Tekening kers op taart van Fort bij Edam
Tekening kers op taart van Fort bij Edam
Het Fort bij Edam was gisteren weer voor publiek toegankelijk. Gids Frank van Drie leidde de bezoekers door het bouwwerk en liet een bijzondere, onlangs ontdekte tekening zien, die van de Eerste Wereldoorlog dateert. „Ik kan hier dágen over vertellen." Veel van de ongeveer twintig bezoekers die op de rondleiding, van twaalf uur wachten, zijn schaars gekleed. „Veel te koud hoor mevrouw", waarschuwt een medewerker. Want buiten mag het vandaag lekker warm zijn, in het fort is het fris. „De warmte komt niet door de dikke muren heen."
In het begin van de twintigste eeuw werd het Fort bij Edam gebouwd als het meest noordoostelijk gelegen onderdeel van de Stelling van Amsterdam. Een verdedigingswerk van bastions rond Amsterdam, die de stad tot het laatst moesten verdedigen. Gedurende de Eerste Wereldoorlog herbergde het bouwwerk 255 officieren en manschappen, bewapend met vijf kannonnen en negen mitrailleurs. Als de nood echt aan de man was, werd er water als wapen gehanteerd. „Ze konden de polder in drie dagen met zestig centimeter water bedekken. Lopen was voor de vijand geen optie meer, en voor varen was het water te ondiep."
Nederland heeft maar een korte tijd profijt gehad van het fort. „Er was geen rekening gehouden met de komst van het vliegtuig. Het fort was in een keer niet bruikbaar meer." De rondleiding door onder andere de keuken, de reinigingsruimte, het officierenvertrek en de uitkijkpost duurt zo’n drie kwartier, maar het leukst blijft tot het laatst bewaard, de onlangs gevonden muurtekening, daterend van de Eerste Wereldoorlog. „We waren een oud vertrek aan het schoonmaken toen we de op de tekening stuitten." De afbeelding stelt een schip voor, de VO'20, uit Vlaardingen. „Die vaart tegenwoordig niet meer, maar zijn broertjes VO'19 en VO'21 wel. Nu willen we onderzoeken wat de link is tussen dit fort en dat schip."
Aan het eind van de rondleiding vertelt Van Drie dat zijn rondleidingen vaak wat te lang duren. „Ik kan hier nog dagen over vertellen. Zal ik niet doen, want erg relevant is het voor jullie niet."