Lokaal Edam-Volendam krijgt op vijftien vragen over gemeentelijk leegstandsbeheer vrijwel alleen dezelfde verwijzing terug
De beantwoording van vragen van Lokaal Edam-Volendam (LEV) over het leegstandsbeheer van het voormalige schoolgebouw aan de Meidoornstraat roept nieuwe vragen op over de manier waarop de gemeente met haar eigen vastgoed omgaat. Uit eerdere beantwoording bleek dat niet alleen de Meidoornstraat, maar ook andere gemeentelijke panden onder leegstandsbeheer vallen. LEV wilde daarom weten sinds wanneer de gemeente hiervan gebruikmaakt, om welke panden het gaat, wie daarvan gebruikmaakt, welke selectiecriteria gelden, welke inkomsten en kosten ermee gemoeid zijn en welke toekomstplannen voor deze panden bestaan.
Het college bevestigt dat sinds 2021 organisaties als Livable worden ingezet voor tijdelijk gebruik van gemeentelijk vastgoed. Volgens het college zoeken deze organisaties zelf gebruikers voor bijvoorbeeld werkruimten en heeft de gemeente daarin geen rol. LEV Leegstandsbeheer gemeentelijk vastgoed en tijdelijke ingebruikgeving van gemeentelijke panden.pdf Daarna houdt de inhoudelijke beantwoording echter vrijwel op.
Vijftien vragen, vrijwel steeds hetzelfde antwoord
LEV vroeg onder meer welke gemeentelijke panden momenteel onder leegstandsbeheer vallen, hoeveel personen of organisaties daarvan gebruikmaken, hoe tijdelijke ruimtes openbaar worden aangeboden, welke selectiecriteria gelden en wie uiteindelijk beslist over de toewijzing. Ook werd gevraagd naar inkomsten uit leegstandsbeheer, het aantal vierkante meters leegstaand gemeentelijk vastgoed, onderhouds- en energiekosten en eventuele afspraken over toekomstige verkoop, herontwikkeling of functiewijziging.
Op vrijwel al deze concrete vragen antwoordt het college slechts: “Zie antwoord 1.” Daarmee blijft bijvoorbeeld onbekend welke gemeentelijke panden precies onder leegstandsbeheer vallen, hoeveel gebruikers daarin zitten, op welke wijze zij worden geselecteerd en welke financiële gevolgen dit voor de gemeente heeft.
Zelfs op de vraag hoe de gemeenteraad wordt geïnformeerd wanneer voor een pand onder leegstandsbeheer concrete plannen ontstaan voor verkoop, herontwikkeling, functiewijziging of vervreemding, volgt opnieuw alleen een verwijzing naar hetzelfde algemene antwoord. LEV Leegstandsbeheer gemeentelijk vastgoed en tijdelijke ingebruikgeving van gemeentelijke panden.pdf
LEV vindt deze beantwoording onvoldoende voor een gemeenteraad die toezicht moet kunnen houden op publiek bezit. Het gaat hier immers niet om vastgoed van een externe partij, maar om gemeentelijk bezit.
Wat is Livable?
Livable is een landelijke organisatie gespecialiseerd in leegstandsbeheer en tijdelijk gebruik van vastgoed. Het bedrijf beheert onder meer woningen, kantoren, scholen en andere gebouwen die in afwachting zijn van bijvoorbeeld herontwikkeling, sloop of verkoop. Livable bemiddelt bij tijdelijk gebruik van leegstaand vastgoed en zoekt daarbij, afhankelijk van het pand, bewoners, ondernemers of andere gebruikers.
De organisatie heeft daarnaast een afzonderlijke dienstverlening onder de naam “Spoedzoekers en statushouders”. Livable vermeldt zelf dat het voor onder andere economisch daklozen, vluchtelingen en andere spoedzoekers tijdelijk woningen in bruikleen aanbiedt en daarbij samenwerkt met gemeenten. Ook heeft Livable ervaring met de opvang van Oekraïense ontheemden en beschrijft het bedrijf voorbeelden waarbij leegstaand vastgoed en voormalige antikraaklocaties zijn omgevormd tot opvanglocaties.
LEV heeft geen aanwijzingen dat het voormalige schoolgebouw aan de Meidoornstraat wordt gebruikt voor de huisvesting van statushouders of vluchtelingen. Maar juist omdat Livable verschillende vormen van tijdelijk gebruik verzorgt en daarbij zelf gebruikers selecteert, vindt LEV het relevant dat het college duidelijk maakt welke afspraken voor gemeentelijke panden in Edam-Volendam gelden.
Wie gebruikt gemeentelijke panden?
De gemeente heeft eerder zelf bekendgemaakt dat lokalen in het voormalige schoolgebouw tijdelijk via Livable kunnen worden gebruikt door bijvoorbeeld kunstenaars, maatschappelijke organisaties of startende ondernemingen.
Dat kan op zichzelf een nuttige manier zijn om leegstand en verloedering tegen te gaan. Maar dan moet de gemeenteraad wel kunnen controleren hoe gemeentelijk bezit wordt gebruikt.
Wie komt ervoor in aanmerking? Welke selectiecriteria gelden? Welke vergoeding wordt betaald? Welke inkomsten ontvangt de gemeente? Welke panden zijn nog meer op deze manier in gebruik? En welke afspraken zijn er gemaakt over hun uiteindelijke bestemming?
Dat zijn normale controlevragen over publiek bezit.
Gemeentelijk vastgoed vraagt om transparantie
LEV bestrijdt niet dat tijdelijk gebruik van leegstaande gebouwen nuttig kan zijn. Het voorkomt verloedering en kan ruimte bieden aan inwoners, verenigingen en ondernemers. Maar leegstandsbeheer mag geen reden worden om het zicht van de gemeenteraad op het eigen vastgoed te verminderen.
Wanneer vijftien concrete vragen over gemeentelijke panden vrijwel allemaal worden afgedaan met “zie antwoord 1”, krijgt de gemeenteraad niet de informatie die nodig is om haar controlerende taak behoorlijk uit te voeren.
Gemeentelijk vastgoed is eigendom van de gemeenschap. Dan hoort ook inzichtelijk te zijn wie het gebruikt, onder welke voorwaarden, wat het kost en wat ermee gaat gebeuren.
Transparantie over publiek bezit zou geen ingewikkelde vraag moeten zijn.
Fractie Lokaal Edam-Volendam

