Maakt het iets uit waar je geboren bent?

Maakt het iets uit waar je je nest bouwt, of je wordt geboren en opgroeit op een vuilnisbelt of in een mooi landschap midden in de natuur? Word je ’s ochtends wakker door het geluid van bonkende graafmachines of door het gefluit van vogels? Han Hoogland en John Treffer (zoon van de wereldberoemde fotograaf Ed van der Elsken, die begin december 1990 overleed) maakten twee 3D films van elk 15 minuten: ‘Zwanen in de polder’ en ‘Zwanen in de stad’.

We denken snel, ach wat zielig, maar voor jonge zwaantjes lijkt het niet uit te maken. Zolang moeder daar is en je zorgt dat je haar niet kwijtraakt en als je onder haar beschermende vleugels ligt. Maar daarbuiten zijn er voor jonge zwanen overal vijanden. Niet iedereen redt het, niet in de stad, maar ook niet in de polder. En je vraagt je af waarom. Waarom worden niet alle eieren uitgebroed? Waarom zijn de ouders niet altijd in staat om hun jongen veilig door die eerste kwetsbare jaren te loodsen? Deze beelden laten je meeleven met twee families zwanen op een heel bijzondere manier. Alsof je er bijna zelf bij bent. Zwanen beschermen en verdedigen hun kroost met passie. En maakt het dan uit of ze midden in Amsterdam leven of in de polder?

Zwanen in de polder
Een zwanenkoppel wordt gevolgd, vanaf het baltsen/paren, bij het bouwen van hun nest, het uitbroeden van de eieren en het opvoeden van hun jongen. Uit de vele uren materiaal zijn beelden geselecteerd die een unieke kijk op de zwanen geven. Zo is bijvoorbeeld de eerste gang naar het water van de jongen vastgelegd.

Een van de jongen twijfelt en blijft bij nader inzien liever in het nest. De vader of moeder klimt weer op de kant om het jong over te halen toch mee het water in te gaan. Samen brengen ze hun jongen groot in de sloten en weilanden van het polderland. De zwanenfamilie trekt erop uit. Het ziet er allemaal wel zonnig uit maar blijft er niet eentje achter?
Het resultaat is een kijkervaring waarbij de toeschouwer intens meeleeft, in de huid van de zwanen kruipt en met hen het seizoen beleeft.

Zwanen in Amsterdam
Bij het Centraal Station in Amsterdam worden grote bouwprojecten gerealiseerd. Midden in deze drukte hebben twee zwanen de plek voor hun nest gekozen. Het nest is gemaakt van allerlei soorten zwerfafval. Tussen een oude kade en een damwand hebben ze blikjes, draadjes, stukken plastic, zelfs een oranje hoed van Koninginnedag tot een hoop gemaakt. “Een perfect hoopje” zegt Zea.

Zea is een meisje uit de stad die een werkstuk over zwanen maakt. Ze komt regelmatig kijken hoe het er voor staat met het nest. Onverstoorbaar blijven de zwanen in de weer met het organiseren van hun hoopje. Als er brutale indringers komen worden die zo snel mogelijk verjaagd. En als uiteindelijk de jonge zwaantjes er zijn, gaan ze zwemmen. Zo zijn we getuige van een jaarlijks terugkerende gebeurtenis, op een bijzondere plek.

Door de presentatie van deze interessante mix van zowel parallellen als uitersten, dringt de vraag zich op: wat is natuur eigenlijk? En maakt het uit waar je je nest bouwt? Cinekid Film / Specials: www.3dzwanen.nl Film voor kinderen vanaf 6 jaar. T/m 25 oktober. Westergasfabriek terrein Amsterdam. 10.00 tot 18.00 uur.