De rechter heeft de huurders van bezoekerscentrum De Breek in Etersheim in het gelijk gesteld als het gaat om de staat van de accommodatie. Zij hoeven voorlopig geen volle huur te betalen. Eigenaar van de panden is Stichting Etersheimerbraak. Die wilde het huurcontract met de exploitanten beëindigen. Dit nadat er een impasse ontstond over het onderhoud, gebreken en de toekomst van de locatie en als gevolg daarvan het bezoekerscentrum de deuren sloot. Een protest tegen onder meer de gebrekkige staat van de panden. Het Stichtingsbestuur is het niet eens met een deel van de uitspraak. “Die is gebaseerd op fouten. Hiermee is voor ons de impasse compleet.”
Friso de Zeeuw is voorzitter van het stichtingsbestuur. Het bestuur stapte recent naar de rechter met als inzet het contract met de huurders te ontbinden. De kantonrechter heeft hier echter een stokje voor gestoken. De Zeeuw erkent dat er aanpassingen verricht moeten worden. “De rechter heeft ons opgedragen om mechanische ventilatie aan te brengen in het bezoekerscentrum. Daarmee willen we zo snel mogelijk aan de slag. Maar ook is ons opgedragen om de open kapschuur te dichten. En daar ligt het echte probleem. Dat kost niet alleen heel veel geld, maar die ruimte wordt door de rechter benoemd als keuken. Maar die zit daar helemaal niet. Die bevindt zich in het bezoekerscentrum. De Kapschuur is een extra zitgelegenheid met een klein barretje. In onze ogen is de uitspraak gebaseerd op een misverstand.”
In die uitspraak is de woning c.q. B&B wel benoemd als bewoonbaar. Hier hoeft de stichting geen actie te ondernemen. “Maar al met al maakt de uitspraak het er voor ons niet makkelijker op. Wij hebben ook geen gelden om voor een fors bedrag de kapschuur af te sluiten. In onze begroting staat € 14.000,- voor groot onderhoud. Als de kapschuur aangepast moet worden zoals de rechter dat heeft opgedragen zou dat zo’n € 50.000,- gaan kosten.”
De rechter vindt ook dat de gemeente Edam-Volendam zich met de problemen van De Breek moet bemoeien. In de ogen van de rechter is Stichting Etersheimerbraak financieel niet in staat om de werkzaamheden te laten verrichten. De gemeente zou moeten meewerken om de financiële problemen op te lossen. Het gemeentebestuur heeft eerder aangegeven alleen mee te willen werken indien duidelijk wordt hoe het in de toekomst verder gaat met het bezoekerscentrum.
Het bestuur van Stichting Etersheimerbraak ziet vooralsnog af van een beroep op de uitspraak of een kort geding. “Dat kost alleen maar meer geld en tijd. En zorgt voor nog meer frustratie en onzekerheid. We hebben besloten dat we eerst willen praten met de huurders. Opnieuw naar de rechter stappen kan altijd nog.”
Het Stichtingsbestuur wil zo snel als mogelijk in gesprek gaan met huurders Samantha van den Bos en Roel van Rijsewijk. “De rechter heeft ons niet verplicht om het bezoekerscentrum te verbeteren. Wel moeten we met terugwerkende kracht vanaf oktober 2025 een huurderskorting geven van ruim € 900,- per maand. Die blijft staan totdat de genoemde problemen zijn opgelost. Wij gaan in ieder geval aan de slag met de gevraagde ventilatie. We hopen dat de huurders het terrein snel opknappen zodat de Breek op korte termijn in ieder geval weer open kan. Onze inzet is om de gebouwen en het gebied richting de toekomst veilig te stellen.”
Samantha van den Bos meldt blij te zijn met de uitspraak. “Het is voor mij een erkenning na maandenlange publieke discussies dat ik niet zomaar wat zat te roepen. Wat mij dan ook verbaast, is dat opnieuw wordt gesuggereerd dat sprake zou zijn van een misverstand. Eerder werden niet alleen mijn bevindingen, maar ook bouwkundige rapportages en de conclusies van deskundigen over de staat van het pand in twijfel getrokken, waaronder die van een ervaren bouwhistoricus. De stichting heeft er vervolgens zelf voor gekozen de gang naar de rechter te maken, met alle gevolgen en kosten van dien. Nu ligt er een uitvoerig gemotiveerde uitspraak van de rechter en opnieuw zou het om een misverstand gaan.”
“Op enig moment mag je je afvragen hoeveel signalen er nodig zijn voordat wordt erkend dat er daadwerkelijk een probleem bestaat. Zolang we het niet over het probleem kunnen hebben, kunnen we het ook niet over de oplossing hebben. Dat is des te opmerkelijker omdat de stichting zelf eerder richting de gemeente heeft aangegeven dat het bezoekerscentrum en de kapschuur in slechte staat verkeren en dat daarvoor aanzienlijke investeringen nodig zijn die de genoemde €50.000 ruim overstijgen.”
De huurder noemt de kern simpel. “Een ondernemer moet veilig en legaal kunnen werken, personeel een goede werkomgeving kunnen bieden, verantwoord gasten kunnen ontvangen en voldoende perspectief hebben om te investeren in de toekomst. De stichting kan en mág van ons niets anders verwachten. Daarnaast hoort een verhuurder zich te verdiepen in de eisen waaraan gebouwen moeten voldoen en het noodzakelijke onderhoud uit te voeren. Dat is waar deze zaak uiteindelijk over gaat. En daar kan men nu niet meer om heen.”
“Ik ben vooral toe aan een oplossing. Daarom ben ik blij te lezen dat de stichting aangeeft in gesprek te willen. In het Noord Hollands Dagblad werd eerder al geschreven dat de ‘krijgsraad’ bijeen zou komen. Via de Stadskrant vernemen wij nu dat daaruit de wens is gekomen om met elkaar in gesprek te gaan. Dat zie ik als een positieve stap. Via onze advocaat hebben wij direct na het vonnis een uitnodiging voor overleg gestuurd.” “Ik hoop oprecht dat er nu eindelijk ruimte ontstaat voor een serieus en constructief gesprek over de toekomst van deze bijzondere plek. Uiteindelijk heeft niemand er baat bij om in conflict te blijven. Mijn wens is dat de energie weer kan gaan naar het behoud en de ontwikkeling van deze plek en naar het samen verder bouwen met alle mensen die De Breek een warm hart toedragen.”