'Ik denk dat het ergste geweest is'

'Ik denk dat het ergste geweest is'
Het is een gevoelig onderwerp, beaamt Loege, vermogensbeheerder en raadslid voor het CDA. „Toch wordt er veel over gesproken, niet naar buiten, maar wel onderling." En Thomas, werkzaam in een visgroothandel, valt met de deur in huis. „Ik denk dat het ergste geweest is. Het is de laatste jaren minder geworden. Er is minder werk, en dus minder geld. Het is niet meer te betalen." Of ze zelf wel eens gebruikt hebben is de gewetensvraag. „Nee", zegt Loege resoluut. „Ik heb het wel eens geprobeerd", vertelt Thomas openhartig. „Ik was zeventien, achttien. Het wordt je aangeboden en dan probeer je dat eens. Maar de laatste keer is al zeker vier jaar geleden." Alle media-aandacht heeft zo zijn effect gehad. Eigenlijk is dat IVO rapport al wat te laat, meent Thomas. „Als in een vriendenploeg van twintig man er drie of vier gebruiken, dan worden ze genegeerd. Er wordt natuurlijk wel veel gedronken, al wordt dat ook wat minder. En eerlijk gezegd, vind ik het zo leuker."

Volendammers, ouders en jongeren, zijn zich veel meer bewust geworden van drugs. Thomas: „Als jij steeds om zes uur of pas de volgende dag thuiskomt, is er wat aan de hand. Nu laten de mensen je dan in potje pissen, dan weten ze zo of je gebruikt. Wantje hebt er niks aan als je op je 28e verslaafd bent. Daarnaast is het aantal verkooppunten afgenomen. Vroeger was het voor iemand van achttien geen punt om aan het spul te komen. Nu is dat moeilijker. Door het politieoptreden, maar ook doordat er minder wordt afgenomen. De prijs is te hoog." Ook de acceptatie is niet zo groot als men denkt, zegt Thomas. „Als ik merk dat iemand drugs gebruikt, ga ik dat niet tegen z'n moeder zeggen. Maar ik praat het ook niet goed. Ik spreek hem er op aan, maar dat moet hij verder zelf inzien. Ik kan niet voor hem beslissen of wat hij doet goed of slecht is."

Schaduwzijde
„Mensen zijn door de media-aandacht aan het denken gezet" ,legt Loege uit. „Maar dat heeft ook een schaduwzijde. Veel dingen komen heel zwart wit in de pers. Worden uitvergroot. En we hebben het ze wel heel gemakkelijk gemaakt ons een stempel op te drukken. De problemen waren er, maar door een ongelukkige uitspraak van de politie komt er een beeld dat niet terecht is. Ik kom nu op een stokpaardje van Wim Keizer (raadslid volendam'80, red.), maar het klopt wel: Er wordt hier veel bereikt in de sport en de slagingspercentages op school zijn hoog. Dat lukt niet als iedereen zwaar aan de drugs zit.” „Overal waar mensen uitgaan, wordt drugs gebruikt", stelt Thomas. “In Volendam is het misschien wat uit de hand gelopen omdat jongeren meer geld te besteden hebben dan elders. Die deden op zaterdag een klussie, zodat ze wat extra's konden doen. En we hebben hier de brand gehad. Dat moet je niet vergeten. Voor sommigen is het makkelijk om dingen te vergeten met hulp van alcohol of drugs. Loege vult aan: „Het is een probleem waar ze over de hele wereld mee worstelen, er is geen pasklare oplossing."

Het verhaal dat 50 tot 80 procent van de jongeren drugs zou gebruiken, is door het IVO rapport van tafel geveegd. En dat werd volgens de broers tijd ook. Loege maakt een snelle rekensom en schat dat percentage op hooguit tien procent, vermoedelijk minder. „Er wordt hier veel gesproken over elkaar. Dan lijken zaken vaak erger dan ze zijn." Maar mede door alle verhalen en publiciteit krijgen Volendamse jongeren in het hele land het stempel van cocaïne opgeplakt. „De grap wordt steeds gemaakt. Ik had laatst een klant aan de lijn. Mijn baas had gezegd: een jonge medewerker uit Volendam beheert nu je vermogen. Maar de aandelen doken omlaag en die man was een miljoen kwijt. Hij zegt: 'Mijn geld zit toch niet in je neus?' Het zijn kleine zaken, grappig bedoeld, maar niet leuk', stelt Loege. „Dat gaat niet bewust. Het is net als bij een film, waarin drie keer een blikje cola voorbij komt. Dan krijg je toch trek in cola." Ook Thomas kent dat. „Als er, twee gelijke kandidaten zijn voor een baan en er is er eentje Volendammer, dan denkt die baas ik doe de ander. Want die Volendammer is op maandag effe minder. Logisch hoor, als ik een bedrijf had, zou ik dat ook overwegen."

Rapport
Inmiddels kijken de jongeren in Volendam niet meer op van een artikel meer of minder. Thomas: „Het begint met dat verhaal over tachtig procent. Dat is al lariekoek. Nu wordt er veertig procent geroepen. Oh, is dat niet waar? Nou ja, er wordt zoveel geschreven over Volendam. We zitten niet op al die aandacht te wachten. En maken ons er ook niet meer zo druk om. Van dat rapport lig ik niet wakker. Wat wel zo is, is dat de ouders van jongeren bezorgd zijn geworden door al die verhalen. En dan ga je thuis toch meer vertellen. Dat heeft wel zijn positieve kant gehad. Ik had laatst een feest in Pius X. Dan komt er 'eentje' het podium op en zegt: als ik iemand betrap is het feest over. Dat werkt. Er zitten weer deuren in de wc's. Die haalden ze er vanwege de drugs uit. Ik vind echt dat het al pittig afgenomen is." Ook Loege ziet het niet al te somber. „De Zuidpolder komt eraan. Dan gaat de jeugd sparen voor een huis en gaan ze minder vaak uit. Als gemeente moeten we bijvoorbeeld veel voorlichting geven, maar ook sport stimuleren. Jongeren een toekomst bieden. Dat werkt."