Gevraagde beslissing

1. In te stemmen om basisschool de Trimaran te realiseren op één van de velden van EVC en deze
   verder uit te laten werken door het college.
2. De door het college opgelegde geheimhouding op het document ” Financiële bijlage” (met ‘GEHEIM’ bestempeld) op te heffen als de bouw van de Trimaran is aanbesteed (artikel 89, vierde lid, Gemeentewet).

Samenvatting

De gemeenteraad wordt gevraagd een locatie te kiezen waar een nieuw schoolgebouw voor de Trimaran kan worden gerealiseerd. Primair is het maatschappelijk resultaat een nieuw schoolgebouw wat voldoet aan de huidige kwaliteitseisen ten aanzien van het onderwijsconcept, de luchtkwaliteit en de duurzaamheid. Uit de meetlat van het IHP kwam duidelijk naar voren dat het huidige schoolgebouw, hoewel nog in degelijke staat, niet meer voldoet. Jonge kinderen zijn een groot deel van de dag op school en het is zaak dat het gebouw en het schoolplein passen bij de wensen en het schoolconcept.

Er zijn 2 locaties in beeld voor het nieuwe schoolgebouw. De huidige locatie en één van de velden van EVC. Secundair brengen beide locaties voor- en nadelen met zich mee ten aanzien van de sportfaciliteiten (capaciteit voetbalvelden), woningvoorraad en de inrichting/ontsluiting van Edam. De essentie van de voor- en nadelen zijn als volgt samen te vatten:

De huidige locatie:
De ruimtelijke impact blijkt beperkt en de groeiambitie van EVC wordt niet bedreigd. Er komt een school terug op de huidige locatie, zij het wel dat deze school een stuk groter is dan de huidige school. Een uitdaging is het creëren van goede ontsluiting en de mogelijk verkeersdrukte, dit laatste is nog niet nader onderzocht.

Eén van de velden van EVC:
De ruimtelijke impact is groter. Het sportcomplex van EVC wordt kleiner en er ontstaat een nieuwe woningbouwlocatie. Dit brengt uitdagingen met zich mee op gebied van ontsluiting en verkeersdrukte met name in de Molenbuurt. Tevens komt de groeiambitie van EVC in gevaar.

Op basis van bovenstaande punten en de complete haalbaarheidstoets is het aan de gemeenteraad om een locatiekeuze maken. Deze keuze maakt bepaalde van de hierboven uitgewerkte elementen mogelijk of onmogelijk. Het college heeft de afweging gemaakt dat het creëren van een locatie waar onderwijs, kinderopvang en sport samen komen in de combinatie van het vrijspelen van een woningbouwlocatie zwaarder wegen dan de groeiambitie van EVC (in ogenschouw nemend dat er voor de bouw van een enkele school slechts een half voetbalveld nodig is en de andere helft nog gebruikt kan worden). Hierbij neemt het college ook de analyse van de Singelwijk mee. Hoewel de Molenbuurt slechts grenst aan de Singelwijk ziet het College deze locatie wel als een mogelijkheid om het woningaanbod uit te breiden qua aantal en type woningen. Daarom is de voorkeurslocatie van het College één van de velden van EVC. De raad kan echter een andere belangenafweging maken en kiezen voor de huidige locatie.

Onderbouwing en alternatieven

In het vastgestelde IHP is opgenomen dat de basisscholen in Edam als eerste in aanmerking komen voor vernieuwing. Dit gaat om de volgende basisscholen: De Nieuwe School, De Piramide en de Trimaran. Het besluit voor de verbouwing van De Nieuwe School is inmiddels genomen en hetzelfde geldt voor de herbouw van De Piramide. Deze keuze is tijdens de raadsvergadering van 14 december 2023 gevallen op de huidige locatie van de Piramide, zodat de school kan fungeren als hart van de wijk. Dat betekent dat nu alleen de locatiekeuze van de Trimaran nog rest.

Met de locatiekeuze van de Piramide, inclusief woningbouw, zijn de scenario’s van twee scholen op één locatie afgevallen. Dit maakt dat er nog een beperkt aantal scenario’s mogelijk is. Eerder is de locatie van de groenstrook tussen Edam en Volendam al afgevallen vanwege de keuze om de hoofdgroenstructuur intact te houden. Daarnaast blijkt dat de locatie van De Singel te klein is voor het bouwen van De Trimaran. De school en de parkeergelegenheid passen niet samen op het perceel. Dit is uitgewerkt in de uitgevoerde haalbaarheidstoets welke is toegevoegd als bijlage 1.

Daarmee blijven er nog twee locaties mogelijk, namelijk:

• nieuwbouw op huidige locatie
• nieuwbouw op een van de voetbalvelden van EVC (voorkeurslocatie college)

Om een gedegen keuze voor een van bovenstaande locaties te kunnen maken, is het college
uitgegaan van de volgende elementen:

1. Wettelijk kader
2. Kwaliteit van onderwijs
3. Kosten tijdelijke huisvesting
4. Kansen voor woningbouw
5. Groeiambities EVC
6. Toekomstbestendig bouwen

Wettelijk kader

Vanuit de wet primair onderwijs (WPO) is de gemeente verantwoordelijk voor het bekostigen van (ver)nieuwbouw van schoolgebouwen. Die zorgplicht bestaat voor scholen die een bestaansrecht hebben. Het bestaansrecht is gebaseerd op het aantal leerlingen. Beide scholen hebben dat bestaansrecht. Het is aan de gemeente om een locatie toe te wijzen. Het schoolbestuur is zelf verantwoordelijk voor het realiseren van het schoolgebouw en krijgt hiervoor een nader vast te stellen bedrag van de gemeente. Dit bedrag wordt bepaald op basis van een bouwkostencalculatie, gebaseerd op de financiële kaders die zijn vastgesteld in het IHP.

Volgens de wettelijke kaders geldt een ruimtebehoefte op basis van het aantal leerlingen. Volgens de verordening kijken we naar het aantal leerlingen voor de komende 15 jaar, om de toekomstbestendigheid van een schoolgebouw in beeld te krijgen. In het aanvullende haalbaarheidsonderzoek is dit in de uitwerking van de scenario’s meegenomen.

Er gelden geen wettelijke normen voor geografische locatie van scholen ten opzichte van het voedingsgebied. Feit is wel dat we ernaar streven dat kinderen binnen de gemeente veilig en zelfstandig naar school kunnen lopen of fietsen. Uit het haalbaarheidsonderzoek blijkt dat voor alle scenario’s geldt dat het goede geografische locaties zijn voor de kinderen uit Edam en dat dit acceptabel overbrugbare afstanden zijn.

Kwaliteit van onderwijs & kindpartners

De wens bestaat om zoveel mogelijk doorlopende leerlijnen te creëren voor optimale ontwikkeling van het kind. Dit betekent dat samenwerking met kindpartners wordt gestimuleerd. De eventuele nabijheid van sportfaciliteiten in de vorm van het EVC terrein en het Bolwerck creëren mogelijk een situatie waarin kinderen van 8 tot 5 op het terrein kunnen verblijven door sporten en onderwijs te combineren. De trend is dat er steeds meer naar dit soort onderwijsconcepten wordt toegewerkt. We willen een veilige en inspirerende leeromgeving organiseren waar kinderen zich optimaal kunnen ontwikkelen. Dit sluit aan bij de vastgestelde onderwijsvisie (sociaal-veilig, gezond gedrag, talentontwikkeling)

Het schoolbestuur heeft de ambitie om samen te werken met een kindpartner. Dit zijn bijvoorbeeld kinderdagverblijven of organisaties die buitenschoolse opvang bieden. Als gemeente bekostigen wij uitsluitend de ruimte voor onderwijs en niet voor kindpartners. Daar maken de scholen zelf afspraken over met hun partners. In het vastgestelde IHP is benoemd dat wij dit als gemeente stimuleren omdat dit de ontwikkeling van het kind ten goede komt. Als gemeente denken we dan ook mee hoe we ruimte hiervoor beschikbaar kunnen maken. Voor de investering van de extra vierkante meters geldt vanuit de gemeente de mogelijkheid tot een voorfinanciering waarbij de kapitaalslasten jaarlijks door het schoolbestuur dienen te worden terugbetaald.

Kosten tijdelijke huisvesting

De kosten voor tijdelijke huisvesting zijn bij de huidige locatie aanzienlijk hoger dan bij de EVC locatie. De reden hiervoor is dat wanneer een school op een andere locatie ontwikkeld wordt, de huidige locatie nog in gebruik blijft en tijdelijke huisvesting niet van toepassing is.

• Schatting van de kosten voor tijdelijke huisvesting bij huidige locatie Trimaran (zie geheime bijlage)
• Kosten voor tijdelijke huisvesting bij scenario 2: €0,-

Kansen voor woningbouw

De kansen voor woningbouw zijn bij de keuze voor de huidige locatie niet van toepassing. Op het moment dat de Trimaran op de huidige locatie gepositioneerd blijft, is er geen mogelijkheid tot woningbouw op die locatie. Appartementen bovenop de Trimaran maken groei van de school in de toekomst niet mogelijk en is daarom niet wenselijk. Daarbij is het perceel te krap om elders op het perceel nog woningbouw te realiseren.

Wanneer gekozen wordt voor de EVC locatie kan woningbouw gerealiseerd worden op de huidige locatie van de Trimaran. Het type en exacte aantal woningen worden in later stadium bepaald, maar in het haalbaarheidsonderzoek wordt uitgegaan van ongeveer 20 grondgebonden woningen.

Groeiambities EVC

Vanaf het voorjaar 2023 zijn er diverse gesprekken gevoerd met EVC. Tijdens deze gesprekken is er een nieuw bestuur geïnstalleerd. Het nieuwe bestuur heeft groeiambities en laat dit ook de afgelopen 2 kwartalen zien. Ze ondernemen veel activiteiten om aanwas te genereren onder de jonge leden en het vrouwenvoetbal. Vanuit deze groeiambitie maken zij zich zorgen over de capaciteit op het moment dat zij een veld afstaan voor de bouw van een school. Dit heeft mede te maken met het feit dat zij al een veld hebben afgestaan aan FC Volendam.

In het haalbaarheidsonderzoek is de veldbehoefte terug te vinden. Dat betekent dat zij al bijna 3 velden nodig hebben en met het realiseren van hun ambitie uitkomen op 4 benodigde velden. De gewenste groei van EVC zijn 100 spelende leden extra op een huidig aantal van ruim 300 spelende leden. In overleg met FC Volendam kan EVC gebruik maken van het veld wanneer FC Volendam deze niet zelf gebruikt. Hier staat FC Volendam positief tegenover.

Om de trimaran op het EVC terrein te realiseren is er ongeveer een half voetbalveld nodig. Afhankelijk van de plaatsing blijft het EVC complex uit 3,5 voetbalveld bestaan. Het halve voetbalveld zou door EVC gebruikt kunnen worden voor de niet competitie spelende leden en de jeugdelftallen die niet in competitie verband spelen. Dit geldt zowel voor trainingen als voor onderlinge wedstrijden.

Capaciteitsbehoefte EVC

Het efficiënt benutten van de velden kan ervoor zorgen dat er een veld minder nodig is dan de richtlijnen die de KNVB voorschrijft. De RKAV kan op deze manier ook met een veld minder uit dan zij volgens de richtlijnen van de KNVB nodig heeft en kan FC Volendam ook deels faciliteren in hun veldbehoefte.

Overzicht bespelingsnorm en beschikbare velden

Toekomstbestendig bouwen

Een school wordt tegenwoordig gebouwd met een verwachte levensduur van 60 jaar. De keuze nu kan bepalend zijn voor de locatie van de school voor de komende 60 jaar. Het is goed om dit besef mee te nemen bij het afwegen van de beide scenario’s. De keuze voor de huidige locatie betekent dat deze locatie de komende decennia niet meer beschikbaar komt voor woningbouw. Andersom geldt dat met een keuze voor de EVC locatie het huidige EVC complex kleiner wordt.

Onderstaande tabel geeft een totaaloverzicht in de voor- en nadelen per locatie per element:

Financiële aspecten

Om tot een complete afweging te komen voor een locatiekeuze zijn de financiële aspecten op hoofdlijnen in beeld gebracht. Nog niet alles is in detail doorgerekend. Dat kan pas op het moment van definitieve planvorming. Wel is een indicatie af te geven wat de kosten zijn voor de realisatie van de Trimaran per locatie. De stichtingskosten op beide locaties ontloopt elkaar niet veel. De tijdelijke huisvesting maakt de huidige locatie wel een stuk duurder. Wanneer voor deze locatie gekozen wordt zal dekking gezocht moeten worden voor de tijdelijke huisvesting. De doorrekening is terug te vinden in ” Financiële bijlage” (met ‘GEHEIM’ bestempeld).

Op grond van artikel 87 Gemeentewet, kan het college op grond van een belang, genoemd in artikel 5.1, eerste en tweede lid, van de Wet open overheid, een verplichting tot geheimhouding opleggen ten aanzien van informatie die bij dat orgaan berust. De bijlage is niet openbaar, omdat genoemde bedragen eventuele toekomstige aanbestedingen niet mogen beïnvloeden. De financiële bijlage valt onder “de economische of financiële belangen van de Staat, andere publiekrechtelijke lichamen of bestuursorganen”, zoals bedoeld in artikel 5.1, tweede lid, onder b, Wet open overheid en onder “het goed functioneren van de Staat, andere publiekrechtelijke organen”, zoals bedoeld in artikel 5.1, tweede lid, onder i, Wet open overheid.

De investeringsgelden voor het realiseren van de nieuwbouw is reeds opgenomen in de begroting op basis van de VNG normbedragen. Dit bedrag is al eerder verhoogd met 30% gezien de bouwkostenstijging. Afhankelijk van de gekozen locatie heeft dit meer of minder effect op de begroting.

Personele aspecten

N.v.t.

Risico’s

Risico’s uit haalbaarheidstoets

Scenario 1:

• Als het wegennet het verkeer niet aankan is deze optie onmogelijk. Er is voor gekozen dit nog niet uit te zoeken. Die studie wordt pas uitgevoerd als de gemeenteraad deze optie kiest.
• Er is een locatie voor de tijdelijke huisvesting nodig. Er zijn weinig locaties geschikt en in het verzorgingsgebied. Daarom is gekeken naar een van de velden van EVC. Om dit geschikt te maken zijn er veel aanpassingen nodig en kost dit veel geld.
• Tijdelijke huisvestingskosten kunnen stijgen als de planning uitloopt

Locatie EVC:

• Op het terrein van EVC blijven 3 velden over. Hoewel er dan nog genoeg groeiruimte is voor de voetbalvereniging, betekent dit wel een begrenzing van de capaciteit.
• Het EVC terrein kan nu geheel worden afgesloten. Er moet goed gekeken worden hoe dat geregeld wordt als er een school gebouwd wordt. Als het terrein niet kan worden afgesloten is er een kans dat vandalisme en troep op de velden toeneemt. De EVC draait nu op voor de schoonmaak kosten en herstelkosten van vandalisme.
• Het is niet bekend of de locaties zijn verontreinigd en of er nog kosten gemaakt moeten worden voor sanering.

Gevolgde procedure

De afgelopen maanden heeft het onderwerp veel los gemaakt onder de inwoners. Tijdens de informatiebijeenkomst waren veel inwoners aanwezig, bij de raadsvergadering werd ingesproken en ook nadien hebben wij van insprekers en inwoners brieven ontvangen. Daarnaast zijn we met EVC in gesprek geweest over hun groeiambitie. We snappen goed dat dit voorstel een impact heeft op omwonenden en maatschappelijke partners. We zijn hier gedurende het proces zo transparant mogelijk mee omgegaan. Tijdens het proces om tot de hierboven genoemde scenario’s te komen, heeft er veelvuldig overleg plaatsgevonden met het schoolbestuur. Zij hebben hun input op het haalbaarheidsonderzoek met de gemeente gedeeld, welke als input is verwerkt in bijlage 3 bij dit voorstel.

Na de locatiekeuze volgen de formele participatieprocessen met omwonenden en betrokkenen. Dit is afhankelijk van het gekozen scenario, maar de doorlooptijd is bij beide locaties ongeveer 1 jaar.

Burgerparticipatie, inspraak, zienswijzen en communicatie

Na het besluit van de raad zal overgegaan worden tot het nader uitwerken van de locatiekeuze. Bij deze nadere uitwerking worden bewoners en andere betrokkenen geraadpleegd, om alle belangen voldoende plek te geven. Er is bij beide locaties sprake van een Buitenplanse Omgevingsplan Activiteit (bopa).

De verwachting is dat de uitwerking van het gekozen scenario in 2025 gereed is. Deze zal daarna aan de raad worden voorgelegd om het investeringskrediet definitief vast te stellen.