Waterland kiest voor realistische aanpak woningbouw

Met het Meerjarenprogramma Woningbouw 2027 brengt gemeente Waterland meer focus aan in de woningbouwplannen. Een nieuw afwegingskader maakt inzichtelijk welke projecten prioriteit krijgen, welke nog verdere uitwerking nodig hebben en welke voorlopig niet verder worden ontwikkeld. Zo wil de gemeente de beschikbare capaciteit gericht inzetten en de kans vergroten dat plannen daadwerkelijk tot woningen leiden.
Waterland heeft behoefte aan meer woningen, in het bijzonder voor starters, jongeren en ouderen. In het nieuwe Meerjarenprogramma Woningbouw 2027 (MPW) staan plannen voor ongeveer 2.100 woningen. Daarvan zijn zo’n 1.000 woningen opgenomen als harde plancapaciteit en zo’n 1.100 als zachte plancapaciteit. Dit betekent niet dat al deze woningen zeker worden gebouwd. De haalbaarheid en planning verschillen per project. Het nieuwe programma geeft invulling aan het coalitieakkoord Realistisch vooruit. Daarin is gevraagd om de woningbouwplannen kritisch te herijken en duidelijker te prioriteren. De gemeente wil zich richten op projecten die kansrijk zijn en passen bij het beleid, de beschikbare ruimte en de mogelijkheden om ze daadwerkelijk te realiseren.
Duidelijk afwegingskader voor woningbouwplannen
Met het nieuwe afwegingskader beoordeelt de gemeente woningbouwprojecten aan de hand van vaste criteria. Daarbij tellen onder meer het publieke belang, de bijdrage aan de woningbouwopgave en de haalbaarheid van een plan mee. De harde en zachte plancapaciteit en de grondpositie zijn daarbij niet langer leidend. Het kader verdeelt projecten in vijf categorieën, van A tot en met E. De indeling ligt niet voor altijd vast. De gemeente beoordeelt de voortgang en haalbaarheid periodiek opnieuw. Als een initiatiefnemer een plan aanpast en daarmee beter laat aansluiten op het gemeentelijk of provinciaal beleid, kan het project in een andere categorie terechtkomen. Zo maakt het programma duidelijk welke vervolgstappen nodig zijn om een plan verder te brengen.
Realistische keuzes, met oog voor alle kernen
De gemeente wil de woningbouw zoveel mogelijk spreiden over de verschillende kernen. De mogelijkheden zijn echter niet overal gelijk. Bij keuzes over woningbouw kijkt de gemeente daarom niet alleen naar het aantal woningen, maar ook naar de leefbaarheid van de kernen en de mogelijkheid om zorg dichtbij huis te houden. Ook natuur en landschap spelen een belangrijke rol. Vooral bij woningbouw buiten de bestaande kernen moet rekening worden gehouden met de geldende kaders. De provincie is daarbij het bevoegd gezag. Daarnaast kan netcongestie, de beperkte capaciteit op het elektriciteitsnet, invloed hebben op de volgorde en haalbaarheid van projecten. Al deze belangen worden in samenhang meegewogen.

Wethouder Jaap Boes: “We willen dat er in Waterland meer woningen komen voor onze inwoners. Daarvoor moeten we realistisch kijken naar wat mogelijk is en duidelijke keuzes maken. Dat betekent dat we niet alleen kijken naar de woningbouwopgave, maar ook naar de gevolgen voor onze kernen, natuur en landschap. We moeten verschillende belangen zorgvuldig tegen elkaar afwegen. Met dit programma maken we inzichtelijk welke projecten kansrijk zijn en waar we onze inzet op richten.”
Van plan naar woning: een zorgvuldig proces
Een woningbouwplan leidt niet vanzelf tot nieuwe woningen. Zeker binnen de bestaande kernen moet een ontwikkeling passen bij de omgeving. Daarbij spelen onder meer stedenbouwkundige kwaliteit, parkeren en financiële haalbaarheid een rol. Ook moeten onderzoeken worden uitgevoerd en procedures worden doorlopen. “De belangen kunnen soms botsen. Een initiatiefnemer wil voldoende woningen bouwen om een plan financieel haalbaar te maken, terwijl het plan ook moet passen bij de omgeving en bijvoorbeeld op het gebied van parkeren moet kloppen. Dan zoeken we samen naar een oplossing. Dat vraagt soms veel tijd”, zegt projectleider Marien Blok. Het nieuwe afwegingskader helpt de gemeente om eerder duidelijkheid te geven over de positie van een project en de stappen die nodig zijn om verder te komen. Zo kan de beschikbare capaciteit gerichter worden ingezet en wordt voorkomen dat plannen te lang in ontwikkeling blijven zonder duidelijk perspectief op realisatie.
Jaarlijkse actualisatie
Het Meerjarenprogramma Woningbouw wordt jaarlijks geactualiseerd. De gemeente kijkt dan opnieuw naar de voortgang, haalbaarheid en kansen van de verschillende projecten. Nieuwe initiatieven kunnen worden toegevoegd en projecten kunnen worden aangepast of afgesloten. Zo blijft het programma een actueel overzicht van de woningbouwplannen en de keuzes die nodig zijn om deze verder te brengen.