
Inpoldering van het Markermeer dient niet slechts te worden ingegeven door sec landaanwinning, maar dient meerdere doelen ofwel verbetering van de ecologie en de waterhuishoudkundige functie van het IJsselmeergebied.
Al sedert de jaren tachtig van de vorige eeuw manifesteert het Markermeer zich als een enorme slibbak, die gevoed wordt door vuilwaterstromen vanuit het IJsselmeer. Het neergeslagen slib slaat het bodemleven van het Markermeer geheel en al dood. Het slib wordt door de wind en de stroming opgewerveld en veroorzaakt troebel water.
De watervogelstand in het Markermeer is zowel in aantallen als in soorten drastisch afgenomen, doordat de voedselbanken van driehoeksmosselen en spiering nagenoeg zijn verdwenen.
In een droog zomerseizoen overstijgt de verdamping van het Markermeer de neerslag met ongeveer 0,5 meter. Het tekort aan water moet via de sluizen bij Enkhuizen worden aangevuld om het Markermeer op peil te houden, alsook ten behoeve van de doorspoeling van de Amsterdamse grachten.
Inpoldering impliceert minder ingeleid slibwater ofwel minder verontreiniging.
Aanleg van de Markerwaard met het Oostvaardersdiep (de vaarverbinding tussen Lelystad en Amsterdam) en overige randmeren voorziet in een scheiding tussen schoonwateraanvoerstromen en vuilwaterafvoerstromen alsmede in een betere doorstroming. Het kwelwater vanuit Zuidelijk Flevoland kan direct via het Oostvaardersdiep worden afgevoerd richting Noordzeekanaal.
Het is een illusie te denken dat met de aanleg van de Markerwadjes ofwel slibeilanden de ecologische kwaliteit van het Markermeer verbetert
Ecologische miskleun
De aanleg van de Markerwadden door Natuurmonumenten en Rijkswaterstaat is een ecologische miskleun. Het is een illusie te denken dat met de aanleg van de Markerwadjes ofwel slibeilanden de ecologische kwaliteit van het Markermeer verbetert. Het aanleggen van de slibeilanden is symptoombestrijding.
De feitelijk oorzaak van het probleem in het Markermeer, een monofunctionele slibbak van 60.000 hectaren, wordt er niet mee aangepakt. Vanwege de slechte ecologische staat van het Markermeer is het hoogst opmerkelijk dat het ooit is aangewezen als een Natura-2000 gebied, waarin geen enkele ontwikkeling mogelijk wordt gemaakt.
Het IJsselmeergebied heeft een bijzondere rol in het huidige en toekomstige waterbeheer in Nederland met betrekking tot watersnood en waternood. In het eerste geval moet het gebied niet direct afvoerbaar water bergen. In het tweede geval is in tijden van droogte zuinig omgaan met zoetwater van belang. Zoetwater ondergronds opslaan voorkomt verspilling van water door verdamping.
Uitgangspunt voor inpoldering is de opdeling van de huidige oppervlakte van 60.000 hectare van het Markermeer in randmeren (20.000 hectare) en land en wetlands (40.000 hectare). Een belangrijk deel van de Markerwaard moet voorzien in de tijdelijke berging van overtollig water van elders.
Voorwaarde voor de aanleg is dat het aangewonnen land moet worden teruggegeven aan het water, indien blijkt dat er na 50 jaar geen gebruikt meer van wordt gemaakt. De bedijkings- en inrichtingsstrategie moet hierop kunnen anticiperen.
Functies in de Markerwaard
In de Markerwaard kunnen twee steden worden opgenomen, die worden omringd door stadsbossen. Een stad met maximaal 150.000 inwoners (60.000 á 70.000 woningen) aan de andere zijde van het Oostvaardersdiep tegenover Almere en een stad met maximaal 100.000 inwoners (40.000 woningen) gelegen in de bocht bij de Hoornse Hop tegenover Hoorn.
Een oppervlakte van 5.000 hectare wordt gereserveerd voor een aquatisch terrestrisch gebied, dat als inundatiegebied dient. Een bosareaal van 7.000 hectaren zal eveneens gedeeltelijk als inundatiegebied fungeren. Het bosareaal bevat enkele meren met een recreatief karakter. Het bos zal een substantiële bijdrage leveren aan de opslag van CO₂.
De compartimentering en de omdijking van het aquatisch terrestrisch gebied en het bosareaal reguleren de waterberging afhankelijk van het aanbod van overtollig water vanuit het IJsselmeer en de functies in andere deelgebieden.
Spaarbekkens van enkele honderden hectaren in het natuurareaal voorzien in reservedrinkwater, dat via grondwater wordt gewonnen. Dit garandeert een betere milieuhygiënische kwaliteit dan water uit het IJsselmeer
Badkuip
De ‘badkuip’, die ontstaat door het omdijkte inundatiegebied van in totaal 12.000 hectaren, moet in het uiterste geval – ofwel bij opstuwing van de Noordzee bij de Lorentzsluizen – 250 miljoen kubieke meter water tijdelijk kunnen bergen.
Het ononderbroken natuurgebied kan voorzien in de vervanging van talrijke miniatuurnatuurgebieden elders in Nederland die nauwelijks het behouden waard zijn.
Spaarbekkens van enkele honderden hectaren in het natuurareaal voorzien in reservedrinkwater, dat via grondwater wordt gewonnen. Dit garandeert een betere milieuhygiënische kwaliteit dan water uit het IJsselmeer. Het pseudo-argument van ambtenaren, ‘waterdeskundigen’ en politici dat het Markermeer een belangrijke functie vervult in de drinkwatervoorziening moet als irrelevant worden afgedaan.
Een verblijfszone langs de randmeren met een totale lengte van 40 kilometer biedt mogelijkheden voor strandrecreatie en aanlegplaatsen voor pleziervaartuigen.
Vervolgens moet in de Markerwaard 4.000 hectaren worden ingericht voor (glas)tuinbouw en 8.000 hectaren voor akkerbouw en extensieve bollenteelt.
Het bloembollenareaal dient ter vervanging van delen van de Zuid-Hollandse Bollenstreek, waar de woningbouw almaar meer ruimte opslokt. Als laatste moet het gebied verkeerswegen, spoorlijnen en vaarwegen kunnen herbergen.
Het doortrekken van de A27 door de Markerwaard en deze boven Purmerend te verbinden met de A7 zal de al jaren in de file top10 verkerende Amsterdamse ringweg A10 aanmerkelijk ontlasten.
De spoorlijn vanuit Almere naar Purmerend en Hoorn zal de druk op het station Amsterdam Centraal doen afnemen.
Aanleg van de Markerwaard had kunnen betekenen, dat de Markermeerdijken van Noord-Holland hun oorspronkelijk karakter hadden kunnen behouden
Minder onderhoud aan dijken
Inpoldering betekent dat de dijken om de Markerwaard minder zwaar worden belast, vanwege minder opwaaiing en minder hoge golven, die bij storm tot één meter kunnen opwaaien.
De versteviging van de bestaande dijken van het Markermeer vergden de afgelopen decennia en vergen nog immer (inzake de afronding van de versterking van de Noord-Hollandse Markermeerdijken) een totaalbedrag van crica 1,2 miljard euro. Dat bedrag had voor betere doeleinden – dan wel de aanleg van de Markerwaard – kunnen worden besteed.
Aanleg van de Markerwaard had kunnen betekenen, dat de Markermeerdijken van Noord-Holland hun oorspronkelijk karakter hadden kunnen behouden, niet in de laatste plaats vanwege de cultuurhistorische waarde.
Stikstofprobleem
Het door de politieke erfgenamen van Drees ofwel het Kabinet Kok II genomen besluit van 2003 om niet voor 2030 over te gaan tot de aanleg van de Markerwaard, moet worden heroverwogen.
Want door de afronding van het Zuiderzeeproject in de geest van ir. Cornelis Lely kunnen allerlei functies en bebouwingen vanuit andere gebieden in Nederland worden verplaatst naar de Markerwaard. Daardoor kan ook het stikstofprobleem grotendeels worden opgelost en kunnen weer vergunningen voor wegen- en woningbouw worden verstrekt.
Niet minder belangrijk is, dat door inpoldering van het Markermeer niet slechts de waterkwaliteit en de ecologische kwaliteit van het IJsselmeergebied alsook de natuurwaarden elders in Nederland aanmerkelijk kunnen worden verbeterd.
Als er ooit in de Nederlandse geschiedenis een noodzaak is geweest voor landaanwinning dan is het nu.
Leo Q. Onderwater is architect, stedenbouwkundige en bedenker van het plan ‘De Markerwaard – een onvervulde belofte’ uit 2001
Iedereen heeft toch wel door dat dit een verlate 1 april-grap is van een warhoofd die zijn naam ‘Onderwater’ ook al tegen heeft. Laten we doodzuinig zijn op het IJsselmeer en het Markermeer. Zou mijnheer Onderwater wel eens hebben nagedacht over de grote behoefte aan zoetwater, niet alleen voor de landbouw maar ook voor ons eigen drinkwater. Er zijn weinig landen die beschikken over zo’n prachtige waterbuffer die door de klimaatverandering toch al steeds minder water toegevoerd krijgt vanuit de Alpenlanden. Water is levensbehoefte nummer 1. Onderwater verkoopt onderbroekenlol die kant nog wal raakt. Het enige gelijk dat hij uitkraamt is dat de Markerwadden een miskleun zijn en daar bovenop nog een milieuschandaal omdat er zwaar vervuilde bagger voor is gebruikt.
Dat zei Snaar meteen al, Artificiële Kletskoek, maar dat mocht niet van de webmeester.
Dit is ook weer gewoon zo’n propagandaverhaal dat als het maar vaak genoeg herhaald wordt in de hoofden van Het Volk een eigen leven gaat leiden en iedereen straks braaf beaamt dat het moet omdat er zo’n hoge woningnood is en dat vooral de bouwsector moet blijven draaien, want anders…
Ja hè.
Het schijnt dat de marker wadden al kleiner worden
Dus het kwaad wordt opgelost
Natuurlijk wel waar verdwijnt die vervulde grond 🙈
A. Wolven horen niet in (bijna) het dichstbevolkte land van de wereld en tevens zo groot als een postzegel in vergelijking met de rest.
B. Te veel inwoners? Gewoon verder gaan met iedereen uit de hele wereld toelaten! Dan weet je zeker dat het probleem groter wordt. Dus iedereen is welkom, maar in eigen land asiel aanvragen, die je krijgt als je aan kan tonen over voldoende financiële middelen beschikt om de tijdelijke periode die je hier verblijft zelf kan overbruggen.
C. Meer grond voor wat dan ook: verbindt alle wadden eilanden met elkaar en met de vaste wal met wat kanalen en sluizen ertussen.
De dieren naar de buitenzijde van het nieuwe land laten verhuizen.
Toevoeging punt B. Wist je, als voorbeeld, dat Oekraïne 14x groter is dan Nederland, dat er oorlog is in een relatief klein deel. De mensen hadden ruimschoots opgevangen kunnen worden in eigen land. Ze gaan er nu naar toe op vakantie. Soms betaald door de Nederlandse belasting betaler?
Tot zover.
Je kunt er ook nog punt D. aan toevoegen, dat de Mens de grootste miskleun op Aarde is.
Nergens verstand van.
Zodra ze dit plan in werking zetten krijg je rondom verzakkingen omdat het grondwaterpeil gaat zakken. En dan is heel NL 🇳🇱 in last & lijden met scheurende woningen. Maar blijkbaar hebben sommige leeghoofden nog niet geleerd van het verleden.. 🤔🙄
Er staan inmiddels zoveel enorme betonnen funderingen in de Noorzee dat je er bijna over naar Engeland kunt lopen.
Trek die domme molens eraf en bouw er drijvende flatgebouwen bovenop. Drijvende monorail voor verbinding met het vasteland en je hebt je woning probleem opgelost.
De slotzin van Jos Koenen, die het spits afbijt in deze discussie verdient enige aandacht.
“Het enige gelijk dat hij uitkraamt is dat de Markerwadden een miskleun zijn en daar bovenop nog een milieuschandaal omdat er zwaar vervuilde bagger voor is gebruikt.”
Natuurmonumenten heeft geen beste beurt gemaakt met de Markerwadden. Er is vervuilde grond verwerkt en op wandelpaden is granulaat gebruikt: gemalen stenen, beton, plastics, kabels, etc. Troep. En dat terwijl de eilanden juist zijn aangelegd met als doel de biodiversiteit in het Markermeer te verhogen en de waterkwaliteit te verbeteren.
Wat betreft de vervuilde baggerspecie. Het grootste deel van de 4,5 miljoen kubieke meter slib, klei en zand die werd gebruikt voor het creëren van de natuureilanden werd opgespoten uit het Markermeer. Een klein deel was echter afkomstig uit de zeesluizen van IJmuiden (14.000 m3) en uit Schiedam (7000 m3). Deze grond valt in de zogeheten klasse ‘industrie’. Levert weliswaar geen schade voor mens en natuur, maar dit hoort natuurlijk niet in een natuurgebied.
Natuurmonumenten heeft hier behoorlijke steken laten vallen. Zij had veel beter moeten controleren wat de aannemers uitspookten. En zij zou alsnog de wandelpaden moeten aanpakken vind ik.
Tegenstanders van het project, waaronder vissers en watersporters, gaan ondertussen voor goud. Overdrijven is een vak, dat ze goed beheersen. Bezien we de hoeveelheden in perspectief: 21.000 kuub industriebagger op 4.500.000 kuub schone grond is afgerond 0,5% van het totaal.
Ondanks de missers komt de ecologische ontwikkeling goed op gang op en rond de natuureilanden van de Marker Wadden concluderen wetenschappers van de Wageningen universiteit en Deltares.
Het is misschien vloeken in de kerk, maar ik ben inmiddels wel voorstander van de inpoldering.
Nederland heeft lucht nodig nu woningbouw, natuur, industrie elkaar in de weg zitten. Het toevoegen van een nieuw gebied kan dan weer een beetje lucht verschaffen.
Ja de rest van de wereld moet ook ergens wonen.
Minder mensen geeft veel meer lucht en achter de schermen wordt daar hard aan gewerkt.
De drijfveer voor en de lijfspreuk van Lely was: “landakkers leveren meer op dan zeeakkers”.
Zijn plan behelsde om na de Afsluitdijk het IJsselmeer in te polderen.
Stap es op de fiets met als eindbestemming Eijsden onder Maastricht. Zoveel land. En wat gebeurt daarop?
Je kan ook van Groningen naar Maastricht fietsen. Het enige wat je, naast wat steden en dorpen, tegenkomt is (veel) weiland en bedrijventerreinen. Er is heel weinig variatie. En de creativiteit is ook ver te zoeken, want maakt niet uit waar je bent, je ziet geen verschil.
Het gaat erom dat de bouwsector moet blijven draaien, vooral de groot grondverzetmaffia.
Martin,
Of van Groningen naar Sluis. Dan steek je het hele land over. Het is overal hetzelfde verhaal.
Van ons land is 54% in gebruik voor landbouw en veeteelt. 13% is voor bebouwing en verkeer. De rest is natuur, water, etc.
De bijdrage van het agrocomplex aan de economie is echter maar 7%. En 75% van de productie is voor de export.
Wij blijven zitten met stikstof, mest en de roep om inpoldering, want er is te weinig grond. Slechte investering.
“Zijn we er toch ingetuind”, sprak Herman Kuiphof na de verloren finale tegen Duitsland. Dat was maar een voetbalwedstrijd. Hier gaat om een heel land.
Zomaar wat cijfers van de Universiteit Wageningen.
“De toegevoegde waarde van het totale agrocomplex bedroeg in 2021 ongeveer 57 mld. euro, dat is bijna 7% van het bruto binnenlands product (bbp). De werkgelegenheid is gegroeid tot 600.000 arbeidsjaren in 2021, wat 7,5% is van de totale nationale werkgelegenheid.
In 2022 verdiende Nederland 76,3 mld. euro aan de afzet van landbouwproducten, waarvan 48,3 mld. euro dankzij export en 28,0 mld. euro dankzij binnenlandse afzet. De totale verdiensten aan afzet van landbouwgoederen, voor alle bedrijfstakken in Nederland samen, waren daarmee goed voor 8,0% van het bbp in 2022”.
Let goed, voordat je het weet ben je er weer ingetuind.
Observant,
Bekvechten om een procentje meer of minder heeft weinig zin. 7% of 8% van het BBP. Daarvoor gebruiken we 54% van ons grondgebied. Daar gaat het om.
Wat je daar allemaal niet mee kunnen doen? Op de overige 46% van ons land, wonen we, werken we recreëren we en verdienen we de overige 93%.
Van die 600.000 arbeidsjaren die je vermeldt, voor hoeveel van die arbeidsjaren halen arbeidsmigranten uit het buitenland? Ook al zo’n probleem dat ik zoeven was vergeten te vermelden.
Mona Keizer gaat na de vakantie alle landbouwgrond waar geen koeien op staan bestemmen voor woningbouw.
GroenLinks gaat zich dan meteen samen met XR, Hamas en Asha Tuinbroek ingraven en zich aan elkaar vastlijmen want de temperatuur moet met 0,000000000000000023 graad omlaag.
Jullie zijn aardig ingelezen in de getalletjes…
Voor wat betreft de invulling van VerNederdLand heeft John een punt: Als je op de fiets door het land zoeft zie je hele andere omgevingen, vergezichten, natuurgebiedjes, bossen, rivieren, lieflijke dorpjes en dergelijke, dan wanneer je niet verder kijkt dan je eigen klaphekken en vooral en met name naar de door het topje van de piramide bepaalde ‘media’. TV, krant, radio, ASM.
Uitgekookte geraffineerde leugens en bedrog die Het Volk te zien, te horen en te lezen MOET krijgen om ze maar lekker te kunnen meesleuren in hun ‘verhaal’.
VerNederdLand wordt langs de scheurbanen, waar je nog hooguit met 30 km per uur vooruitkomt, volgeplempd met industrieterreinen en mega distributiecentra om alle via Kunstmatig Internet bestelde spullies op hun bestemming te krijgen.
Daarachter is genoeg leegte, maar dat zie je alleen op de fiets.
Holland is nog steeds de moeite van het aankijken waard en niets is wat het lijkt.
Voor wat betreft Mona Keijzer, op wie menigeen de ijdele hoop heeft gevestigd dat ze Minister President wordt zodat het toch nog goed komt met VerNederdLand:
Vergeet het maar.
Zolang Den Haag voor de wereldmachthebbers – die in dat piramidelaagje onder de sluitsteen hier en overal de dienst uitmaken vanuit hun chapters Bruxelles, Londen en Davos – een gepasseerd station is, blijft Het Volk braaf buigen voor hun psychopatische grillen.
Jezus zou zeggen: “Sta op, neem uw matras op en wandel.”